Seรงimlerinde oy kullanma iลlemi รงoฤu eyalette tamamlanฤฑrken, seรงimin kaderini belirleyen eyaletlerde Cumhuriyetรงi partinin adayฤฑ Donald Trump az farkla olsa da รถnde gidiyor.
Dรผn 3.1850 ile rekorunu yineleyen ardฤฑndan Tรผrkiye piyasalarฤฑn kapanฤฑล saatlerinde 3.17 civarฤฑnda iลlem gรถren dolar/TL bu sabaha karลฤฑ Trump’ฤฑn seรงimleri kazanma ihtimali ile illikit iลlemlerde yeni zirve olan 3.30’u test etti. Kurda iลlemler henรผz hacim kazanmasa da illikit piyasalardaki seviyelerden bir miktar gerileyen dolar/TL saat 08.45’te 3.2190/3.2200 seviyesinde iลlem gรถrรผyor.
Dรผn Tรผrkiye piyasalarฤฑnฤฑn kapanฤฑล saatlerinde 3.3380 civarฤฑnda olan sepet bazฤฑnda TL, aynฤฑ saatte 3.4233/3.4269, 3.5040 civarฤฑndaki euro/TL ise 3.6261/3.6309 seviyesinden iลlem gรถrรผyor. Euro/TL’de illikit piyasalar gรถrรผlen tarihi zirve 3.6862, sepet bazฤฑnda TL’de ise 3.4858 oldu.
Trump, TSฤฐ 0740 itibariyle 35 temsilci farkla yarฤฑลฤฑ Demokrat rakibi Clinton’ฤฑn รถnรผnde gรถtรผrรผyor. An itibariyle Trump’ฤฑn 244, Clinton’ฤฑn 209 temsilcisi bulunuyor. Adaylarฤฑn baลkan seรงilmek iรงin 270 temsilci รงฤฑkarmalarฤฑ gerekiyor.
Trump’ฤฑn seรงimleri kazanabilmesinin giderek gerรงekleลmeye yaklaลmasฤฑ ise kรผresel piyasalarda sert hareketlere ve riskten kaรงฤฑลa neden oldu.
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar ipuรงlarฤฑnฤฑ verdiฤi politikalar nedeniyle Trump’ฤฑn baลkan olmasฤฑ halinde kรผresel ekonomi ve ticaretin yavaลlayacaฤฤฑndan ve Fed’in uzun zamandฤฑr beklenen Aralฤฑk ayฤฑ faiz artฤฑrฤฑmฤฑndan kaรงฤฑnabileceฤinden endiลeleniyorlar.
Uluslararasฤฑ iliลkiler, ticaret ve sosyal alanda sฤฑradฤฑลฤฑ politikalar izleyeceฤinin ipucunu veren ve rakibine kฤฑyasla daha deneyimsiz olan Trump, getirmesi muhtemel belirsizlik nedeniyle piyasalarda endiลe yaratฤฑyor.
Daha deneyimli bir politikacฤฑ olan Clinton ise daha tanฤฑdฤฑk politikalar izleyeceฤinin iลaretlerini verdiฤi iรงin piyasalar tarafฤฑndan daha az belirsizlik yaratacak bir aday olarak gรถrรผlรผyor.
Asya borsalarฤฑ yรผzde 3.5 dรผลerken, ABD’nin S&P 500 endeksi vadeli iลlemleri yรผzde 5 kayฤฑpla taban oldu. ฤฐngiltere Fransa Almanya borsalarฤฑnฤฑn ise yรผzde 4’รผn รผzerinde kayฤฑpla aรงฤฑlmasฤฑ bekleniyor. Dolar yen karลฤฑsฤฑnda yรผzde 3 deฤer yitirirken, altฤฑn ise yรผzde 4’รผn รผzerinde deฤer kazandฤฑ.
SฤฐYASฤฐ GELฤฐลMELER KIRILGANLIฤI ARTIRIYOR
Genel seรงimlerde 5 milyonun รผzerinde oy alan HDP’nin aralarฤฑnda eล baลkanlarฤฑ Selahattin Demirtaล ve Figen Yรผksekdaฤ’ฤฑn da bulunduฤu 10 milletvekili tutuklanmasฤฑ kurda son gรผnlerde gรถrรผlen sert satฤฑล baskฤฑsฤฑnฤฑn ana nedeni olmuลtu.
HDP tutuklamalarฤฑn ardฤฑndan TBMM รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ durdurduฤunu aรงฤฑklarken bankacฤฑlar siyasi geliลmelerin en รถnemli iรง risk unsuru olarak gรถrรผyorlar.
HDP’nin TBMM รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ durdurmasฤฑ teknik olarak bir ara seรงim ihtimalini de gรผndeme getirebilecek olmasฤฑ ise piyasalarda bir baลka endiลe kaynaฤฤฑ olarak dikkat รงekiyor.
Vekillerin bir ay iรงinde beล kez TBMM Genel Kurul รงalฤฑลmalarฤฑna mazeretsiz katฤฑlmamasฤฑ durumunda Genel Kurul’da ilgili kiลi iรงin vekilliฤinin dรผลรผp dรผลmemesi konusunda oylama yapฤฑlabiliyor. Ancak ลimdiye kadar Cumhuriyet tarihinde bu yola hiรง baลvurulmadฤฑ. Parlamentoda 28 vekilin vekilliฤin bu yolla dรผลmesi durumunda o seรงim bรถlgesinde ara seรงim yapฤฑlmasฤฑ gerekiyor.
รte yandan geรงen hafta Cumhuriyet gazetesine yรถnelik soruลturma ve HDP milletvekillerine yรถnelik gรถzaltฤฑ ve tutuklamalarฤฑn ardฤฑndan AB รผlkeleri baลta olmak รผzere kararlar bir รงok รผlkeden tepki รงekti.
Tรผrkiye ile AB รผyelik gรถrรผลmelerinin durdurulmasฤฑ, NATO รผyeliฤinin askฤฑya alฤฑnmasฤฑna kadar uzanan tepkiler piyasadaki satฤฑล baskฤฑsฤฑnฤฑn kuvvetlenmesinde etkili oldu.
