1475 Sayฤฑlฤฑ Eski ฤฐล Kanunuโnun yรผrรผrlรผkteki 14. maddesine gรถre, yaล dฤฑลฤฑndaki emeklilik koลullarฤฑnฤฑ yerine getiren iลรงiler รงalฤฑลtฤฑklarฤฑ iลyerinden kฤฑdem tazminatฤฑnฤฑ alarak ayrฤฑlabilirler. Bu haktan yararlanabilmek iรงin, 8 Eylรผl 1999 tarihinden รถnce รงalฤฑลmaya baลlayanlarฤฑn 15 yฤฑl sigortalฤฑlฤฑk 3600 prim gรผnรผnรผ, bu tarihten sonra รงalฤฑลmaya baลlayanlarฤฑn ise 25 yฤฑl sigortalฤฑlฤฑk 4500 prim gรผnรผnรผ veya 7000 gรผnรผ tamamlamalarฤฑ gerekiyor. Bu koลullarฤฑ yerine getiren iลรงiler Sosyal Gรผvenlik Kurumuโndan (SGK) โkฤฑdem tazminatฤฑ yazฤฑsฤฑโ alarak iลverene baลvurmak suretiyle tazminatlarฤฑnฤฑ isteyebilirler. Burada iลรงi aรงฤฑsฤฑndan dikkat edilmesi gereken en รถnemli husus, iล akdini feshetmeden รถnce SGKโdan yazฤฑyฤฑ alฤฑp, bu yazฤฑyla birlikte iลverenden kฤฑdem tazminatฤฑ talebinde bulunmaktฤฑr. SGKโdan yazฤฑyฤฑ iล akdini feshettikten sonra alฤฑp iลverene baลvuranlar kฤฑdem tazminatฤฑ hakkฤฑnฤฑ kaybediyorlar.
Habertรผrk’รผn haberine gรถre sistem bรถyle iลlemekle birlikte 15 yฤฑl sigortalฤฑlฤฑk 3600 prim gรผnรผnรผ doldurduฤuna dair yazฤฑyla kฤฑdem tazminatฤฑ almak isteyen iลรงiler iลverenin itirazฤฑyla karลฤฑ karลฤฑya kalฤฑyorlar. Bazฤฑ iลverenler, kanunun, yaล dฤฑลฤฑndaki koลullarฤฑ dolduran iลรงilerin artฤฑk รงalฤฑลmayฤฑ bฤฑrakฤฑp emekliliฤi beklemeleri halinde tazminat alabileceklerini รถngรถrdรผฤรผnรผ savunuyor. Yargฤฑtay daha รถnce verdiฤi muhtelif kararlarda, kฤฑdem tazminatฤฑnฤฑ bu yolla alarak iลten ayrฤฑlan iลรงinin yeni bir iลte รงalฤฑลmasฤฑnฤฑn รถnรผnde engel bulunmadฤฑฤฤฑna hรผkmetti. Ancak yine de bazฤฑ iลverenler รงeลitli gerekรงelerle kฤฑdem tazminatฤฑ รถdemekten kaรงฤฑnabiliyor.
ฤฐลVEREN โKANUNA KARลI HฤฐLEโ ฤฐDDฤฐASINDA BULUNDU
Yargฤฑtay 9. Hukuk Dairesiโnin 5 Kasฤฑm 2020 tarihli (Esas No: 2016/29768, Karar No: 2020/14937) kararฤฑna konu dosyaya gรถre, bir ลirkette 2008-2015 yฤฑllarฤฑ arasฤฑnda yรถnetici olarak รงalฤฑลan iลรงi, 4 Eylรผl 2015 tarihinde 15 yฤฑllฤฑk sigortalฤฑlฤฑk sรผresi ve 3600 prim gรผnรผnรผ tamamladฤฑฤฤฑna dair SGKโdan yazฤฑ alarak iลverene sunduฤu halde kฤฑdem tazminatฤฑnฤฑ alamadฤฑฤฤฑ iรงin dava aรงtฤฑ. ฤฐลveren, iลรงinin iล akdini haksฤฑz bir ลekilde tek yanlฤฑ iradesi ile sona erdirdiฤini, kanundaki haktan yararlanmak iรงin iล akdini feshetse de asฤฑl amacฤฑnฤฑn baลka bir iลyerinde รงalฤฑลmak olduฤunu, kanuna karลฤฑ hile yapmak suretiyle hak etmediฤi halde kฤฑdem tazminatฤฑ talep ettiฤini belirterek talebe itiraz etti. ฤฐลveren iลรงinin talebinin ayrฤฑca Tรผrk Medeni Kanunuโnda tanฤฑmlanan hakkฤฑn kรถtรผye kullanฤฑlmasฤฑ niteliฤinde olduฤunu savundu.
