Trans Anadolu Doฤalgaz Boru Hattฤฑ Projesi (TANAP) Genel Mรผdรผrรผ Saltuk Dรผzyol, boru hattฤฑnda รงalฤฑลmalarฤฑn tamamlanmak รผzere olduฤunu belirterek, “30 Haziran’da vanayฤฑ aรงarak ticari gaz akฤฑลฤฑnฤฑ baลlatmayฤฑ planlฤฑyoruz. Projenin toplamda yรผzde 93,5’i tamamlandฤฑ.” dedi.
Dรผzyol, Eskiลehir’in Seyitgazi ilรงesinde bulunan TANAP’tan Tรผrkiye’ye ilk gazฤฑn verileceฤi nokta olan Eskiลehir Kompresรถr ve รlรงรผm istasyonunda projeye iliลkin son geliลmeleri anlattฤฑ.
TANAP’ฤฑn, Gรผney Gaz Koridoru’nun en รถnemli kฤฑsmฤฑnฤฑ oluลturduฤunu belirten Dรผzyol, Azerbaycan gazฤฑnฤฑ ฤฐtalya’ya kadar gรถtรผrecek olan Trans Adriyatik Doฤalgaz Boru Hattฤฑ’nฤฑn (TAP) projesinin de tamamlanmasฤฑyla gerรงek anlamda baลarฤฑnฤฑn elde edilebileceฤini sรถyledi.
Dรผzyol, projenin karasal hatta yรผzde 99,9 tamamlandฤฑฤฤฑnฤฑ vurgulayarak, “Avrupa’ya gidecek Faz-1 dediฤimiz kฤฑsฤฑmda da yรผzde 80,7’lik gerรงekleลme oranฤฑna ulaลtฤฑk. 30 Haziran’da vanayฤฑ aรงarak ticari gaz akฤฑลฤฑnฤฑ baลlatmayฤฑ planlฤฑyoruz. Projenin toplamda yรผzde 93,5’i tamamlandฤฑ.” diye konuลtu.
Test iรงin boru hattฤฑna 23 Ocak’ta ilk gazฤฑ basmaya baลladฤฑklarฤฑnฤฑ hatฤฑrlatan Dรผzyol, Eskiลehir’e kadar olan bรถlรผmรผn tamamฤฑnฤฑn gazla doldurulduฤunu ve test รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn sรผrdรผฤรผnรผ sรถyledi.
Dรผzyol, proje kapsamฤฑnda en yoฤun dรถnemde 13 bin kiลiye sahada istihdam saฤladฤฑklarฤฑnฤฑ belirterek, boru hattฤฑnda ลu anda yaklaลฤฑk 7 bin kiลinin รงalฤฑลmaya devam ettiฤini kaydetti.
TANAP’ta finansman rekoru
Projenin rakamsal baลarฤฑlarฤฑna iliลkin de bilgi veren Dรผzyol, ลรถyle devam etti:
“Projede 82 milyon adam/saat iล yapฤฑldฤฑ. 175 milyon kilometre yol kat edildi. 131 bin adet 13 metre uzunluฤunda boru kaynatฤฑldฤฑ. 11 milyon metrekรผp hafriyat yapฤฑldฤฑ. Erzincan Kฤฑzฤฑldaฤ’da 2 bin 760 metre yรผksekliฤinde รงalฤฑลtฤฑk. Projenin en derin yeri eksi 65 metreydi. ฤฐlk kaynaฤa baลladฤฑฤฤฑmฤฑz tarihten itibaren bin 340 kilometrelik ilk bรถlรผmรผ 887 gรผnde bitirdik, bu da rekor bir sรผredir. Bir ayda 120 kilometrelik 56 inรงlik boru indirdik bu bir rekordur. Sakarya geรงiลi boru hattฤฑ projesi kapsamฤฑnda bin 110 metreyle Avrupaโnฤฑn en uzun nehir geรงiลi. Daha รถnce bilim dรผnyasฤฑ tarafฤฑndan bilinmeyen 9 tane bรถcek 1 tane bitki tรผrรผne rastladฤฑk. 154 arkeolojik alan tespit ettik.”
