Deprem korkusunun yeni konuta talebi artฤฑrmasฤฑ ve รผretimin geรงmiล dรถnem ortalamalarฤฑnฤฑn altฤฑna inmesi fiyatlara da yansฤฑdฤฑ. Yeni konutlarda hem satฤฑล hem de kiralama fiyatlarฤฑ ortalamalarฤฑn รผzerine รงฤฑktฤฑ.
Yฤฑlฤฑn baลฤฑndan bu yana gรถzlenen artฤฑล oranlarฤฑ, ฤฐstanbulโdaki merkezi semtlerde yรผzde 40โa ulaลtฤฑ. Yeni konut fiyatlarฤฑndaki artฤฑลta, inลaat firmalarฤฑnฤฑn geliลtirdiฤi proje sayฤฑsฤฑnฤฑn azalmasฤฑnฤฑn yanฤฑnda faiz kaynaklฤฑ olarak finansman ve girdi maliyetlerinin yรผkselmesi de etkili oldu. Bazฤฑ projelerin dรถviz bazlฤฑ olarak fiyatlandฤฑฤฤฑna iลaret eden sektรถr temsilcileri, kurlardaki yรผkseliลin de yeni konut fiyatlarฤฑnฤฑ yukarฤฑ รงektiฤini belirtiyor.
Bu yฤฑl yaลanan depremler ve sฤฑfฤฑr konutlara saฤlanan ucuz kredi konut edinmek isteyenleri yeni konutlara yรถneltti. Eski konutlarฤฑn fiyat artฤฑล oranฤฑ dรผลรผk kalฤฑrken yenilerin fiyatฤฑnda bรผyรผk artฤฑลlar gรถrรผldรผ. Fiyat artฤฑลฤฑnฤฑn gรถrรผldรผฤรผ ilรงeler Avrupa Yakasฤฑโnda Beลiktaล, ลiลli, Beyoฤlu, Anadolu Yakasฤฑโnda ise Kadฤฑkรถy, รskรผdar ve Ataลehir oldu. Yeni projelerde fiyat beklentilerin รผzerinde artarken kiralar da yรผkseldi.
Tรผrkiyeโde yeni ve eski konutlar arasฤฑndaki fiyat makasฤฑ hฤฑzla aรงฤฑlฤฑyor. Bu yฤฑlฤฑn ilk dokuz ayฤฑnda ฤฐstanbul genelindeki satฤฑlฤฑk konutlarda fiyat artฤฑลฤฑ yรผzde 27,3 olurken, merkezi yerlerdeki 5 ila 10 yaล arasฤฑ evlerde bu oran yรผzde 40โlarฤฑ buldu. Son รผรง yฤฑldan bu yana enflasyonun altฤฑnda fiyat artฤฑลฤฑ gรถsteren sฤฑfฤฑr konutlarda ise 2020’de bu oran yรผzde 31โler seviyesinde gerรงekleลti.
รlke รงapฤฑnda 2020 yฤฑlฤฑ boyunca yaลanan depremlerle birlikte yeni konutlara yรถnelim artarken, bu yฤฑlฤฑn haziran ve temmuz aylarฤฑnda verilen ucuz kredide sฤฑfฤฑr konutlara ayrฤฑcalฤฑk saฤlanmasฤฑ, artan maliyetler, yeni inลaatlarฤฑn azalmasฤฑ satฤฑล fiyatlarฤฑnฤฑ yรผkselten baลlฤฑca unsurlar oldu. Yeni projelerde satฤฑล fiyatlarฤฑ yรผkselirken, kiralar da arttฤฑ.
Eskiden รงevredeki emsallerine gรถre yรผzde 5 ila 10 arasฤฑnda daha uygun fiyatla kiraya sunulan sฤฑfฤฑr projelerde bu farkฤฑn da kapandฤฑฤฤฑ kaydediliyor. Fiyat artฤฑลฤฑnda baลฤฑ รงeken ilรงeler ise Avrupa Yakasฤฑโnda yeni konut รผretiminin az olduฤu Beลiktaล, ลiลli, Beyoฤlu olurken, Anadolu Yakasฤฑโnda ise Kadฤฑkรถy, รskรผdar ve Ataลehir gibi merkezi bรถlgeler รถne รงฤฑktฤฑ.
