Prof. Dr. Bengi Baลer, Koronavirรผs ile mรผcadeleye iliลkin kritik bilgiler verdi. Baลer, testlerin vatandaลtan รงok ayrฤฑcalฤฑklฤฑ gruplara yapฤฑldฤฑฤฤฑna kendilerinin de ลahit olduฤuna dikkat รงekti. Salgฤฑnฤฑn sonbaharda รงok รงฤฑlgฤฑn bir ลekilde artฤฑล gรถstereceฤine de iลaret eden Baลer, okullarฤฑn 21 Eylรผl’de aรงฤฑlmasฤฑ ile ilgili de รถnemli deฤerlendirmelerde bulundu.
Birรงok รผlkede kontrol altฤฑna alฤฑnan Koronavirรผs vakalarฤฑ yeniden artฤฑลa geรงti. Bu รผlkeler arasฤฑnda Tรผrkiye de var. Peki bu artฤฑลฤฑn nedeni rehavet mi? Virรผs mutasyona uฤradฤฑ mฤฑ? Testler vatandaลlara deฤil ayrฤฑcalฤฑklฤฑ gruplara mฤฑ yapฤฑlฤฑyor? Okullar aรงฤฑlmalฤฑ mฤฑ? 65 yaล รผstรผ vatandaลlara kฤฑsฤฑtlamalar gerekli mi? Aลฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑ ne durumda? รzel bir hastanenin Kardiyoloji Bรถlรผmรผnden Prof. Dr. Bengi Baลer, pek รงok sorunun yanฤฑtฤฑnฤฑ Sรถzcรผ’den รmrรผm Kara’ya aรงฤฑkladฤฑ:
“Testler ayrฤฑcalฤฑklฤฑ gruplara yapฤฑlฤฑyor”
Testlerin halktan ziyade siyasiler, siyasilerin organizasyonlarฤฑna katฤฑlacak kiลiler ve futbolcular gibi belirlenen bazฤฑ ayrฤฑcalฤฑklฤฑ gruplara yapฤฑldฤฑฤฤฑna iliลkin iddialarla ilgili deฤerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Baลer, ลunlarฤฑ sรถyledi:
โBunlar ne yazฤฑk ki doฤru. Bizler de ลahit oluyoruz. Keลke olmasa. Bizim istediฤimiz ลudur; toplumdan da alฤฑnacak testlerin yanฤฑnda en รถnemlisi bulaลtฤฑrฤฑcฤฑ olma ihtimali yรผksek olan kesimlere dรผzenli test yapฤฑlmasฤฑ.
Mesela biz saฤlฤฑk รงalฤฑลanlarฤฑ, toplu taลฤฑma sรผrรผcรผleri, bankacฤฑlar, market รงalฤฑลanlarฤฑ gibi sรผrekli insanlarla iletiลim halinde olan kesimler. Mesela turizm de bunun iรงine dahil edilebilir. Ki ne kadar test yapฤฑldฤฑ otellerde รงalฤฑลanlara bilmiyoruz.
Biraz daha ลeffaflฤฑฤa ihtiyaรง var. Tekrar edilen testlerin sayฤฑsฤฑ pek bir anlam ifade etmiyor. Yapฤฑlan test sayฤฑsฤฑndan ziyade test yapฤฑlan kiลi sayฤฑsฤฑ ve test yapฤฑlan gruplarฤฑn aรงฤฑklanmasฤฑ รถnemli. Testlerin son dรถnemde artฤฑลฤฑ gรผzel bir ลey, ama bu artฤฑลฤฑn daha dengeli ve dediฤim kesimlere yoฤunlukla yapฤฑlmasฤฑ bizi daha nitelikli test yapan bir รผlke haline getirecektir.โ
โVaka sayฤฑlarฤฑ arasฤฑnda รงeliลkiler var”
Vaka sayฤฑlarฤฑ ile ilgili Saฤlฤฑk Mรผdรผrlรผklerinden farklฤฑ, valiliklerden farklฤฑ, Tรผrk Tabipler Birliฤiโnden farklฤฑ rakamlar geldiฤini anlatan Baลer, โMesela Ankara’da sadece gรผnlรผk binlerin รผzerine รงฤฑkan vaka sayฤฑlarฤฑndan bahsediliyor. Hastaneler dolu deniyor. Gรผneydoฤuda, Konya’da meslektaลlarฤฑmฤฑz var, onlardan da bilgi geliyor. Ama resmi aรงฤฑklama olarak da Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑnฤฑ baz almak zorundayฤฑz.
Tabi tรผm bunlarฤฑ birleลtirdiฤimizde bir รงeliลki รงฤฑkฤฑyor ortaya. Bilmiyorum bu nasฤฑl รงรถzรผmlenecek. Belki ลehir ลehir veriler ortaya konabilir. Hatta keลke hastane hastane verileri ortaya koysak ลeffaf bir biรงimde, bir รงok รผlkenin yaptฤฑฤฤฑ gibiโ ifadelerinde bulundu.
โ21 Eylรผl okulla iรงin erken bir tarih”
Okullarฤฑn aรงฤฑlmasฤฑnฤฑn รงok รถnemli olduฤunu vurgulayan Baลer, seyreltilmiล kademeli bir eฤitim planlamasฤฑ yapฤฑlmasฤฑ gerektiฤini sรถyledi. Ancak var olan ลartlarda 21 Eylรผl’รผn erken bir tarih olduฤuna dikkat รงekti. Baลer, ลunlarฤฑ kaydetti:
โBizde kaรง derslik var? Kaรง devlet okulu kaรง รถzel okul var? Hangi ลartlar ayarlanabilir? Hangi sฤฑnฤฑfa kaรง รงocuk alฤฑnabilir? Aslฤฑnda bu veri tabanฤฑ oluลturularak analizlere gรถre hareket edilebilirdi. รzel okullar bir takฤฑm konularda รถncรผlรผk yapabilirdi. Kardeล okullar seรงilebilirdi.