Dรผzyol, proje baลladฤฑฤฤฑnda tahmini yatฤฑrฤฑm bedelinin 11,7 milyar dolar olduฤunu hatฤฑrlatarak, “Gerek satฤฑn alma sรผreรงleri, gerekse proje yรถnetiminde saฤladฤฑฤฤฑmฤฑz baลarฤฑyla bu rakamฤฑ 7,99 milyar dolara kadar รงekmiล durumdayฤฑz. Bu rakamฤฑn iรงerisinde halen ciddi miktardan yedek akรงe var. Korkunรง bir finansal baลarฤฑ, gurur duyarak sรถylรผyorum rekor sรถz konusu. Ayrฤฑca, uluslararasฤฑ finans kuruluลlarฤฑndan 3,75 milyar dolarlฤฑk kredi kullanฤฑmฤฑ iรงin ortaklarฤฑmฤฑz hak kazanmฤฑล durumda. Avrupa Birliฤi 10,2 milyon dolarlฤฑk hibe yardฤฑmฤฑ saฤladฤฑ.” ifadelerini kullandฤฑ.
Proje kapsamฤฑnda yerli borularฤฑn hepsinin Tรผrkiye’deki 6 ana รผretici firmadan temin edildiฤini dile getiren Dรผzyol, “Kullandฤฑฤฤฑmฤฑz borularฤฑn yรผzde 80’i Tรผrkiye’den kalan yรผzde 20’lik kฤฑsmฤฑ รin’den temin edildi.” dedi.
TANAP’ta Gรผney Gaz Koridoru’nun (SGC) yรผzde 58, Boru Hatlarฤฑ ile Petrol Taลฤฑma Aล’nin (BOTAล) yรผzde 30 ve BP’nin de yรผzde 12’lik hissesinin bulunduฤunu hatฤฑrlatan Dรผzyol, yรผzde 58 hisseye sahip olan SGC ลirketinin hisselerinin yรผzde 7’sini yakฤฑn bir zamanda SOCAR’ฤฑn Tรผrkiye’deki yerleลik ลirketine devrettiฤini bรถylece TANAP’ฤฑn 4 ortaklฤฑ konuma geldiฤini aktardฤฑ.
“Baลka gazlar da gelebilir”
Projenin ลu anda Tรผrkiye-Gรผrcistan sฤฑnฤฑrฤฑndan tek bir giriล noktasฤฑ bulunduฤunu belirten Dรผzyol, ลรถyle devam etti:
“Proje ลu an iรงin sadece Azerbaycan ve doฤusundaki kaynaklardan gaz verme imkanฤฑ olan bir yapฤฑda dizayn edildi. Ancak ev sahibi hรผkรผmet anlaลmasฤฑnda ilgili deฤiลikliklerin yapฤฑlmasฤฑ halinde, Doฤu Akdeniz ve Irak’tan gelebilecek doฤalgazฤฑn da boru hattฤฑ sistemine girmesi ileriki yฤฑllarda mรผmkรผn olabilir. Proje kapsamฤฑnda hiรงbir yer altฤฑ depolama tesisine baฤlantฤฑ รถngรถrรผlmรผล deฤil. ลu anda tamamen giriล ve รงฤฑkฤฑล noktalarฤฑ arasฤฑnda gaz taลฤฑmacฤฑlฤฑฤฤฑ hizmeti vereceฤiz. Depolama kapasitesi oluลunca ki bu bir ihtiyaรง, bunu da deฤerlendirmek gerekir. “
Dรผzyol, Tรผrkiye’nin, Bakรผ-Tiflis-Erzurum boru hattฤฑyla Azerbaycan’dan yฤฑlda 6,6 milyar metrekรผp doฤalgaz ithal ettiฤini, TANAP aracฤฑlฤฑฤฤฑyla Tรผrkiyeโye 6 milyar metrekรผp gaz verilmesiyle bu rakamฤฑn 12,6 milyar metrekรผpe รงฤฑkacaฤฤฑnฤฑ, bรถylece รผlkedeki Rus gazฤฑnฤฑn toplam tรผketim iรงerisindeki payฤฑnฤฑn dรผลeceฤini de ifade etti.
BOTAล’ฤฑn Eskiลehir’den alacaฤฤฑ gaz miktarฤฑnฤฑn ilk รถnce 2 milyar metrekรผple baลlayacaฤฤฑnฤฑ vurgulayan Dรผzyol, “2018 Haziran’dan 2019 Haziran’a kadar 2 milyar metrekรผp, 2021 yฤฑlฤฑnฤฑn haziran sonunda 6 milyar metrekรผpe ulaลacaฤฤฑz.” ifadelerini kullandฤฑ.
