ฤฐTร Meteoroloji Mรผhendisliฤi รฤretim รyesi Prof. Dr. Orhan ลen, โ2023 ve sonrasฤฑnda yฤฑkฤฑcฤฑ hortumlar รผlkesi olacaฤฤฑzโ uyarฤฑsฤฑnda bulundu.
Antalya aรงฤฑklarฤฑnda deniz suyu sฤฑcaklฤฑฤฤฑnฤฑn 19 derece olduฤunu, yukarฤฑdan tabana inen soฤuk hava dalgasฤฑnฤฑn hortum oluลturduฤunu dile getiren ลen, โDรผnya genelinde sadece bir derecelik kรผresel ฤฑsฤฑnma yรผzde 30โluk yaฤฤฑล artฤฑลฤฑna yol aรงฤฑyor. Tรผrkiyeโde hortumlar รงok nadir gรถrรผlรผrken, artฤฑk yฤฑlda 20โye yakฤฑn hortum oluลmaya baลladฤฑ. Kรผresel ฤฑsฤฑnmadan en รงok etkilenecek รผlkelerin baลฤฑnda Doฤu Akdeniz รงukurunda yer alan Tรผrkiye geliyor. รnรผmรผzdeki beล yฤฑlฤฑn ardฤฑndan yฤฑkฤฑcฤฑ hortumlarฤฑn gรถrรผleceฤi bir รผlke olacaฤฤฑz. Atmosferdeki dalgalanmaya baฤlฤฑ olarak istikrarsฤฑz cephe hareketleri ortaya รงฤฑkฤฑyor. Kรผresel ฤฑsฤฑnma denen aslฤฑnda yaฤฤฑล artฤฑลฤฑ. Kรผresel ฤฑsฤฑnma yรผksek nem, aลฤฑrฤฑ yaฤฤฑล, hortum ve fฤฑrtฤฑna gibi olaylara yol aรงฤฑyor. Havadaki nem arttฤฑkรงa istikrarsฤฑzlฤฑk da artฤฑyor. Tรผrkiyeโde alฤฑลฤฑk olmadฤฑฤฤฑmฤฑz yerel hortumlar artacakโ dedi.
Sฤฑcak ve soฤuk hava sistemlerinin sรผrekli deฤiลim gรถsterdiฤini belirten ลen, buna baฤlฤฑ ekstrem hava olaylarฤฑ, hortum ve fฤฑrtฤฑnalar yaลandฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
โDenge bozulduโ
Prof. Dr. Orhan ลen, โDeniz suyu sฤฑcaklฤฑฤฤฑ geรงmiล yฤฑllara gรถre kฤฑลฤฑn bile 1.5 derece yรผksek seyrediyor. Artarak devam edecek bir dรถngรผye girmiล durumdayฤฑzโ diye konuลtu. Hฤฑzlฤฑ nรผfus artฤฑลฤฑ, sera gazฤฑ salฤฑnฤฑmฤฑ, betonlaลma, karbondioksit gazฤฑndaki salฤฑnฤฑm artฤฑลฤฑnฤฑn atmosferin ฤฑsฤฑ dengesini etkilediฤine dikkat รงeken ลen, ลu bilgileri paylaลtฤฑ: โAtmosfer sฤฑcaklฤฑฤฤฑnฤฑn artmasฤฑ binlerce yฤฑldฤฑr var olan dengeleri bozdu. Tรผrkiyeโnin 1985 – 2035 yฤฑllarฤฑ arasฤฑndaki kฤฑyaslama modelinde yaz aylarฤฑ iรงin ortalama iki derece sฤฑcaklฤฑk artฤฑลฤฑ sรถz konusu. Sฤฑcaklฤฑk deฤerlerindeki artฤฑลฤฑn en bรผyรผk nedeni, dรผnyadaki ฤฑsฤฑ dengesinin bozulmuล olmasฤฑ. 20โnci yรผzyฤฑlฤฑn son รงeyreฤinden bu yana, kรผresel bazda yรผzey hava sฤฑcaklฤฑklarฤฑnda belirgin artฤฑลlar sรถz konusu. ฤฐklim deฤiลikliฤi nedeniyle doฤal afetler ve hortumlar รถzellikle Akdeniz kฤฑyฤฑlarฤฑ baลta olmak รผzere tรผm dรผnyayฤฑ etkileyecek. ฤฐklim yasalarฤฑnฤฑ ve รถnlemleri hayata geรงirmemiz lazฤฑm.โ
โAtmosfer hastaโ
TMMOB Meteoroloji Mรผhendisleri Odasฤฑ 2. Baลkanฤฑ Ahmet Kรถse ลunlarฤฑ sรถyledi: โAkdeniz kฤฑล ortasฤฑnda olmamฤฑza raฤmen 18-19 derece. Yรผksekten inen soฤuk hava, iki farklฤฑ cephenin karลฤฑlaลmasฤฑna neden olurken, hortum oluลturuyor. Anamur – Antalya arasฤฑ en รงok hortum gรถrรผlen bรถlgeler. Tรผrkiyeโde son 15 yฤฑlda hortum sayฤฑsฤฑnda yรผzde 20 artฤฑล sรถz konusu. Bunun baล nedeni, iklim deฤiลikliฤi. Sฤฑcak taban, soฤuk hava dalgasฤฑyla รงarpฤฑลtฤฑฤฤฑnda, korkutan gรถrรผntรผler ortaya รงฤฑktฤฑ. ฤฐlerleyen yฤฑllarda hortumlarฤฑn sayฤฑsฤฑ ve yฤฑkฤฑcฤฑ etkileri artacak. Devletler sera gazฤฑ salฤฑnฤฑmlarฤฑnฤฑ azaltmak, akฤฑllฤฑ ลehircilik uygulamalarฤฑnฤฑ hayatฤฑmฤฑza sokmak durumunda. Su kaynaklarฤฑnฤฑ, ormanlarฤฑmฤฑzฤฑ korumamฤฑz gerekir.
Doฤa ile uyumlu olmadฤฑฤฤฑmฤฑz sรผrece doฤal yฤฑkฤฑmlarฤฑn sayฤฑsฤฑ artacak. Hortumlarฤฑn sayฤฑsฤฑnda artฤฑล bekliyoruz. Kรผresel ฤฑsฤฑnma neticesinde deniz suyu 1.5 derece daha sฤฑcak. Atmosfer hasta. Bu hastalฤฑk Akdeniz havzasฤฑnda daha belirgin ortaya รงฤฑkฤฑyor.โ