Malum devletin ayฤฑrdฤฑฤฤฑ pay รงok yรผksek deฤil milli eฤitime. Onun iรงin bu okullarda yapฤฑlabilecek ลeyler รงok sฤฑnฤฑrlฤฑ. En merkezi yerlerde bile hijyenden yoksun pek รงok devlet okulu gรถrebiliyorsunuz. Tuvaletlerin bu anlamda bulaลฤฑcฤฑ olduฤu biliniyor ama bu anlamada neler yapฤฑldฤฑ bilmiyoruz.
ฤฐyi bir planlama iรงin รถnรผmรผzde kocaman bir yaz vardฤฑ. Ama bu ne kadar yapฤฑldฤฑ bilmiyoruz. ลimdi รงok hฤฑzlฤฑ bir ลekilde bir ลeyleri idare etmeye รงalฤฑลฤฑyoruz ama 21 Eylรผl’รผn erken bir tarih olduฤunu dรผลรผnรผyorum.
Eฤer aรงฤฑlacaksa belli bir sistem oturtulmalฤฑ, sฤฑnฤฑflar ve hasta sayฤฑlarฤฑna bakarak gรผnlรผk ne oluyor analiz edilmeli. Gรผnlรผk dรผzenli testler yapฤฑlmalฤฑ. Tรผm bunlara raฤmen okullarฤฑnฤฑ aรงan ฤฐsrail, Avusturalya, ABD, รin, Almanya, Gรผney Kore’de vakalar artฤฑnca tekrar okullarฤฑ kapattฤฑlar, karantinalara baลladฤฑlar. Biz korkulu rรผya gรถrmemek iรงin en gรผzeli en baลtan kontrollรผ gidelim. Testleri arttฤฑracaฤฤฑmฤฑz bir sรผreci oluลturalฤฑm.โ
โSalgฤฑn sonbaharda รงฤฑlgฤฑn bir artฤฑล gรถsterecek”
Salgฤฑnฤฑ seyri ile ilgili deฤerlendirmelerde bulunan Baลer, sonbaharฤฑ iลaret etderek, โGรถrรผnen kรถy kฤฑlavuz istemez. รok zeki olmamฤฑz da gerekmiyor. Gerek Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ gerek epidemiyologlar, bilim insanlarฤฑ olarak bizler diyoruz ki, bu salgฤฑn sonbaharda รงok รงฤฑlgฤฑn bir artฤฑล gรถsterecek. Vaka sayฤฑlarฤฑ daha da artacak. Sebebi ise mevsimsel griplerin ifluenza baลta olmak รผzere artmasฤฑ, soฤuk havalarla birlikte kapalฤฑ ortamlarda bulaล riskinin fazlalaลmasฤฑ. Dolayฤฑsฤฑyla bรผtรผn bunlarฤฑ yaptฤฑktan sonra doฤru dรผrรผst okullarฤฑ aรงalฤฑm. Onun iรงin ben bu sonbaharฤฑn bรผtรผn bunlarฤฑn yapฤฑlmasฤฑ iรงin biraz erken olduฤuna inananlardanฤฑmโ diye konuลtu.
“Seรงimlerdeki รถgรผtlenmeler gibi รถrgรผtlenilmeli”
Baลer, halen sokaฤa รงฤฑkmalarฤฑnda kฤฑsฤฑtlamalar bulunan 65 yaล ve รผstรผ vatandaลlarฤฑn durumuna da dikkat รงekti. Yaลlฤฑlarฤฑn evde tutularak risklerden korunamayacaฤฤฑnฤฑ anlatan Baลer, ลu ifadelerde bulundu:
โรรผnkรผ en bรผyรผk etkileลimler ve kรผmelenmeler ev ortamlarฤฑnda oluyor. Evde tutmak yerine belli saatleri ayฤฑrฤฑp ลu ลu saatlerde banka market alฤฑลveriล merkezi ve saire bu gruba aittir diyebilirsiniz. Bakฤฑn batฤฑda bir sรผrรผ รผlke bunu yapฤฑyor. Ya da muhtarlฤฑklarla hatta gerekirse apartman yรถneticilerine kadar birlikte รงok gรผzel bir รถrgรผtlenme yapabilirsiniz.
Biliyorsunuz biz seรงim zamanlarฤฑnda รงok gรผzel รถrgรผtleniyoruz, muhtarlarฤฑmฤฑzฤฑn hepsini kullanฤฑyoruz. Bu zamanda da kullanalฤฑm biz onlarฤฑ. Gรผzelce mahallerimizi รถrgรผtleyelim. ฤฐnanฤฑn olur bu. Sadece 65 yaล รผstรผnรผ eve kapatmak olmaz. Adil olmak gerek. รoฤu dar gelirli insanlar, emekli insanlar. รoฤu akลam pazarฤฑna gidiyor daha ucuza gฤฑda alabilmek iรงin.
Herkesin รงoluฤu รงocuฤu yok ki. Yalnฤฑz olanlar, yardฤฑm edeni olmayanlar da var. Bu ลekilde sivil itaatsizliฤe yรถneltirsiniz insanlarฤฑ. Ki o grup herkesten daha รงok dikkatli ve biz haksฤฑzlฤฑk yapฤฑyoruz o gruba.โ
