Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq vadeli işlemleri düşerken altın ve gümüş yükseldi; Çin büyümesi de yavaşladı.
ABD hisse senedi vadeli işlemleri (S&P 500, Nasdaq, Dow Jones), Başkan Donald Trump’ın ABD’nin Grönland’ı satın almasına izin verilene kadar sekiz Avrupa ülkesine ek gümrük tarifeleri uygulamakla tehdit etmesinin ardından Pazartesi günü geriledi. Bu gelişme, doların güvenli liman olarak görülen yen ve İsviçre frangı karşısında değer kaybetmesine yol açtı.
Dow Jones düşüşte
Dow Jones vadeli işlemleri, adil değere kıyasla yüzde 0,7 geriledi. ABD hisse ve tahvil piyasalarının tatil nedeniyle kapalı olması işlemlerin sığ kalmasına neden oldu ve bu durum S&P 500 vadeli işlemlerinde yüzde 0,9’luk, Nasdaq vadeli işlemlerinde ise yüzde 1,1’lik düşüşe katkıda bulunmuş olabilir.
Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq dışında Nikkei vadeli işlemleri de Asya hisseleri için zayıf bir açılışa işaret etti.
Trump, Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, Hollanda, Finlandiya ve İngiltere’den ithal edilen ürünlere 1 Şubat’tan itibaren ek yüzde 10 gümrük vergisi uygulayacağını, anlaşma sağlanamazsa bu oranın 1 Haziran’da yüzde 25’e çıkacağını söyledi.
Avrupa Birliği’nin büyük ülkeleri, Grönland üzerinden yapılan bu tarife tehditlerini şantaj olarak nitelendirirken, Fransa daha önce hiç denenmemiş bir dizi ekonomik karşı önlemle yanıt verilmesini önerdi.
AB’nin seçenekleri arasında, Ağustos başında altı ay süreyle askıya alınan 93 milyar euro tutarındaki ABD ithalatına yönelik kendi tarifeler paketi ile ABD’nin hizmet ticareti ya da yatırımlarını hedef alabilecek önlemler bulunuyor.
Deutsche Bank analistleri, Avrupa ülkelerinin 8 trilyon dolarlık ABD tahvili ve hissesi bulundurduğunu, bunun dünyanın geri kalanının toplamının neredeyse iki katı olduğunu ve bu ülkelerin söz konusu paranın bir kısmını ülkelerine geri getirmeyi düşünebileceğini belirtti.
Deutsche Bank küresel döviz araştırmaları başkanı George Saravelos, “ABD’nin net uluslararası yatırım pozisyonu rekor düzeyde negatifken, Avrupa ile ABD finansal piyasaları arasındaki karşılıklı bağımlılık hiç bu kadar yüksek olmamıştı” dedi.
Saravelos, “Piyasalar açısından açık ara en yıkıcı olan, ticaret akışlarından ziyade sermayenin silah haline getirilmesidir” ifadesini kullandı.
Bu durum, dünya liderlerinin Dünya Ekonomik Forumu için bir araya geldiği Davos’ta da gergin birkaç gün yaşanmasına neden olabilir. Toplantıya Trump’ın bizzat liderlik ettiği geniş bir ABD heyeti de katılıyor.
Doların tahtı sallanıyor
Çin’in Pazartesi günü açıklaması beklenen veriler, ülke ekonomisinin Aralık ayına kadar olan bir yılda yüzde 4,4 büyüdüğünü, bunun da bir önceki çeyrekteki yüzde 4,8’e kıyasla yavaşlamaya işaret ettiğini gösteriyor. İhracat ve imalattaki güçlenme, iç talepteki zayıflıkla dengeleniyor.
Japonya Merkez Bankası Cuma günü toplanacak. Bu toplantıda faiz artışı beklenmese de, politika yapıcılar Nisan ayı itibarıyla bir sıkılaşma sinyali verebilir.
Ek bir belirsizlik unsuru ise iç siyaset. Japonya Başbakanı Sanae Takaichi’nin, Şubat ayında seçim yapılabilmesi için parlamentoyu kısa süre içinde feshetmesi bekleniyor.
ABD’de Kasım ayına ilişkin çekirdek enflasyon ve tüketim verilerinin gecikmeli açıklaması Perşembe günü yapılacak ve bu veriler, Fed’in bir sonraki faiz indirimine ne zaman gideceğine dair beklentileri netleştirecek.
ABD’de art arda gelen güçlü ekonomik veriler, piyasaların Haziran öncesinde bir gevşemeden büyük ölçüde vazgeçmesine yol açtı. Nisan ayı için faizlerin değişmemesi ihtimali yüzde 65 olarak fiyatlanıyor.
Bilanço sezonu devam ederken, bankalara Netflix, Johnson & Johnson, General Electric ve Intel gibi daha geniş bir şirket yelpazesi eşlik ediyor.
Döviz piyasalarında euro, erken saatlerdeki düşüşten toparlanarak 1,1605 dolarda dengelendi. Sterlin ise yeniden yükselerek 1,3381 dolara çıktı.
Dolar, İsviçre frangı karşısında yüzde 0,4 değer kaybederek 0,7985 franga, yen karşısında ise yüzde 0,3 düşüşle 157,71 seviyesine geriledi.
Benzer şekilde altın da yüzde 1,7 artışla ons başına 4.671 dolara çıktı.
Petrol fiyatları, ABD ile Avrupa arasında tam kapsamlı bir ticaret savaşı çıkması halinde küresel talebin zarar görebileceği endişeleriyle geriledi. ABD Donanması’na ait bir uçak gemisi grubunun bu hafta Basra Körfezi’ne ulaşmasının beklenmesi nedeniyle ABD’nin İran’a olası bir saldırısına dair endişeler de gündemde kaldı.
Brent petrol yüzde 0,3 düşüşle varil başına 63,95 dolara inerken, ABD ham petrolü yüzde 0,5 kayıpla 59,16 dolara geriledi.
