Bloomberg HT canlฤฑ yayฤฑnฤฑna katฤฑlan Bakan ลimลek, borsa kazanรงlarฤฑnฤฑn vergilendirilmesi iรงin รงalฤฑลma yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ bildirdi.
Gri listeden รงฤฑkฤฑลฤฑmฤฑz bir ekip รงalฤฑลmasฤฑ.
Daha รถnce mevzuat รงalฤฑลmasฤฑ yapฤฑlmฤฑลtฤฑ ama en รถnemlisi uygulamadaki etkinlikti. Gri listeye girmek kolay รงฤฑkmak zor. ฤฐรงiลleri ve Adalet Bakanlฤฑฤฤฑmฤฑzฤฑn desteฤi olmasaydฤฑ bu listeden รงฤฑkamazdฤฑk. Haziran ayฤฑndan bu yana bir araya geldiฤim bรผtรผn hazine bakanlarฤฑyla bu konuyu konuลtuk.
Bizim finansal sistemimizin saฤlฤฑklฤฑ iลlemesi ve itibarlฤฑ olmasฤฑ lazฤฑm. Listeden รงฤฑkmak bรผyรผk kazanฤฑm ama burada esas amaรง Tรผrkiye’nin gรผvenilebilir olduฤunu ortaya koymaktฤฑ.
Siyasi mรผlahazalar devreye girmesin diye FATF’ye bir mektup bile yazdฤฑk.
Son aylarda kaynak giriลi gรผรงlรผ oranda arttฤฑ. ลu an bu kaynak giriลini nasฤฑl yรถnetiriz onunla uฤraลฤฑyoruz. Sisteme รงok Dรถviz girince aลฤฑrฤฑ TL basฤฑyorsunuz. Bu da likidite fazlasฤฑ yaratฤฑyor.
Rezerv yeterliliฤi bakฤฑmฤฑndan neredeyse IMF kriterini yakaladฤฑk. Yurt iรงi bankalarla olan swaplarฤฑ neredeyse 5 milyar dolara indirdik. Vadesi gelmiลken kapatฤฑyoruz. Swap hariรง net rezerv artฤฑ 12 milyar dolara yรผkseldi. Dรถviz rezervlerini endiลe kaynaฤฤฑ olmaktan รงฤฑkardฤฑk.
Reel bazda lirada bir miktar deฤerleme oldu. Esas hedefimiz enflasyonu kalฤฑcฤฑ ลekilde dรผลรผrerek nominal kurlarda istikrar saฤlamak.
Gri liste kararฤฑndan sonra Moody’s’in bunun olumlu yรถnde yansฤฑyacaฤฤฑ yรถnรผnde deฤerlendirmesi var. Fon akฤฑลฤฑ son derece gรผรงlรผ.
“Tรผrkiye gri listeden oybirliฤiyle รงฤฑktฤฑ”
Terรถrizmin finansmanฤฑyla mรผcadeleyi bir รถncelik haline getirdik. Gri listeden Tรผrkiye oybirliฤiyle รงฤฑkarฤฑldฤฑ. Tek bir รผlke itiraz etmedi. Komลumuz Yunanistan bile ‘gรผรงlรผ ลekilde sizi destekliyoruz’ dedi. Listeden รงฤฑktฤฑk ama terรถrizmin finansmanฤฑyla ilgili gรผรงlรผ bir ลekilde mรผcadele edeceฤiz. MASAK’ฤฑn idari kapasitesi geliลtirilecek. Yapay zekayฤฑ bu noktada devreye alacaฤฤฑz. Baลardฤฑk, baลarmaya devam edeceฤiz.
“Cari aรงฤฑkta baลarฤฑ saฤlandฤฑ”
Programฤฑn temelinde rasyonel politikalar ve yapฤฑsal reformlar var. Bu durum yatฤฑrฤฑmcฤฑ gรผvenini getiriyor. Bu durum reel kurda istikrarฤฑ getiriyor. O da beraberinde dezenflasyonu getiriyor. Programฤฑn รถzรผnde dengesizliklerin giderilmesi var. Tรผrkiye’nin biriktirdiฤi dengesizliklerden bir tanesi dฤฑล aรงฤฑktฤฑ. Geรงen Mayฤฑs ayฤฑnda yฤฑllฤฑk cari aรงฤฑk 57 milyar dolardฤฑ. Bu Mayฤฑs ayฤฑnda 26 milyar dolara muhtemelen inecek. Cari aรงฤฑk konusunda baลarฤฑ saฤlandฤฑ, bu baลarฤฑyฤฑ kalฤฑcฤฑ hale getirmek lazฤฑm. Devletin aktif olarak iลin iรงinde olduฤu sanayi politikasฤฑ ortaya koyacaฤฤฑz.
ลu an rezerv birikimi ลirketlerin ve vatandaลlarฤฑn portfรถy tercihleri ve dฤฑล kaynaktan geliyor.
