Sรถzcรผ yazarฤฑ รiฤdem Toker, belediyelerde belli bir tutarฤฑn รผzerindeki ihalelerin onay makamฤฑnฤฑ Cumhurbaลkanฤฑ olarak belirleyen bir deฤiลiklik hazฤฑrlฤฑฤฤฑ yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ yazdฤฑ.
Toker, “Bรถylece muhalefete geรงecek yerel yรถnetimlerdeki yatฤฑrฤฑmlar sรถzkonusu olduฤunda karar sรผreรงlerinde yetki (รถrneฤin falanca deฤil filanca mรผteahhidi seรงme) Beลtepe’ye ait olacak” ifadelerini kullandฤฑ.
Toker’in “Vesayet, ihaleler ve ilk beklenti” baลlฤฑklฤฑ yazฤฑsฤฑ ลรถyle:
Yerel seรงim sonuรงlarฤฑnฤฑ โokumaโ tartฤฑลmalarฤฑ uzun sรผrecektir. Bu doฤal. รlkenin her yerinden birbirinden farklฤฑ hikayeler akฤฑyor.
ฤฐstanbul ve Ankara yรถnetiminin รงeyrek yรผzyฤฑl sonra โkaybediliลiโ, bu yerel seรงimin en รถnemli sonucudur. ฤฐki kent yรถnetiminin siyasal ฤฐslamcฤฑ anlayฤฑลa geรงtiฤi 1994’teki parti isimlerinin farklฤฑ oluลu ve seรงim sonuรงlarฤฑnฤฑn henรผz kesinleลmemesi, bu tablonun iktidar nezdinde aฤฤฑr hasar olduฤu gerรงeฤini deฤiลtirmiyor.
Kaybฤฑ aฤฤฑr kฤฑlan faktรถr, herkesin bildiฤi sฤฑr. ฤฐstanbul ile Ankara’yฤฑ AKP nezdinde hayati kฤฑlan yegane sebep kamusal mali kaynaklarฤฑn daฤฤฑtฤฑm merkezleri oluลudur.
25 yฤฑl dediฤimizde onbinlerce ihale, yรผz milyarlarla ifade edilebilecek kamu kaynaklarฤฑ ve bunlarฤฑ harcama yetkisinden bahsediyoruz.
Yerel yรถnetimlerin denetim sรผreรงlerinden uzaklฤฑฤฤฑ ya da bir denetim var gibi gรถrรผnse de etkili sonuรง รผretememesi karar alฤฑcฤฑlarฤฑn keyfiliฤini artฤฑrmฤฑล, kamu hizmetleri ticarileลtirilirken, verilen kรผรงรผklรผ-bรผyรผklรผ โiลโlerle beslenip palazlanan aฤlar iktidarฤฑn รถmrรผne รถmรผr katmฤฑลtฤฑr.
ฤฐLAN ZAMANI
Bu noktada โmali saydamlฤฑkโฤฑ ฤฐstanbul ve Ankara yerel yรถnetimi iรงin tekrar hatฤฑrlamak zorunlu.
โMali saydamlฤฑkโ bir fantezi ya da ลaka deฤil, kanunlarda yer alan ve kamu idarelerinin uymasฤฑ gereken bir prensiptir. Dolayฤฑsฤฑyla seรงim sonuรงlarฤฑ kesinleลtiฤinde 25 yฤฑlฤฑn bilanรงosunun รงฤฑkarฤฑlarak halkla paylaลฤฑlmasฤฑ yerel yรถneticiler iรงin hem borรง hem de รถdevdir.
Kolilenmiล erzak alฤฑmฤฑ ihalelerinden, kentlerin sokaklarฤฑnฤฑn otoparklar iรงin kiralanฤฑลฤฑ, cemaat ve tarikatlerce oluลturulan yapฤฑlara saฤlanan ayni desteklerden, bu destekler iรงin aรงฤฑlan sayฤฑsฤฑz ihaleye kadar yapฤฑlan รถlรงรผsรผz ve kurumlarฤฑ zarara uฤratan harcamalarฤฑn hesabฤฑnฤฑn sorulmasฤฑnฤฑ bekleyen รงok seรงmen var.
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn seรงimlerden kฤฑsa bir sรผre รถnce sรถylediฤi ลu sรถzler, muhalefetin iลinin รงok kolay olmadฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsteriyordur belki:
VESAYET YENฤฐ DEฤฤฐL
โAlsalar da yรผrรผtemeyecekler. Niye yรผrรผtemeyecekler? Bunlar oradaki personelin maaลฤฑnฤฑ dahi รถdeyemeyecekler. Hepsinin ลu anda kรผnyeleri, bรผtรผn belediyelerin ลu anda borรงlarฤฑ hepsi elimizde mevcut. Yรผrรผtemeyecekler.โ
ฤฐktidarฤฑn, yerel yรถnetimler รผzerindeki idari ve mali vesayeti bugรผnรผn konusu deฤil. Yepyeni bir durum da deฤil. Bilakis รผlkenin yรถnetsel sisteminde baลฤฑndan bu yana hรผkmรผnรผ sรผrdรผren bir รงerรงeve.
Partili Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ sistemi bu โvesayetโin รงizgilerini kalฤฑnlaลtฤฑrdฤฑ kuลkusuz. Dahasฤฑ bugรผnlerde ฤฐรงiลleri Bakanlฤฑฤฤฑ bรผnyesinde bir genelge hazฤฑrlฤฑฤฤฑndan sรถz ediliyor. Belli bir tutarฤฑn รผzerindeki ihalelerin onay makamฤฑnฤฑ Cumhurbaลkanฤฑ olarak belirleyen bir deฤiลikliฤin hazฤฑrlฤฑฤฤฑ yapฤฑlฤฑyormuล. Bรถylece muhalefete geรงecek yerel yรถnetimlerdeki yatฤฑrฤฑmlar sรถzkonusu olduฤunda karar sรผreรงlerinde yetki (รถrneฤin falanca deฤil filanca mรผteahhidi seรงme) Beลtepe’ye ait olacak. 17 yฤฑldฤฑr kamu kaynaklarฤฑnฤฑn daฤฤฑtฤฑm tarzฤฑ bu tip โรถnlemlereโ ลaลฤฑrmayฤฑ anlamsฤฑz kฤฑlฤฑyor olabilir.
Yine de bugรผne kadar harcanan vergilerimizin nereye, nasฤฑl daฤฤฑtฤฑldฤฑฤฤฑ sorusu yaลamsal รถnem taลฤฑyor. Mal ve hizmet alฤฑmฤฑ, yapฤฑm iลleri yani ihalelerin daฤฤฑldฤฑฤฤฑ adresler baลta olmak รผzere, belediyeleri borรง bataฤฤฑna sokan harcamalarฤฑn herkesin mobil ekranlarฤฑnda kolayca gรถrebileceฤi biรงimde hazฤฑrlamak zor olmasa gerek.
Demokrasi adฤฑna kฤฑymet taลฤฑyacak bรถyle bir veri tablosu, devir teslimden sonra yapฤฑlmasฤฑ gereken รถncelikli hizmetler arasฤฑnda yer alฤฑyor. รstelik baลkanlarฤฑn, artฤฑk umutlanmak isteyen milyonlarca seรงmen aรงฤฑsฤฑndan hak edilmiล bu beklentiyi hayata geรงirmek iรงin Anadolu Ajansฤฑ’na ihtiyacฤฑ da bulunmamaktadฤฑr.
