ABD Başkanı Donald Trump Pazar günü yaptığı açıklamada ABD’ye ithal edilen tüm çelik ve alüminyuma, mevcut metal vergilerine ilaveten %25 oranında yeni gümrük vergileri getireceğini söyledi.
New Orleans’taki NFL Super Bowl’a giderken Air Force One’da gazetecilere konuşan Trump, yeni metal tarifelerini Pazartesi günü açıklayacağını söyledi.
Ayrıca Salı ya da Çarşamba günü, neredeyse hemen yürürlüğe girecek, tüm ülkelere uygulanacak ve her ülke tarafından uygulanan tarife oranlarını eşleştirecek karşılıklı tarifeleri açıklayacağını söyledi.
Trump karşılıklı gümrük vergisi planıyla ilgili olarak “Çok basit bir şekilde, onlar bizden ücret alırsa biz de onlardan alırız” dedi.
Hükümet ve Amerikan Demir Çelik Enstitüsü verilerine göre, ABD çelik ithalatının en büyük kaynakları Kanada, Brezilya ve Meksika olup, bunları Güney Kore ve Vietnam takip ediyor.
Hidroelektrik zengini Kanada, 2024’ün ilk 11 ayında toplam ithalatın %79’unu gerçekleştirerek büyük bir farkla ABD’nin en büyük birincil alüminyum metal tedarikçisi konumunda.
Kanada İnovasyon Bakanı Francois-Philippe Champagne X’te yaptığı açıklamada “Kanada çeliği ve alüminyumu ABD’de savunma, gemi inşa ve otomotiv gibi kilit sektörleri destekliyor” dedi ve ekledi:
“Kanada’yı, çalışanlarımızı ve sektörlerimizi savunmaya devam edeceğiz.”
Trump ayrıca ABD hükümetinin Japon Nippon Steel’in U.S. Steel’e yatırım yapmasına izin vereceğini ancak bunun çoğunluk hissesi haline gelmesine izin vermeyeceğini söyledi.
Trump U.S. Steel için “Tarifeler onu yeniden çok başarılı kılacak ve bence iyi bir yönetimi var” dedi.
Nippon Steel, Trump’ın son açıklamaları hakkında yorum yapmayı reddetti.
Trump ve kota soruları
Trump ilk döneminde çeliğe %25 ve alüminyuma %10 gümrük vergisi uygulamış, ancak daha sonra aralarında Kanada, Meksika ve Brezilya’nın da bulunduğu bazı ticaret ortaklarına gümrüksüz muafiyetler tanımıştı. Meksika önemli bir alüminyum hurda ve alüminyum alaşım tedarikçisi.
Eski Başkan Joe Biden daha sonra İngiltere, Avrupa Birliği ve Japonya ile gümrüksüz kota düzenlemelerini müzakere etti. Trump’ın açıklamasından bu muafiyetlere ve kota düzenlemelerine ne olacağı hemen anlaşılamadı.
“Quebec (ABD’ye) 2.9 milyon ton alüminyum ihraç ediyor, yani ihtiyaçlarının %60’ını. Çin’den tedarik etmeyi mi tercih ediyorlar?” diyen Kanada’nın Quebec eyaletinin başbakanı Francois Legault X’te şunları söyledi.
“Tüm bunlar ABD ile serbest ticaret anlaşmamızı bir an önce yeniden müzakere etmeye başlamamız ve 2026’da yapılması planlanan gözden geçirmeyi beklemememiz gerektiğini gösteriyor. Bu belirsizliğe bir son vermeliyiz.”
Trump’ın ilk gümrük vergilerinin ardından çelik fabrikalarının kapasite kullanımı 2019’da %80’in üzerine çıktı, ancak Çin’in sektördeki küresel hakimiyetinin çelik fiyatlarını aşağı çekmesiyle o tarihten bu yana düştü. Tarifelerle canlanan Missouri’deki bir alüminyum eritme tesisi geçen yıl Magnitude 7 Metals tarafından rölantiye alındı.
Eşleşen oranlar
Karşılıklı gümrük vergisi planıyla ilgili ayrıntılı bilgi vermek üzere Salı ya da Çarşamba günü bir basın toplantısı düzenleyeceğini söyleyen Trump, “diğer ülkelerle eşit muamele görmeyi” sağlamak üzere karşılıklı gümrük vergileri planladığını ilk kez Cuma günü açıkladığını sözlerine ekledi.
Yeni ABD Başkanı uzun zamandır AB’nin otomobil ithalatına uyguladığı %10’luk gümrük vergisinin, ABD’nin %2.5’lik otomobil vergisinden çok daha yüksek olmasından şikayet ediyor. Sık sık Avrupa’nın “araçlarını almadığını” ancak her yıl milyonlarca arabayı Atlantik üzerinden batıya gönderdiğini belirtiyor.
Ancak ABD, Detroitli otomobil üreticileri General Motors, Ford ve Stellantis’in ABD operasyonları için hayati bir kar kaynağı olan kamyonetlere %25 gümrük vergisi uyguluyor.
Dünya Ticaret Örgütü verilerine göre ABD’nin ticaret ağırlıklı ortalama tarife oranı yaklaşık %2,2 iken bu oran Hindistan için %12, Brezilya için %6,7, Vietnam için %5,1 ve Avrupa Birliği ülkeleri için %2,7.
Sınır adımları
Fox News’e verdiği ayrı bir mülakatta ABD Başkanı, Kanada ve Meksika’nın ABD sınırlarını güvence altına almak ve uyuşturucu ve göçmen akışını durdurmak için attıkları adımların 1 Mart’taki gümrük vergisi son tarihi öncesinde yetersiz olduğunu söyledi.
ABD Başkanı, Amerika’nın en büyük iki ticaret ortağının daha güçlü adımlar atmaması halinde Meksika ve Kanada’dan ithal edilen tüm ürünlere %25 oranında gümrük vergisi uygulamakla tehdit etti. Meksika’nın sınırına 10,000 Ulusal Muhafız askeri ekleme sözü vermesi ve Kanada’nın yeni teknoloji ve personel konuşlandırması ve yeni anti-fentanil adımları atması gibi iki ülkeden gelen bazı ilk sınır güvenliği tavizlerinin ardından tarifeleri 1 Mart’a kadar erteledi.
Meksika ve Kanada’nın attığı adımların yeterince iyi olup olmadığı sorusuna ABD Başkanı şu yanıtı verdi: “Hayır, yeterince iyi değil. Bir şeylerin olması gerekiyor, bu sürdürülebilir değil ve ben bunu değiştiriyorum.”
ABD Başkanı, Kanada ve Meksika’nın 1 Mart’ta geniş kapsamlı gümrük vergilerinden kaçınmak için ne yapmaları gerektiğini söylemedi.
