Tรผrkiye รelik รreticileri Derneฤi (TรรD) ลubat ayฤฑna iliลkin รผretim, tรผketim ve dฤฑล ticaret verilerini aรงฤฑkladฤฑ.
Buna gรถre, ลubat ayฤฑnda Tรผrkiye’nin ham รงelik รผretimi, geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ ayฤฑna gรถre yรผzde 3,3 azalarak 3 milyon tona geriledi. Ham รงelik รผretimi, yฤฑlฤฑn ilk 2 ayฤฑnda yรผzde 5,7 dรผลรผลle 6,1 milyon ton seviyesinde gerรงekleลti.
Nihai mamul รงelik tรผketimi ลubatta, yฤฑllฤฑk bazda yรผzde 1,9 artarak 2,9 milyon ton, ocak-ลubat dรถneminde ise yรผzde 1,2 gerileyerek 5,9 milyon ton oldu.
รelik รผrรผnleri ihracatฤฑ yรผzde 1,3 arttฤฑ
ลubatta รงelik รผrรผnleri ihracatฤฑ, miktar yรถnรผnden yฤฑllฤฑk bazda yรผzde 1,3 artฤฑลla 1,3 milyon ton, deฤer yรถnรผnden yรผzde 46,5 yรผkseliลle 1,2 milyar dolar olarak kayฤฑtlara geรงti.
Ocak-ลubat dรถneminde, geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine kฤฑyasla ihracat miktar olarak yรผzde 2 artarak 2,6 milyon ton, deฤer olarak yรผzde 52,4 yรผkselerek 2,4 milyar dolar oldu.
ฤฐthalatta yรผzde 12,9’luk yรผkseliล
ลubat ayฤฑnda รงelik รผrรผnleri ithalatฤฑ geรงen yฤฑlฤฑnฤฑn aynฤฑ ayฤฑna gรถre miktar yรถnรผnden yรผzde 12,9 artฤฑลla 1,4 milyon ton, deฤer yรถnรผnden yรผzde 76,3 yรผkseliลle 1,5 milyar dolar olarak kayฤฑtlara geรงti.
Yฤฑlฤฑn ilk 2 ayฤฑnda ithalat, geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine gรถre miktar yรถnรผnden yรผzde 13,8 artฤฑลla 2,8 milyon ton, deฤer yรถnรผnden yรผzde 67,6 yรผkseliลle 2,9 milyar dolar seviyesinde gerรงekleลti.
Geรงen yฤฑlฤฑn ocak-ลubat dรถneminde yรผzde 88,9 olan ihracatฤฑn ithalatฤฑ karลฤฑlama oranฤฑ, ithalattaki yรผksek oranlฤฑ artฤฑลฤฑn etkisiyle bu yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถneminde yรผzde 80,8 seviyesine geriledi.
“Savaลฤฑn รผretimdeki etkisinin ciddi boyutlara ulaลmasฤฑndan endiลe duyuluyor”
Aรงฤฑklamada gรถrรผลlerine yer verilen TรรD Genel Sekreteri Veysel Yayan, sektรถrรผn รผretiminde 2021 Aralฤฑk dahil olmak รผzere 3 ay รผst รผste รผretim dรผลรผลรผ gรถzlendiฤine iลaret etti.
รnemli hurda tedarikรงilerinden Rusya ve Ukrayna’dan hurda ithalatฤฑnฤฑn, ลubatta, hurda ihracatฤฑna getirilen yรผksek oranlฤฑ verginin ve kฤฑsmen savaลฤฑn etkisiyle ciddi oranda dรผลรผล gรถsterdiฤini belirten Yayan, “Rusya’dan hurda ithalatฤฑmฤฑz yรผzde 96,6 azalarak 160 bin tondan 5 bin tona, Ukrayna’dan ithalatฤฑmฤฑz ise 17 bin tondan 2 bin tona gerilemiลtir. รelik รผrรผnleri ithalatฤฑndaki dรผลรผล ise daha sฤฑnฤฑrlฤฑ bir seviyede kalmฤฑลtฤฑr.” dedi.
Yayan, Rusya-Ukrayna Savaลฤฑ’nฤฑn รงelik รผretimi รผzerindeki etkilerine de deฤinerek, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Rusya’nฤฑn Ukrayna’yฤฑ iลgali sonrasฤฑnda AB’nin yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ sonucunda รผlkemiz yeni kota daฤฤฑlฤฑmฤฑndan en รงok yararlanacak รผlkelerden biri olarak รถn plana รงฤฑksa da sektรถrรผn ana girdilerinden olan hurda, antrasit, ferro siliko mangan, pik demiri รถnemli รถlรงรผde Ukrayna ve Rusya’dan ithal ediliyor. Bu sebeple iลgalin รงelik รผretimimiz รผzerindeki olumsuz etkisinin ciddi boyutlara ulaลmasฤฑndan endiลe duyulmaktadฤฑr. รzellikle ham madde tedarikinde yaลanan darboฤaz, fiyatlarฤฑn olaฤanรผstรผ seviyelerde artmasฤฑna yol aรงmฤฑลtฤฑr. Ham madde ve yarฤฑ รผrรผn ithalatฤฑndaki gerilemenin mart ayฤฑ gรถstergelerinde etkisini daha net bir ลekilde ortaya koymasฤฑ beklenmektedir.”
Karadeniz’in riskli bรถlge ilan edilmesi sebebiyle bu bรถlgeye yรผk taลฤฑyan gemilerin sigorta edilmemesinin buradaki รงelik รผreticilerini ve sanayi sektรถrlerini olumsuz etkilediฤini vurgulayan Yayan, “Bu sorunun รงรถzรผmรผ iรงin acilen gรผvenli koridorlar oluลturulmasฤฑna ve devlet gรผvencesinde sigortalama iลlemlerine devam edilmesine ihtiyaรง duyulmaktadฤฑr.” deฤerlendirmesinde bulundu.
“ABD, Tรผrkiye ile de รงelikte gรผmrรผk vergisini kaldฤฑrmalฤฑ” tavsiyesi
Yayan, ABD’nin, AB ve Japonya’nฤฑn ardฤฑndan ฤฐngiltere’yle de รงelik รผrรผnlerine yรถnelik gรผmrรผk vergisini kaldฤฑrฤฑp ihracatฤฑ kotaya baฤlamakta uzlaลma saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatarak, bu durumun vergiden muaf olan รผlkelerin ABD piyasasฤฑnda Tรผrkiye’ye karลฤฑ avantaj elde etmelerini saฤlayacaฤฤฑna dikkati รงekti.
ABD’nin Tรผrkiye ile de benzer bir anlaลma yapmasฤฑnฤฑn fayda saฤlayacaฤฤฑnฤฑ bildiren Yayan, “Bu, รงelik ihracatฤฑmฤฑzฤฑn รถnceki yฤฑllarda ABD piyasasฤฑnda yaลadฤฑฤฤฑ kayฤฑplarฤฑn telafi edilmesi ve sektรถrรผn en azฤฑndan yฤฑlฤฑn ikinci รงeyreฤindeki performansฤฑnฤฑn artฤฑrฤฑlmasฤฑ aรงฤฑsฤฑndan รถnem taลฤฑmaktadฤฑr.” ifadesini kullandฤฑ.
