Demokrasi ve Atฤฑlฤฑm (DEVA) Partisi Genel Baลkanฤฑ Ali Babacan, Fox Tv’de yayฤฑnlanan รalar Saat Programฤฑ’nda ฤฐsmail Kรผรงรผkkaya’nฤฑn sorularฤฑnฤฑ yanฤฑtladฤฑ.
Kanal ฤฐstanbul Projesi’nin ฤฐstanbul Boฤazฤฑ’ndaki riskleri azaltmak gerekรงesiyle gรผndeme getirildiฤini anฤฑmsatan Babacan, projenin ranta dรถnรผลtรผฤรผnรผ savundu.
Babacan Kanal ฤฐstanbul’la ilgili ลunlarฤฑ sรถyledi:
Kanal ฤฐstanbul’un ilk รงฤฑkฤฑล noktasฤฑ, Karadeniz Havzasฤฑ’ndaki petrol, doฤalgaz aynฤฑ zamanda kimyasal madde gibi yanฤฑcฤฑ, patlayฤฑcฤฑ รผrรผnlerin ฤฐstanbul Boฤazฤฑ’ndan geรงmesinin riskler oluลturacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnerek, buna alternatif bir ลeyler yapabilir miyiz? diye yola รงฤฑkฤฑlan bir proje. Proje ilk fikir olarak ortaya รงฤฑktฤฑฤฤฑnda, ฤฐstanbul’u korumak ve yeni bir felaketten korumak iรงin biz de bu projenin รถnemli olduฤunu ve deฤerlendirilmesi gerektiฤini sรถyledik. Ama ilk gรผnden itibaren de ben hep ลunu sรถyledim, bunun mutlaka etki analizinin iyi yapฤฑlmasฤฑ lazฤฑm. รevresel etki analizinin รงok iyi yapฤฑlmasฤฑ lazฤฑm. ฤฐstanbul’u belli bir riskten korurken, bir baลka รงevre felaketi oluลturmamasฤฑ lazฤฑm. O gรผn bugรผndรผr gรผvenilir, tarafsฤฑz dรผzgรผn bir รงevre etki analizi yapฤฑlmadฤฑ, yapฤฑlamadฤฑ. Hรผkรผmet kafaya taktฤฑ ‘Bu projeyi yapacaฤฤฑm’ diye. Bir de รงok bรผyรผk bir rant var tabii. Bunun rant projesi olarak algฤฑlandฤฑฤฤฑnฤฑ sonra anladฤฑk. Boฤaz oluลturuyorsunuz, o boฤazฤฑn kenarฤฑnda yapฤฑlaลmaya gidiyorsunuz. O yapฤฑlaลmada korkunรง rantlar oluลuyor. Bu analizler yapฤฑlmadฤฑ. Detaylฤฑ analizler yapฤฑlmadan bรถyle bir projenin baลlamฤฑล olmasฤฑ kendi baลฤฑna bรผyรผk bir felaket. ลu anda Tรผrkiye’nin bir deprem riski var. ฤฐstanbul’un bir deprem riski var.”
“Veri paylaลฤฑmฤฑnda ciddi sorun var”
COVID-19 salgฤฑnฤฑyla ilgili deฤerlendirmelerde bulunan Babacan, “Tedbir konusunda da belki insanlarฤฑmฤฑz bir miktar gevลek davrandฤฑ. Halbuki eฤer tablonun ne kadar kรถtรผ olduฤu baลtan aรงฤฑk bir ลekilde toplumla paylaลฤฑlsaydฤฑ, muhtemelen herkes daha tedbirli olacaktฤฑ. Vaka sayฤฑsฤฑ ve hasta sayฤฑsฤฑ bu kadar olmayacaktฤฑ. Burada veri paylaลฤฑmฤฑnda ciddi bir sorun var, burada etkilenen kรผรงรผk iลletmeler var. Bunlarฤฑn sahibi zor geรงinen insanlar, bu kรผรงรผk iลletmelerin sahibi tamamen periลan olmuล durumda.” dedi.
