Yabancฤฑ sermayenin Tรผrkiyeโye gรผvenle gelmesinin รถnemli adฤฑmlarฤฑndan birini oluลturacak olan Singapur Sรถzleลmesiโnin TBMMโdeki gรถrรผลme sรผreci tamamlandฤฑ.
Tรผrkiyeโnin, Aฤustos-2019โda imzaladฤฑฤฤฑ Singapur Sรถzleลmesiโne iliลkin TBMMโde yapฤฑlan gรถrรผลme sรผreci sona erdi. Yargฤฑ reformunun yabancฤฑ sermaye aรงฤฑsฤฑndan en รถnemli ayaklarฤฑndan biri olan Singapur Sรถzleลmesiโnde iรง hukuk sรผrecinin tamamlanmasฤฑ, uluslararasฤฑ ticari uyuลmazlฤฑklarฤฑn arabuluculuk yรถntemiyle รงรถzรผlmesinin de รถnรผnรผ aรงtฤฑ. Bรถylece uluslararasฤฑ tahkimi kabul eden Tรผrkiye’nin bu konudaki ikinci รถnemli adฤฑmฤฑ da atฤฑlmฤฑล olacak.
Halen hazฤฑrlฤฑklarฤฑ sรผren ve 2 Mart Salฤฑ gรผnรผ aรงฤฑklanmasฤฑ beklenen yargฤฑ reformunun, yabancฤฑ sermaye aรงฤฑsฤฑndan en รถnemli ayaklarฤฑndan birini oluลturan Singapur Sรถzleลmesiโnin TBMMโdeki sรผreci tamamlandฤฑ. Tรผrkiyeโnin bu sรถzleลmeyle ilgili iรง hukuk sรผreรงlerini tamamlamฤฑล olmasฤฑ, uluslararasฤฑ ticari uyuลmazlฤฑklarฤฑn arabuluculuk yรถntemiyle รงรถzรผlmesinin รถnรผnรผ aรงacak. Bรถylece uluslararasฤฑ tahkimi kabul eden Tรผrkiye, bu konudaki ikinci รถnemli adฤฑmฤฑ da atmฤฑล olacak.
Maliyet ve zaman tasarrufu
Dรผnya’dan Canan Sakarya haberine gรถre, uyuลmazlฤฑklarda maliyet ve zaman aรงฤฑsฤฑndan tasarruf saฤlayacak olan Arabuluculuk Sonucunda Yapฤฑlan Milletlerarasฤฑ Sulh Anlaลmalarฤฑ Hakkฤฑnda Birleลmiล Milletler Konvansiyonunun Onaylanmasฤฑnฤฑn Uygun Bulunduฤuna Dair Kanun Teklifiโnin gรถrรผลmeleri tamamlandฤฑ.
Birleลmiล Milletler (BM) Uluslararasฤฑ Arabuluculuk Sonucunda Yapฤฑlan Milletlerarasฤฑ Sulh Anlaลmalarฤฑ Hakkฤฑnda Birleลmiล Milletler Konvansiyonu (Singapur Konvansiyonu) 20 Aralฤฑk 2018 tarihinde BM Genel Kuruluda kabul edildi. 7 Aฤustos 2019 tarihinde Singapurโda imzaya aรงฤฑlan Konvansiyon Tรผrkiye dahil 46 รผlke tarafฤฑndan imzalandฤฑ.
Bu tarihten sonra Konvansiyonu imzalayan รผlke sayฤฑsฤฑ 52โye ulaลtฤฑ. Singapur Konvansiyonu 12 Eylรผl 2020 tarihinde Singapur, Fiji, Katarโฤฑn iรง hukuk onay sรผrecini tamamlamasฤฑyla birlikte yรผrรผrlรผฤe girdi.
โGรผvenli limanโ imajฤฑ
Halen Konvansiyonun yรผrรผrlรผkte olduฤu, Suudi Arabistan, Belarus ve Ekvator, iรง hukuk onay sรผrecini tamamlayan diฤer รผlkeler arasฤฑnda yer alฤฑyor. Konvansiyonu imzalayan รผlkeler arasฤฑnda Amerika Birleลik Devletleri, รin, Hindistan, Katar, ฤฐran, ฤฐsrail, Gรผney Kore gibi Tรผrkiyeโnin yoฤun ticari iliลkiler iรงinde olduฤu รผlkeler yer alฤฑyor. Tรผrkiyeโnin Singapur Konvansiyonuโna taraf olmasฤฑnฤฑn yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlar aรงฤฑsฤฑndan Tรผrkiyeโnin gรผvenli bir liman olmasฤฑnฤฑ saฤlayacaฤฤฑ belirtiliyor.
