Tรผrkiye’de cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ yarฤฑลฤฑ, gรถrevdeki Tayyip Erdoฤan‘ฤฑn muhalif rakibinin รถnรผnde ikinci tura kalฤฑrken, Tรผrkiye’nin dolar cinsinden tahvilleri ve hisse senetleri deฤer kaybetti ve รผlkenin risk primi yรผkseldi.
Tรผrkiye’nin ana bankacฤฑlฤฑk hisse senedi endeksi (.XBANK), piyasalarฤฑn Erdoฤan’ฤฑn dรผลรผk faiz oranlarฤฑyla yรผksek enflasyonla mรผcadeleyi de iรงeren alฤฑลฤฑlmฤฑลฤฑn dฤฑลฤฑndaki politikalarฤฑnฤฑn olasฤฑ bir devamฤฑndan kaynaklanacak potansiyel dรผลรผลรผ รถlรงmesiyle %9,6 deฤer kaybetti. Endeks geรงen hafta %26 yรผkselerek 2002 sonundan bu yana en bรผyรผk haftalฤฑk kazancฤฑnฤฑ elde etti.
ฤฐstanbul borsasฤฑnฤฑn gรถsterge endeksi (.XU100) Pazartesi gรผnรผ %6,1 dรผลerek ลubat baลฤฑndan bu yana en bรผyรผk gรผnlรผk dรผลรผลรผnรผ yaลadฤฑ.
Sฤฑkฤฑ bir ลekilde kontrol edilen lira son altฤฑ ayฤฑn en bรผyรผk dรผลรผลรผnรผ kaydederek dolar baลฤฑna 19,67 ile kapanฤฑล rekoru kฤฑrdฤฑ. Lira daha รถnce 19,70’i gรถrerek Mart ayฤฑndaki gรผn iรงi en dรผลรผk seviyesi olan 19,80’den รงok uzakta deฤildi.
Pazar gรผnรผ yapฤฑlan seรงimlerde adaylardan hiรงbirinin %50 barajฤฑnฤฑ aลamamasฤฑ รผzerine Tรผrkiye Seรงim Kurulu, Erdoฤan ile muhalefetteki rakibi Kemal Kฤฑlฤฑรงdaroฤlu arasฤฑnda 28 Mayฤฑs’ta ikinci tur oylama yapฤฑlacaฤฤฑnฤฑ teyit etti. Oylarฤฑn รงoฤu sayฤฑldฤฑฤฤฑnda Erdoฤan %49,51 oy oranฤฑyla Kฤฑlฤฑรงdaroฤlu’nun %44,88’lik oy oranฤฑna karลฤฑ รถndeydi.
Parlamento oylamasฤฑnda Erdoฤan’ฤฑn AKP’sinin de dahil olduฤu Cumhur ฤฐttifakฤฑ รงoฤunluฤu elde etmeye yรถneldi.
William Blair’de geliลmekte olan piyasa borรงlarฤฑ portfรถy yรถneticisi olan Dan Wood, “ลu ana kadarki piyasa tepkisine bakฤฑlฤฑrsa, piyasanฤฑn Erdoฤan’ฤฑn ikinci turda kazanmasฤฑnฤฑ beklediฤi ve aynฤฑsฤฑndan daha fazlasฤฑnฤฑ gรถreceฤimiz รงok kesin” dedi ve ekledi:
“Devlet tahvillerinde yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn gerรงekten ayaklarฤฑyla oy verdiklerini gรถrebilirsiniz.”
S&P Global Market Intelligence’a gรถre, Tรผrkiye’nin dolar cinsinden devlet tahvillerinden bazฤฑlarฤฑ 7 sentten fazla deฤer kaybederken, beล yฤฑllฤฑk Tรผrkiye kredi temerrรผt takasฤฑ farkฤฑ 141 baz puan (bps) artarak Kasฤฑm 2022’den bu yana en yรผksek seviye olan 634 bps’ye รงฤฑktฤฑ.
“Son รผรง yฤฑldฤฑr Tรผrkiye’de kredi riski ya da รผlke รถdeme riski saฤlamฤฑyorum. Bunu reddediyorum” diyen Canopius Group’un ticari politik risk baลkanฤฑ Crispin Hodges, CDS fiyatlarฤฑndaki bรผyรผk artฤฑลฤฑ yorumladฤฑ:
“Erdoฤan’ฤฑn iktidarฤฑ elinde tutmasฤฑ bizim iรงin statรผkonun devam edeceฤi anlamฤฑna gelecektir; ekonominin durumu, enflasyon, zayฤฑf para birimi ve Erdoฤan’ฤฑn politika stratejisi nedeniyle Tรผrkiye’deki iล hacmimiz azalmaya devam edecektir.”