“Acฤฑ reรงeteye alฤฑลฤฑn deniyor”
“Merkez Bankasฤฑโnฤฑn rezervleri boลaldฤฑ, yedek akรงeleri tรผketildi. Bunlarฤฑn hepsi bu pandemiden รถnce yapฤฑldฤฑ.” diyen Babacan sรถzlerini ลรถyle sรผrdรผrdรผ: “ลu anda en รงok kaynaฤa ihtiyaรง duyulan dรถnemde, hรผkรผmetin elinde Hazineโnin kasasฤฑ boล, Merkez Bankasฤฑnฤฑn rezervleri boล, hiรงbir ลey yapฤฑlamฤฑyor. Ancak, vatandaลtan fedakarlฤฑk bekleniyor. Vatandaลa deniyor ki siz acฤฑ reรงeteye hazฤฑrlฤฑklฤฑ olun. Burada yapฤฑlmasฤฑ gereken toplumu anlamak tedbirlerin kolay basit ve anlaลฤฑlฤฑr olmasฤฑ lazฤฑm. Yeterince meseleler istiลare edilmiyor tek bir karar makamฤฑnda รงฤฑkฤฑyor her ลey.
ลu an da en รงok kaynaฤa ihtiyaรง duyulduฤu zaman, vatandaลa deniyor ki siz acฤฑ reรงeteye alฤฑลฤฑn. Pandemi dรถneminde bir ara para bastฤฑlar. Para basmanฤฑn karลฤฑlฤฑฤฤฑnda yeteri kadar dรถviz rezervi olmadฤฑฤฤฑ iรงin Merkez Bankasฤฑ’nda hemen kur fฤฑrladฤฑ. kur fฤฑrlayฤฑnca tekrar enflasyon olarak dรถndรผ. Kur artฤฑลฤฑnฤฑ ve enflasyon dalgasฤฑnฤฑ pandeminin tam ortasฤฑnda yaลadฤฑk. Baลka รผlkelerde Merkez Bankalarฤฑ devreye girdi. Bir miktar para bastฤฑlar ama gรผven olduฤu zaman herkes bir bilir ki bu parayฤฑ Merkez Bankasฤฑ basacak, piyasaya verecek. Ama iลler toparlayฤฑnca da bastฤฑฤฤฑ parayฤฑ yavaล yavaล toparlayacak. Ama bizde gรผven yok. Kimse gรผvenmiyor. Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn para basmasฤฑ aynฤฑ morfin gibidir. O anda acฤฑyฤฑ keser. Uyuลturucu kullanฤฑmฤฑ gibi alฤฑลkanlฤฑk haline gelebilir. Dolayฤฑsฤฑyla, Tรผrkiye ile ilgili en bรผyรผk korku bunun alฤฑลkanlฤฑk haline gelmesidir. Bir kere Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn banknot makinesini รงalฤฑลtฤฑrmaya baลladฤฑฤฤฑnฤฑzda, hรผkรผmetlerin รงok kolayฤฑna gidiyor. Kaynak arayฤฑลฤฑna falan ihtiyaรง yok. Sorunun tam temelinde bu gรผvensizlik var.”
“Krizin sorumlusu hรผkรผmet”
Babacan aรงฤฑklamanฤฑn devamฤฑnda, “Krizin sorumlusu hรผkรผmettir. Kaฤฤฑt รผzerinde okuduฤunuzda makul iลler gibi geliyor. Ama orada bir konuyu kaรงฤฑrฤฑyoruz. O da ลu: รlkeyi bu hale getiren, รผlkede hukuksuzluฤun bu kadar yaygฤฑnlaลmasฤฑna sebep olan bugรผnkรผ hรผkรผmetin kendisi. Sanki baลkalarฤฑ bu รผlkeye zarar verdi, sanki bu รผlkeyi ekonomik krize soktu. Baลkalarฤฑ hukuksuzluk yaptฤฑ da gelip dรผzeltecekmiล gibi, havada anlatฤฑyorlar bunu gerรงekten akฤฑllara durgunluk verecek bir tablo gรถrรผyoruz ลu an. Bu krizin sorumlusu hรผkรผmettir, bu hรผkรผmetin baลฤฑndan en baลฤฑnda kimin olduฤu da bellidir.