Ucuz kredi dรถneminde satฤฑlmayanlarฤฑn fiyatฤฑ arttฤฑ
Yeni konutlardaki fiyat artฤฑลฤฑnฤฑ deฤerlendiren Gayrimenkul Pazarlama ve Satฤฑล Profesyonelleri Derneฤi (GAPAS) Baลkanฤฑ ฤฐsmail รzcan, Haziran 2020โde kamu bankalarฤฑnฤฑn gerรงekleลtirdiฤi konut kredisi faiz indirimleri sonucunda oluลan satฤฑลlar sonrasฤฑnda elde kalan sฤฑfฤฑr konutlarฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑ, gayrimenkul geliลtiricilerinin artฤฑrdฤฑklarฤฑnฤฑ sรถyledi. Bu artฤฑลฤฑn รผรง ana nedeni olduฤunu kaydeden รzcan, sรถyle konuลtu: โSon iki yฤฑldฤฑr, yapฤฑ ruhsatฤฑ alฤฑmlarฤฑ yฤฑl bazฤฑnda yรผzde 50 civarฤฑnda azaldฤฑ; bu durum, gayrimenkulcรผlerin yeni konut yapmayฤฑ durdurduฤu ลeklinde yorumlanabilir. Diฤer yandan artan faizler, ikinci el konutlara gรถre yรผzde 10-20 daha yรผksek fiyat talep edilen sฤฑfฤฑr konutlardaki finansman yรผkรผnรผ, dolayฤฑsฤฑyla konut satฤฑn alma maliyetini arttฤฑrdฤฑ. Dรถviz kurlarฤฑndaki artฤฑลlar, yapฤฑ malzemelerinde fiyat artฤฑลlarฤฑna sebep oldu; sattฤฑฤฤฑ yeni bir konuttan aldฤฑฤฤฑ bedelle yerine yenisini yapamayacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnen gayrimenkulcรผler, รถngรถrdรผkleri indirim oranlarฤฑnฤฑ geriye รงektiler. Gayrimenkulcรผler eskiden yรผzde 10 ila 15 arasฤฑnda indirimler yaparken, ลimdi bu oran en fazla yรผzde 5 oldu. Stoktaki konutlarฤฑnฤฑ daha iyi fiyata satabilecekleri dรถnemi beklemeye baลladฤฑlar.โ
Merkezi semtlerde fiyat artฤฑลฤฑ daha yรผksek olur
Satฤฑล fiyatlarฤฑnฤฑn, her zaman yapฤฑlaลma sรผrecini tamamlayan, merkezi semt ve ilรงelerde daha fazla artฤฑล kaydettiฤini belirten รzcan, bunun nedenlerinin, satฤฑลtaki konut sayฤฑsฤฑnฤฑn belli bir seviyede ya da dรผลรผk olmasฤฑ ve ilgili bรถlgede yeni proje yapฤฑlabilecek uygun arsa olmamasฤฑndan kaynaklandฤฑฤฤฑnฤฑ ifade etti. Bu nedenle nispeten sฤฑnฤฑrlฤฑ sayฤฑda konutun satฤฑลa sunulduฤu merkezi ilรงeler olan Beลiktaล, ลiลli, Beyoฤlu, Kadฤฑkรถy, รskรผdar ve Ataลehirโde, fiyat artฤฑลlarฤฑnฤฑn yeni projelerin รผretildiฤi Beylikdรผzรผ, Esenyurt, Avcฤฑlar, รekmekรถy, Pendik, Tuzla ilรงelerindekilere gรถre daha yรผksek olduฤunu dile getirdi.
Gayrimenkul Deฤerleme (ฤฐGD) Kurucu Ortaฤฤฑ Dr. Ahmet Bรผyรผkduman da sฤฑfฤฑr ve ikinci el konut fiyatlarฤฑ arasฤฑndaki makasฤฑn aรงฤฑlmasฤฑnฤฑn arkasฤฑndaki iki etmenden birincisinin dรผลรผk ลiddetli depremlerin oluลturduฤu yeni konuta geรงme hassasiyeti olduฤunu kaydetti. ฤฐkinci etmenin ise kamu bankalarฤฑnca yapฤฑlan dรผลรผk faizli konut kredi kampanyalarฤฑnda sฤฑfฤฑr konutlar iรงin daha avantajlฤฑ faiz oranlarฤฑ uygulanmasฤฑ olduฤunu aktaran Bรผyรผduman, โBuna baฤlฤฑ olarak TCMB konut fiyat endekslerine gรถre ฤฐstanbulโda yeni konut fiyatlarฤฑ yรผzde 30 artarken, eski konutlarฤฑn fiyat artฤฑลฤฑ yรผzde 26 oldu. TรฤฐK verilerine gรถre ฤฐstanbulโda konut kira artฤฑลฤฑ ise yรผzde 9 dรผzeyinde kaldฤฑ. ฤฐstanbulโda kiralar ve konut fiyatlarฤฑ arasฤฑndaki makas en รงok Kadฤฑkรถy ilรงesinde aรงฤฑlma gรถsterdiโ diye konuลtu. TURYAP Kurumsal Pazarlama ve Satฤฑล Mรผdรผrรผ Alper Perรงin de pandemi, banka kredi faiz oranlarฤฑnฤฑn artmasฤฑ, dรถviz problemi ve ฤฐzmir depremi gibi etkenlerin makasฤฑn aรงฤฑlmasฤฑna yol aรงtฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti. Bu nedenle yeni konutlarda satฤฑn alma ve kiralama fiyatlarฤฑ artarken, satฤฑลฤฑ ve kiralanmanฤฑn kolaylaลtฤฑฤฤฑnฤฑ ifade eden Bรผyรผkduman, โDeprem รถncesi eski konutlarda fiyatlar yatay seyrederken bugรผn kiralanmasฤฑ ve satฤฑลฤฑ รงok gรผรง durumdaโ dedi.
