Rekor seviyelere ulaştıktan sonra S&P 500, perşembe günü yönünü bulmakta zorlandı. Piyasada daha önce hakim olan hükümetin kapanmasının kısa süreceği ve ekonomiyi sınırlı etkileyeceği yönündeki iyimserlik azaldı.
Şu sıralarda Dow Jones Sanayi Endeksi %0,33 artışla işlem görürken. S&P 500 endeksi ise 6.731,94 gibi rekor bir seviyeye tırmandıktan sonra %0,15’lik bir artışla el değiştiriyor. Nasdaq Bileşik endeksi ise %0,44 oranında yükseliş sergiliyor.
Hükümetin kapanması ekonomiyi tehdit ediyor
Hazine Bakanı Scott Bessent, CNBC’ye verdiği bir röportajda, salı günü gece yarısı başlayan hükümetin kapanmasının önceki kapanmalara göre daha büyük bir etki yaratabileceği konusunda uyarıda bulundu. Bessent, “GSYİH’da, büyümede ve çalışan Amerikalılarda bir darbe görebiliriz,” ifadelerini kullandı ve bu durumun S&P 500 gibi ana endeksleri olumsuz etkileyebileceğini belirtti.
Kapanmanın hava trafik kontrolünden afet yardımına kadar pek çok hizmeti aksatması beklenirken, cuma günü açıklanması planlanan tarım dışı istihdam verilerinin de erteleneceği öngörüldü. Senato’daki Demokratlar ve Cumhuriyetçiler harcama tasarısı konusunda bir uzlaşmaya yakın görünmediği için kapanmanın ne kadar süreceği belirsizliğini korudu. Donald Trump ise Demokrat eğilimli eyaletlere sağlanan fonları kesmek ve çok sayıda federal çalışanı kalıcı olarak işten çıkarmakla tehdit ederek gerilimi daha da artırdı.
Kapanmalar, tarihsel olarak finansal piyasalar ve ekonomi üzerinde sınırlı bir etkiye sahip oldu. Son kapanma, 2018 sonu ile 2019 başı arasında 35 gün sürdü ve ABD tarihinin en uzun kapanması oldu. Kongre Bütçe Ofisi’nin tahminlerine göre, o kapanma ekonomide yaklaşık 11 milyar dolarlık bir kayba yol açmıştı, ancak S&P 500 üzerindeki kalıcı etkisi sınırlı kalmıştı. Bahis sitesi Polymarket, mevcut anlaşmazlığın bir veya iki hafta sürmesi ihtimalini en yüksek olarak belirtirken, daha uzun bir kapanma ihtimaline %34 oran verdi ve bu olasılık üzerine 1,2 milyon doların üzerinde bahis oynandı.
S&P 500 endeksini etkileyen istihdam verileri
ABD hükümetinin devam eden kapanmasının önemli sonuçlarından biri, cuma günü açıklanması planlanan aylık tarım dışı istihdam raporu dahil olmak üzere, kritik ekonomik göstergelerin yayınlanmasını potansiyel olarak ertelemesi oldu. Bu durum, perşembe günü açıklanan Challenger işten çıkarma verileri gibi diğer özel sektör rakamlarının normalden daha fazla dikkat çekmesine neden oldu.
Bu konuda bazı iyi haberler de geldi; ABD’li işverenler tarafından eylül ayında açıklanan işten çıkarmalar azaldı. Küresel işten çıkarma danışmanlığı şirketi Challenger, Gray & Christmas, perşembe günü yaptığı açıklamada planlanan işten çıkarmaların geçen ay %37 azalarak 54.064’e düştüğünü belirtti. Bu rakam, bir önceki yılın aynı ayına göre %26’lık bir düşüşe işaret etti. Ayrıca Chicago Federal Rezerv Bankası’nın perşembe günü yayımlanan yeni “gerçek zamanlı” tahminine göre, ABD işsizlik oranı eylül ayında ağustos ayına göre değişmeyerek %4,3 seviyesinde kaldı.
Ancak bu haftanın başlarında açıklanan ADP Ulusal İstihdam Raporu, özel sektör istihdamında son iki buçuk yılın en büyük düşüşünü göstermişti. Bu olumsuz tablo, S&P 500 üzerinde satış baskısı yaratan temel faktörlerden biri oldu. Fed, para politikasının geleceğini değerlendirirken bu rakamları yakından izliyor.
Fed yetkilileri, para politikasının geleceğini değerlendirirken iş gücü piyasası rakamlarını yakından izliyor. Borçlanma maliyetleri geçen ay 25 baz puan düşürüldü ve politika yapıcılar, inatçı enflasyonist baskılar yerine zayıflayan istihdam tablosunu desteklemeye öncelik verilmesi gerektiğini vurguladı.
S&P 500 devlerinden karışık sinyaller
Tesla (NASDAQ:TSLA) hisseleri, elektrikli araç üreticisinin üçüncü çeyrek teslimatlarında bir toparlanma kaydetmesine rağmen, elektrikli araç vergi kredisinin sona ermesiyle talebin zayıflama ihtimali nedeniyle düştü. Wedbush, talepteki düşüşe rağmen durumu “Tesla için teslimatların ilerlemesine zemin hazırlayan harika bir toparlanma çeyreği” olarak nitelendirdi.
Kurumsal sektörde ise Rivian Automotive (NASDAQ:RIVN), üçüncü çeyrekte teslimatlarda yaklaşık %32’lik bir artış bildirdi ve analist beklentilerini aştı. Occidental Petroleum (NYSE:OXY) hisseleri, şirketin kimya bölümü OxyChem’i Warren Buffett’ın Berkshire Hathaway (NYSE:BRKb) şirketine 9,7 milyar dolar nakit karşılığında satacağını açıklamasının ardından değer kaybetti. Diğer yandan Stellantis (NYSE:STLA) hisseleri, Morgan Stanley’nin otomobil üreticisinin eylül ayında ABD satışlarında ivme kazandığını açıklamasının ardından yükseldi.
Intel (INTC) hisseleri, zor durumdaki çip üreticisinin rakibi Advanced Micro Devices (AMD) ile dökümhane müşterisi olarak anlaşmak için ilk görüşmelere başladığına dair bir haberin ardından yükselişini sürdürdü. AMD ve yarı iletken sektöründeki diğer şirketlerin hisseleri de değer kazandı.
Starbucks (SBUX) hisseleri de, CEO Brian Niccol’un yeniden yapılandırma planının bir parçası olarak, en büyük kahve perakendecisinin yüzlerce düşük performanslı mağazasını kapatma kararı almasıyla yükseldi.
Trump yönetiminin Kaliforniya’nın elektrik şebekesini iyileştirmek için federal hibe programını iptal etmesinin ardından, enerji sağlayıcısı Edison International (EIX) hisseleri değer kaybetti. S&P 500 kapsamındaki şirketin hisselerinin kaybı endeksi de olumsuz etkiledi.
Lithium Americas (LAC) hisseleri, ABD’nin lityum madencisi şirkette hisse alacağı haberinin ardından dün yükseldikten sonra düşüşe geçti. Cansaccord Genuity, Washington ile yapılan yeni anlaşmanın faydalarındaki coşkunun abartılı olabileceğini öne sürerek hisse senedinin notunu düşürdü.
Petrol ve altın vadeli işlemleri düştü. 10 yıllık Hazine bonosunun getirisi düştü. ABD doları euro, sterlin ve yen karşısında değer kazandı. Çoğu büyük kripto para biriminin fiyatları yükseldi.