“EYT’nin maliyeti 724 milyar TL”
ฤฐkinci dengesizlik bรผtรงe aรงฤฑฤฤฑydฤฑ. Geรงen sene seรงimden รถnce muhalefetin popรผlist iteklemesiyle EYT geรงti. Geรงen sene EYT’nin yฤฑllฤฑk maliyeti finansman maliyetiyle birlikte 724 milyar TL oldu. Bรผtรงe dengelerinin iyileลmesinde oldukรงa mesafe kat ettik. Ama kat edeceฤimiz yol var. Gelecek sene bรผtรงe aรงฤฑฤฤฑnฤฑn milli gelire oranฤฑnฤฑ yรผzde 3’รผn altฤฑna รงekeceฤiz
รรงรผncรผ dengesizlik bรผyรผmedeki dengesizlikti. Bรผyรผmede yeniden dengelenmeyi saฤladฤฑk. Enflasyonun ana kaynaฤฤฑ iรง talep kaynaklฤฑ bรผyรผme. KKM’de 44 haftadฤฑr kesintisiz olarak dรผลรผล var. Bu durum para politikasฤฑnฤฑn รงalฤฑลmasฤฑnฤฑ engelleyen bir faktรถr. KKM’yi giderek bir sorun olmaktan รงฤฑkarฤฑyoruz. Bugรผn itibariyle ลirketlerin KKM’deki vergi avantajฤฑ son buldu. Artฤฑk ลirketler iรงin bir istisna yok. Bireylerin KKM’den kazandฤฑklarฤฑ da vergiye tabi olacak. KKM’den รงฤฑkฤฑล hฤฑzlanacak.
Kalฤฑcฤฑ refah artฤฑลฤฑ iรงin en รถnemli konu istihdamdฤฑr. Bir her sene ortalama 690 bin istihdam saฤladฤฑk 20 yฤฑlda. Geรงici olarak tabii ki ekonomide bir yavaลlama sรผrecine gireceฤiz. Enflasyondaki dรผลรผลle birlikte reel รผcret artฤฑลlarฤฑ yaลanacak. Mayฤฑs ayฤฑnda enflasyon yรผkseldi diyebilirsiniz ama son 12 ayฤฑn enflasyonu o. Piyasalar temkinli, henรผz programฤฑ tam satฤฑn aldฤฑlar diyemeyiz. รnรผmรผzdeki 12 ay iรงin yรผzde 31 enflasyon bekliyorlar.
Bizim iรงin รถnemli olan yฤฑl sonunda enflasyonun yรผzde 42’nin altฤฑna dรผลmesi, o zaman alฤฑm gรผcรผnรผn hissedileceฤi bir dรถneme gireceฤiz.
Dolar/TL ‘de bรผyรผk dalgalar vatandaลlarฤฑ ve ลirketleri tedirgin ediyor.
Geรงen sene mali itki vardฤฑ. Yรผksek bรผtรงe aรงฤฑฤฤฑ yรผksek enflasyon demek. Biz mali itkiyi geriye รงekeceฤiz. ฤฐnลaat maliyetlerinde artฤฑลฤฑn bu sene devamฤฑ iรงin bir sebep yok. Geรงen sene KDV’yi artฤฑrmฤฑลtฤฑk ama bu sene bir KDV artฤฑลฤฑ gรผndemde deฤil.
Muhalefetin popรผlist sรถylemi olabilir ama biz bรผtรผn dengelere bakฤฑyoruz. Muhalefetin popรผlist sรถylemine itibar etmeyeceฤiz. Bizim tek bir amacฤฑmฤฑz var refah artฤฑลฤฑ ve refah artฤฑลฤฑnฤฑn adaletli paylaลฤฑmฤฑ.
Gelecek sene bรผtรงe aรงฤฑsฤฑndan daha farklฤฑ bir noktada olacaฤฤฑz. Kazandฤฑฤฤฑ halde vergi vermekten imtina eden kesimlerle mรผcadele edeceฤiz.
Tรผrkiye’nin risk primi geรงen yฤฑl 700 civarฤฑndaydฤฑ bu sene 270 baz puanlara geldi.
“Asgari รผcret bu yฤฑl reel olarak artmฤฑล olacak”
Bizim iรงin รถnemli olan dengesizliklerin giderilmesi ve bunu da kalฤฑcฤฑ hale getirmek. Vatandaลฤฑmฤฑz bize inansฤฑn. Evet kolay bir sรผreรง deฤil bu. Tรผrkiye’nin sorunlarฤฑna kolaycฤฑ รงรถzรผmler yok.