Tรผrk kredi kuruluลlarฤฑnฤฑn dรถviz cinsinden tahvilleri de baskฤฑ altฤฑnda kaldฤฑ. Akbank’ฤฑn 2026 vadeli tahvili dolar karลฤฑsฤฑnda 3 sentin รผzerinde deฤer kaybederek 93 sentin hemen altฤฑnda iลlem gรถrdรผ ve Kasฤฑm ayฤฑndan bu yana en dรผลรผk seviyeye geriledi.
Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ oylamasฤฑ sadece Tรผrkiye’yi kimin yรถneteceฤini ve 85 milyon nรผfuslu NATO รผyesi รผlkenin dฤฑล politikasฤฑnฤฑ nasฤฑl ลekillendireceฤini deฤil, aynฤฑ zamanda nasฤฑl yรถnetileceฤini ve derin bir hayat pahalฤฑlฤฑฤฤฑ kriziyle nasฤฑl baลa รงฤฑkacaฤฤฑnฤฑ da belirleyecek.
Geรงtiฤimiz hafta, รผรงรผncรผ parti cumhurbaลkanฤฑ adayฤฑ Muharrem ฤฐnce’nin yarฤฑลtan รงekilmesiyle Tรผrk hisse senetleri ve tahvilleri ralli yaparak Kฤฑlฤฑรงdaroฤlu’nun kazanacaฤฤฑ beklentilerini artฤฑrdฤฑ.
East Capital’in kฤฑdemli danฤฑลmanฤฑ Emre Akรงakmak, “ลimdi en baลa dรถndรผk. Bence Erdoฤan devam ederse, ki bu gรผรงlรผ temel durumdur, yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlar kenarda duracaktฤฑr” ลeklinde konuลtu.
Candriam’ฤฑn geliลmekte olan piyasa borรงlarฤฑ kฤฑdemli fon yรถneticisi Richard Briggs, Erdoฤan’ฤฑn kazanmasฤฑnฤฑn ekonomik dengesizliฤin, alฤฑลฤฑlmฤฑลฤฑn dฤฑลฤฑnda para politikasฤฑnฤฑn ve lirayฤฑ desteklemeye yรถnelik maliyetli รงabalarฤฑn devam etmesi anlamฤฑna gelebileceฤini sรถyledi.
Briggs, “Tรผrkiye bรผyรผk cari aรงฤฑklar vermeye devam ederse, bu akฤฑลlar durduฤunda veya tersine dรถndรผฤรผnde, mevcut yรถnetim altฤฑnda daha az olasฤฑ olan gรผvenilir bir politika รงerรงevesi olmadan para birimi ve ekonomi รผzerindeki baskฤฑ ciddi olabilir” dedi.
JPMorgan yฤฑlbaลฤฑndan bu yana %5 zayฤฑflayan liranฤฑn dolar karลฤฑsฤฑnda 24-25 seviyelerine ulaลabileceฤini tahmin etmiลti. Goldman Sachs’ฤฑn hesaplamalarฤฑ, piyasanฤฑn liranฤฑn รถnรผmรผzdeki on iki ay iรงinde %50 zayฤฑflayacaฤฤฑnฤฑ fiyatladฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsteriyordu.
Pazartesi gรผnรผ liranฤฑn volatilite gรถstergeleri dรผลerek kฤฑsa vadede stabil kalabileceฤini gรถsterdi.
Capital Economics’in yardฤฑmcฤฑ ekonomisti James Reilly bir notunda, “Politika yapฤฑcฤฑlarฤฑn ikinci tur seรงimleri รถncesinde istikrarฤฑ saฤlamak iรงin ellerinden geleni yapacaklarฤฑndan ลรผpheleniyoruz” dedi ve ekledi:
“Ancak bundan sonra lira รผzerindeki kontrollerini kademeli olarak gevลeteceklerini ve ABD dolarฤฑ karลฤฑsฤฑnda (nispeten) yumuลak bir deฤer kaybฤฑna izin vereceklerini dรผลรผnรผyoruz.”
