Duble yumurta fiyatlarฤฑnฤฑn son 1 sene iรงerisinde yรผzde 90 artmasฤฑndan dolayฤฑ mutsuzluklarฤฑnฤฑ dile getiren yumurta รผreticileri, ‘Fiyatlarฤฑ bilinรงli olarak artฤฑrฤฑlฤฑyormuล ve รผreticiler fฤฑrsatรงฤฑlฤฑk yapฤฑyormuลโ gibi bir algฤฑ oluลturulmaya รงalฤฑลฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Dรผnya gazetesinden รmer Faruk Mavi ve Dilek Fidan’ฤฑn haberine gรถre, Tรผrkiyeโnin รถnemli yumurta รผretim bรถlgelerinden Afyonโda 19 Temmuz 2017โde toptanda tanesi 19.5 kuruล olan duble yumurta, 19 Temmuz 2018 itibariyle yรผzde 110.3 zamlanarak 41 kuruลa yรผkseldi. Kayseriโde de aynฤฑ tarih aralฤฑฤฤฑnda yรผzde 83.8 artarak 20.3 kuruลtan 37.3 kuruลa รงฤฑktฤฑ. Yumurta รreticileri Birliฤiโnin (YUM-BฤฐR) belirlediฤi fiyat ise yine bir yฤฑl iรงinde yรผzde 87.69 artarak 19.5 kuruลtan 36.6 kuruลa yรผkseldi.
Fiyat artฤฑลฤฑ ile gรผndeme gelmekten ลikayetรงi olan รผreticiler, son bir yฤฑlda girdi maliyetlerinin yaklaลฤฑk yรผzde 60 artฤฑฤฤฑnฤฑ kaydederek, bunun ancak yรผzde 25โini fiyatlarฤฑna yansฤฑtabildiklerini sรถylediler.
‘ARTAN MALฤฐYETE DAYANAMAYANLAR HAYVANLARI KESฤฐME GรNDERDฤฐ’
Tรผrkiye Yumurta รreticileri (YUM-BฤฐR) Baลkanฤฑ ฤฐbrahim Afyon, artan girdi maliyetlerine dayanamayan birรงok รผreticinin hayvanlarฤฑnฤฑ kesime gรถnderdiฤini vurguladฤฑ. Sektรถrde arz-talep dengesizliฤinin yaลandฤฑฤฤฑnฤฑ kaydeden Afyon, โMaliyet artฤฑลlarฤฑ ile market ve perakendecilerin kรขr marjlarฤฑnฤฑn hem yรผksek olmasฤฑ hem de yรผzde ile belirlenmesi makasฤฑn daha da aรงฤฑlmasฤฑna neden oldu. Bu da fiyatlarฤฑ artฤฑrdฤฑโ dedi.
Afyon, ayrฤฑca tatil bรถlgelerindeki yรผksek doluluk oranฤฑnฤฑn yarattฤฑฤฤฑ talep artฤฑลฤฑnda sektรถrรผn hazฤฑrlฤฑksฤฑz yakalandฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ. Afyon, โYumurtanฤฑn รผzerine vurulan ve organik, serbest dolaลan ve kรผmeste รถzgรผr dolaลan tavuk yumurtalarฤฑnฤฑn kรผmes tavuฤu yumurtalarฤฑ ile hiรงbir farklฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑn olmadฤฑฤฤฑnฤฑn anlaลฤฑlarak yumurtaya gerรงek deฤerinin verilmesinin de fiyat artฤฑลta etken olduโ diye konuลtu.