Sulh anlaลmalarฤฑnฤฑ da etkiliyor
BM Singapur Konvansiyonu, Konvansiyona taraf bir รผlkede gerรงekleลen arabuluculuk sonucunda yapฤฑlan sulh anlaลmalarฤฑnฤฑn diฤer taraf รผlkelerde nasฤฑl hukuki sonuรง doฤuracaฤฤฑnฤฑ dรผzenliyor. Konvansiyon, yalnฤฑzca milletlerarasฤฑ ticari nitelikli uyuลmazlฤฑklara iliลkin arabuluculuk sonucu yapฤฑlan sulh anlaลmalarฤฑnฤฑ kapsฤฑyor. Arabuluculuฤun uluslararasฤฑ alanda kullanฤฑmฤฑnฤฑn yaygฤฑnlaลmasฤฑnฤฑ amaรงlayan Konvansiyon ile ticari arabuluculuk sonucunda taraflar arasฤฑnda imzalanan sulh anlaลmalarฤฑnฤฑn milletlerarasฤฑ alanda icra edilmesi saฤlanacak.
Gerekรงe: รlkemizin Konvansiyona taraf olmasฤฑnฤฑn arabuluculuk alanฤฑnda son yฤฑllarda kaydettiฤi ilerlemeyle uyumlu olacaฤฤฑ ve ticari arabuluculuk sonucunda imzalanan sulh anlaลmalarฤฑnฤฑn icra edilebilirliฤi bakฤฑmฤฑndan uluslararasฤฑ iลbirliฤinin gรผรงlendirilmesine katkฤฑ saฤlayacaฤฤฑ deฤerlendirilmektedir
ฤฐล ve ticari anlaลmazlฤฑklarda รถn ลart
Tรผrkiye iรงinde yaลanan, iล ve ticari anlaลmazlฤฑklara iliลkin arabuluculuk dava รถncesi รถn ลart haline getirilmiลti. 2018 yฤฑlฤฑ baลฤฑndan itibaren iลรงi ile iลveren arasฤฑndaki davalarda รถn ลart haline gelen arabuluculuk, aynฤฑ yฤฑl aralฤฑk ayฤฑnda รงฤฑkarฤฑlan baลka bir kanunla ticari davalar iรงin de รถn ลart haline gelmiลti.
โGeleceฤimiz dรผnyaya entegrasyondan geรงiyorโ
ฤฐktisadi Kalkฤฑnma Vakfฤฑ (ฤฐKV) Baลkanฤฑ Ayhan Zeytinoฤlu, Tรผrkiyeโnin geleceฤinin dรผnyaya entegrasyondan geรงtiฤi iรงin Singapur Konvansiyonuโna taraf olmanฤฑn รถnemli olduฤunu sรถyledi. Aynฤฑ zamanda Kocaeli Sanayi Odasฤฑ Baลkanฤฑ da olan Zeytinoฤlu, โฤฐKV ve KSO olarak her noktada dรผnyadan ayrฤฑลmadan hatta ABโye daha fazla entegre olarak bรผyรผmemiz, geliลmemiz gerektiฤine inanฤฑyoruz. Dรผnyadan daha fazla yatฤฑrฤฑm รงekmek, bu alanda bir yere varmak iรงin dรผnyanฤฑn kabul ettiฤi kurallarฤฑ uygulamamฤฑz gerekiyorโ diye konuลtu.
โTicaret ve yatฤฑrฤฑmlar aรงฤฑsฤฑndan olumlu bir geliลmeโ
Prof. Dr. ฤฐlter Turan ลu deฤerlendirmeyi yaptฤฑ: โUluslararasฤฑ ticaretin, ihtilaflarฤฑn รงรถzรผlmesi konusunda ulusal hukuktan arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล bir sistemle izlenmesine iliลkin bir ihtiyaรง vardฤฑr. Bu sรถzleลmenin bir parรงasฤฑ olunmasฤฑ, รถzel iktisadi aktรถrler arasฤฑndaki iliลkiyi uluslararasฤฑ รงerรงevelere de uygun ลekle getirilmesine iliลkin bir adฤฑmdฤฑr. Arabuluculuktaki ulusal รงerรงevelerin sonunda devletler hukukunun bir parรงasฤฑ haline gelmesi, ticaret ve yatฤฑrฤฑmlar aรงฤฑsฤฑndan olumlu bir geliลmedir.โ
2.9 milyon dolar yerine 120 bin dolara รงรถzรผm
Milletlerarasฤฑ Ticaret Odasฤฑ verilerine gรถre 25 milyon dolarlฤฑk uyuลmazlฤฑk davasฤฑnda uluslararasฤฑ tahkime gidilirse yaklaลฤฑk 2,9 milyon dolarlฤฑk bir masrafฤฑn ortaya รงฤฑktฤฑฤฤฑ; aynฤฑ uyuลmazlฤฑฤฤฑn arabuluculuk yoluyla รงรถzรผmรผnde ise maliyetin 120 bin dolara dรผลtรผฤรผ ifade edildi.
Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan, iรงinde yabancฤฑ sermayeyi doฤrudan ilgilendiren konularฤฑn da yer aldฤฑฤฤฑ yeni yargฤฑ paketini 2 Mart Salฤฑ gรผnรผ aรงฤฑklayacak. Halen Adalet Bakanlฤฑฤฤฑ ile Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑโnฤฑn รผzerinde รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ ฤฐnsan Haklarฤฑ Eylem Planฤฑ kapsamฤฑnda; 9 amaรง, 49 hedef ve 374 faaliyet yer alฤฑyor.
Batฤฑlฤฑ diplomatlar: Tรผrkiyeโnin reform yolunda attฤฑฤฤฑ ilk adฤฑm
Yazar Zeynep Gรผrcanlฤฑ, Tรผrkiye’nin ilk imzacฤฑ รผlkelerden biri olduฤu Singapur sรถzleลmesini onaylama yoluna gitmesinin, batฤฑlฤฑ diplomatlar tarafฤฑndan “Tรผrk hรผkรผmetinin son dรถnemde sฤฑkรงa bahsettiฤi reformlar yolunda attฤฑฤฤฑ ilk adฤฑm” olarak yorumlandฤฑฤฤฑnฤฑ yazdฤฑ. Gรผrcanlฤฑ ลรถyle devam etti: Singapur Sรถzleลmesi’nin, uluslararasฤฑ hakemliฤi dรผzenleyen 1958 tarihli New York sรถzleลmesine oranla, daha รงok รผlke tarafฤฑndan imzalandฤฑฤฤฑnฤฑ ve รผlke resmi onaylarฤฑnฤฑn da ard arda gelmeye baลladฤฑฤฤฑna dikkat รงeken Batฤฑlฤฑ bir diplomat, “Tรผrkiye’nin de onaylayan รผlkeler arasฤฑna katฤฑlmasฤฑ, Tรผrkiye’de iล yapmak isteyen yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin iyi haber” ifadesini kullandฤฑ. Singapur Sรถzleลmesi’nin aile iรงi anlaลmazlฤฑklar, miras ve iล hukukuna iliลkin anlaลmazlฤฑk dฤฑลฤฑnda tรผm ticari faaliyetleri kapsayan bir uluslararasฤฑ sรถzleลme olduฤuna dikkat รงeken bir baลka Batฤฑlฤฑ diplomat ise, “sรถzleลme sayesinde, Tรผrkiye’nin ulusal hukuk sistemi ve uygulamalarฤฑ anlamฤฑnda sฤฑkฤฑntฤฑ yaลayabileceklerini dรผลรผnen yabancฤฑ ลirketler, ลimdi daha rahat hareket edebileceklerdir. Tรผrkiye’nin sรถzleลmeyi resmen onaylamasฤฑ, รผlkeye girecek yabancฤฑ yatฤฑrฤฑm iรงin de teลvik edici bir unsur” diye konuลtu.
Baลka hukuki dรผzenlemeler de gerekli
Tรผrk hukuk sisteminde son dรถnemde yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn en รงok ลikayet ettikleri unsurlarฤฑn, herhangi bir anlaลmazlฤฑk halinde uzun ve pahalฤฑ mahkeme sรผreรงleri olduฤuna dikkat รงeken Batฤฑlฤฑ diplomat, “Sรถzleลmenin yรผrรผrlรผฤe girmesiyle, mahkemeleri devre dฤฑลฤฑ bฤฑrakacak uzlaลtฤฑrma sistemi bu tip sฤฑkฤฑntฤฑlarฤฑ da ortadan kaldฤฑracak, Tรผrkiye’yi yabancฤฑ yatฤฑrฤฑm iรงin daha uygun hale getirecektir” dedi. Tรผrkiye’nin son dรถnemde mahkeme sรผreรงlerini ortadan kaldฤฑrmak iรงin uygulamakta olduฤu arabuluculuk kurumunun da Tรผrkiye’nin bu yรถndeki tecrรผbelerini arttฤฑrdฤฑฤฤฑna dikkat รงeken Avrupalฤฑ bir diplomat ise, ลรถyle konuลtu; โDรผnyada kฤฑrฤฑlgan ekonomiler arasฤฑnda anฤฑlan Tรผrkiye’nin Singapur sรถzleลmesini imzalamasฤฑ, รผlkeye yabancฤฑ yatฤฑrฤฑm giriลini kolaylaลtฤฑrฤฑr, ama tek baลฤฑna garanti etmez. Bunun, yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑyฤฑ koruyacak baลka รถnlemler ve hukuki dรผzenlemelerle de tahkim edilmesi gerekir.โ