ฤฐล MAHKEMESฤฐ ฤฐลรฤฐNฤฐN TALEBฤฐNฤฐ REDDETTฤฐ
ฤฐล mahkemesi, iลรงinin iล akdinin sona erdiฤi 4 Eylรผl 2015 tarihinden รถnce farklฤฑ bir ลirkete iล baลvurusunda bulunduฤunu, 14 Eylรผlโde yeni iลyerine baลladฤฑฤฤฑnฤฑ, dava aรงtฤฑฤฤฑ iลverenin iลyerinde รงalฤฑลmaya devam ederken yeni iลyerine verilmek รผzere evrak topladฤฑฤฤฑnฤฑ, dolayฤฑsฤฑyla yasanฤฑn tanฤฑdฤฑฤฤฑ hakkฤฑ kรถtรผye kullandฤฑฤฤฑnฤฑ gerekรงe gรถstererek kฤฑdem tazminatฤฑ talebini reddetti.
โรALIลMA รZGรRLรฤร ANAYASAL GรVENCE ALTINDAโ
ฤฐลรงinin temyiz baลvurusu รผzerine dosya Yargฤฑtayโa geldi. Yargฤฑtay kararฤฑnda, 1475 Sayฤฑlฤฑ Kanunu ile iลรงiye yaล hariรง diฤer emeklilik kriterlerini yerine getirmesi halinde kendi isteฤi ile iลten ayrฤฑlma imkรขnฤฑ tanฤฑndฤฑฤฤฑ belirtildi. Baลka bir anlatฤฑmla, sigortalฤฑlฤฑk sรผresini ve prim รถdeme gรผn sayฤฑsฤฑnฤฑ tamamlayan iลรงinin, yaล koลulu sebebiyle emeklilik hakkฤฑnฤฑ kazanmamฤฑล olsa da iลyerinden ayrฤฑlabileceฤi ve kฤฑdem tazminatฤฑna hak kazanacaฤฤฑ vurgulandฤฑ.
ฤฐลรงinin yasadan doฤan bir hakkฤฑ bulunduฤuna dikkat รงekilen kararda, daha sonra baลka bir iลverene ait iลyerinde รงalฤฑลmaya baลlamasฤฑ, ayrฤฑlmadan รถnce diฤer iลyeri ile gรถrรผลmesi ve hatta sรถzleลme yapmasฤฑnฤฑn kanuna karลฤฑ hile olarak deฤerlendirilemeyeceฤi kaydedildi. Yargฤฑtay kararฤฑnda ลu ifadelere yer verildi:
โDosya iรงeriฤine gรถre, davacฤฑ iลรงi, fesih tarihinde yaล hariรง diฤer emeklilik koลullarฤฑnฤฑ saฤlamฤฑล, bu tarih itibari ile kฤฑdem tazminatฤฑna hak kazanmฤฑลtฤฑr. Ayrฤฑca davacฤฑnฤฑn iล sรถzleลmesini feshettikten sonra baลka bir iลyerinde รงalฤฑลmaya baลlamasฤฑ, Anayasal gรผvence altฤฑnda olan รงalฤฑลma รถzgรผrlรผฤรผ kapsamฤฑnda olup, yasanฤฑn kendisine verdiฤi hakkฤฑ kullanan davacฤฑ iลรงinin kรถtรผ niyetli davrandฤฑฤฤฑndan sรถz edilmesi mรผmkรผn deฤildir. Kanunda tanฤฑnan bu hakkฤฑn amacฤฑ, iลyerinde รงalฤฑลarak yฤฑpranan ve bu arada sigortalฤฑlฤฑk yฤฑlฤฑ ile prim รถdeme sรผresine ait yรผkรผmlรผlรผkleri tamamlayan iลรงinin, emeklilik iรงin yaลฤฑ beklemesine gerek olmadan iล sรถzleลmesini aktif sonlandฤฑrabilmesine imkan tanฤฑmaktadฤฑr. Davacฤฑnฤฑn kฤฑdem tazminatฤฑ talebinin kabulรผ yerine reddine karar verilmesi hatalฤฑ olup, bozmayฤฑ gerektirmiลtir.โ