Afyon, geรงen yฤฑl eylรผl ayฤฑnda tonu bin 150 TL olan yemin, ลu anda bin 550 TLโye รงฤฑktฤฑฤฤฑnฤฑ, diฤer girdi artฤฑลlarฤฑ ile รผretim maliyetlerinin yรผzde 60 oranฤฑnda arttฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti. Afyon, yapฤฑlan zamlarฤฑn yumurta รผreticisi aรงฤฑsฤฑndan bir kรขrlฤฑlฤฑk oluลturmadฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
‘YILLIK ORTALAMA ALINDIฤINDA YรZDE 10 KรR’
โYumurtaya zam geldi diyebilmek iรงin, yumurtanฤฑn ilk fiyatฤฑna ve olmasฤฑ gereken fiyatฤฑna bakmak gerekโ diyen Afyon, ลรถyle devam etti:
โYรผzde 50 zarar eden รผrรผnรผn fiyatฤฑna, yรผzde 100 artฤฑล gelirse รผrรผn sadece maliyet fiyatฤฑna yeni yรผkselir. Yรผzde yรผz kรขr ediliyor anlamฤฑ รงฤฑkmaz. Fiyat artฤฑลlarฤฑnฤฑ, รผretici fiyatฤฑnฤฑ kendi iรงinde, tรผketici fiyatlarฤฑnฤฑ kendi iรงinde deฤerlendirmek gerekir. Sรผrekli dalgalanan ve zaman zaman zarar eden yumurtanฤฑn fiyat artฤฑลฤฑnฤฑ yฤฑllฤฑk ortalamadan alฤฑndฤฑฤฤฑnda yumurtanฤฑn รผreticisine ancak yรผzde 10 kรขr getirisi olur.
Marketten alฤฑnan 30 adetlik yumurta yaklaลฤฑk 2 kg gelir, bu da 260 gr protein. 30 adet yumurtanฤฑn รผreticiden รงฤฑkฤฑลฤฑ yaklaลฤฑk 12 TL ve tรผketiciye yaklaลฤฑk 18 TLโye ulaลฤฑr. Saฤlฤฑklฤฑ normal bir insanฤฑn gรผnlรผk ihtiyacฤฑ olan 50 gr. protein 4 adet yumurtadan yani 3 TLโye karลฤฑlanฤฑr. 1 kg protein kaynaฤฤฑ yanฤฑnda zengin vitamin ve mineral deposu yumurtanฤฑn deฤeri daha yรผksek olmalฤฑ. Yatฤฑrฤฑmcฤฑsฤฑna makul kรขr bฤฑrakฤฑp sektรถr ve iลletmesinin devamlฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ saฤlamalฤฑ. Maliyetinden kฤฑsa sรผreli de olsa yรผksek kรขrla satmak, sektรถre yapฤฑlacak aลฤฑrฤฑ kapasite artฤฑลlarฤฑ, รผreticilerin yฤฑllarca zarardan kurtulma mรผcadelesi vermesine sebep olacak.โ
‘MARKETLERฤฐN SABฤฐT KAR ORANI YรZรNDEN TรKETฤฐCฤฐYE YANSIYOR’
Yumurta รผreticilerinin hiรงbir zaman รผrรผnรผ satanlar kadar para kazanmadฤฑฤฤฑnฤฑ kaydeden Manisa Yumurta รreticileri Birliฤi Baลkanฤฑ Can Saฤฤฑr, รผreticinin รผretim maliyetlerine yรผzde 40 zam geldiฤini, fakat bu zammฤฑn marketlerin sabit kรขr oranlarฤฑ nedeniyle tรผketiciye misliyle yansฤฑdฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
‘YUMURTA รRETฤฐCฤฐLERฤฐ ZOR GรNLER GEรฤฐRฤฐYOR’
ลu anda Tรผrkiyeโnin en รถnde gelen tavuk ve yumurta รผreticilerinin dahi oldukรงa zor gรผnler geรงirdiฤini sรถyleyen Saฤฤฑr, โโGeรงen yฤฑl รงฤฑplak yumurtanฤฑn maliyeti 22 kuruล iken bu yฤฑl en az 30 kuruลa รงฤฑktฤฑ. รreticilerimiz zamlardan dolayฤฑ yeni sรผrรผleri yetiลtiremez hale geldi ve haklฤฑ olarak รผretimi azalttฤฑ. Azalan รผretim arz-talep dengesizliฤi oluลturdu ve bu durum, hem รผretici hem de tรผketicilere zam olarak yansฤฑdฤฑโโ dedi. Sputnik