Vatandaลฤฑmฤฑzฤฑ enflasyona ezdirmedik ve ezdirmeyeceฤiz. Asgari รผcret AK Parti hรผkรผmetlerinde dolar bazฤฑnda ciddi oranda arttฤฑ. Haziran 2024 itibariyle asgari รผcret 524 dolar. Bu sene reel olarak asgari รผcret artmฤฑล olacak. Asgari รผcret yฤฑlbaลฤฑnda yรผzde 49 arttฤฑ. ฤฐlk 6 ayda enflasyon yรผzde 20’lerde olacak. Yฤฑl sonunda enflasyon piyasanฤฑn beklediฤi gibi olsa bile yรผzde 42-43’lerde olacak. Geliลmekte olan รผlkelerde en yรผksek asgari รผcret bizde. Tรผrkiye’de asgari รผcret dรผลรผk deฤildir.
Asgari รผcreti vergi dฤฑลฤฑnda bฤฑraktฤฑk. Bu sene bunun bรผtรงeye maliyeti 670 milyar TL.
EYT ile birlikte emekli baลฤฑna รงalฤฑลan sayฤฑsฤฑ 1,5 seviyelerine indi.
Enflasyon yavaลlayacak, vatandaลlarฤฑmฤฑza reel bรผyรผmeden pay vermeye devam edeceฤiz. Sabฤฑrla yola devam edersek bu enflasyonu dรผลรผreceฤiz. Bรผtรผn kesimlerin bir sรผre sabฤฑr gรถstermesi gerekecek. 2025’ten itibaren kรผresel finansal koลullar elveriลli olacak. Bu dฤฑล kaynak noktasฤฑnda elimizi gรผรงlendirecek.
“Tartฤฑลฤฑlan vergi paketi bizim sรผzgecimizden geรงmiล bir paket deฤil”
Piyasada รผzerinde tartฤฑลฤฑlan paket kapsam olarak bizim sรผzgecimizden geรงmiล bir paket deฤil. Bahลiลlerin vergilendirilmesi hiรงbir zaman gรผndemimizde olmadฤฑ. Motokurye konusunda pakette yok. Gรผndemde deฤildi.
Tรผrkiye’de birรงok kesim vergiden imtina ediyor, ciddi bir kayฤฑtdฤฑลฤฑlฤฑk var. Biz verginin tabanฤฑnฤฑ bรผyรผterek sonuรง alacaฤฤฑz. Bizim iki temel ilkemiz var. Vergide adaleti saฤlamak ve uygulamada etkinliฤi saฤlamak.
Tรผrkiye’nin vergilerinin gelire oranฤฑ yรผzde 21 bile deฤil. OECD’de en dรผลรผk vergi yรผkรผne sahip ikinci รผlkeyiz. Tรผrkiye’de dolaylฤฑ vergilerin milli gelire oranฤฑ yรผzde 9,1. AB’de bu oran yรผzde 13,6. OECD รผlkelerinde yรผzde 10,5. Burada sorun doฤrudan vergi gelirlerinin dรผลรผk olmasฤฑ. Esas oraya odaklanฤฑyoruz.
Bizim tercihimiz vergilendirilmeyen alanlardan vergi almak, yeni bir vergi yรผkรผ getirmek deฤil. Koparฤฑlan yaygaralar doฤru deฤil.
Bu vergi paketinde ne yapฤฑyoruz. รokuluslu ลirketlere yรผzde 15 asgari kurumlar vergisi getiriyoruz. Yurt iรงinde asgari kurumlar vergisi รงalฤฑลฤฑyoruz. Kuyumcunun beyan ettiฤi aylฤฑk matrah geรงen sene 16 bin TL seviyesinde. Bรผtรผn bu alanlarda yetki alฤฑp, hasฤฑlat tespiti yapacaฤฤฑz, hasฤฑlata aykฤฑrฤฑ beyanlardan izahat isteyeceฤiz, sonrasฤฑnda harekete geรงeceฤiz. Kayฤฑt dฤฑลฤฑlฤฑkla mรผcadele edeceฤiz.
GYO’larฤฑn vergi istisnalarฤฑnฤฑ kaldฤฑrmayฤฑ dรผลรผnรผyoruz. Yap-iลlet-devret ลirketlerine yรผzde 30 vergi dรผลรผnรผyoruz. Kripto varlฤฑklarฤฑ vergi kapsamฤฑna alacaฤฤฑz. Bu pakette deฤil ama belki bir sonraki pakette Borsa kazanรงlarฤฑnฤฑn vergilendirilmesini รงalฤฑลฤฑyoruz.
ฤฐลletmelerde artฤฑk hasฤฑlat tespitine gideceฤiz. Tรผrkiye’de 1,1 milyonun รผzerinde kurumlar vergisi mรผkellefi var. Kurumlar vergisi mรผkelleflerinden yarฤฑsฤฑndan รงok fazlasฤฑ vergiden kaรงฤฑnmaya รงalฤฑลฤฑyor.
Geรงenlerde bir yapay zeka ลirketi ziyaret etti. Kurumlar vergisinin tรผm defterlerini inceleyecek bir modรผl geliลtirebilir misiniz diye sorduk. Bunu geliลtirmek iรงin kapฤฑmฤฑz ลirketlere aรงฤฑk.
