Merkez Bankasฤฑ, enflasyonun beล ay sonra yeniden tek haneye dรถndรผฤรผ Temmuz ayฤฑnda, lokanta-otel fiyatlarฤฑnda “tarihin en yรผksek Temmuz artฤฑลฤฑ” yaลandฤฑฤฤฑna dikkat รงekti.
Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn, dรผn aรงฤฑklanan Temmuz ayฤฑ enflasyon verilerine iliลkin “Aylฤฑk Fiyat Geliลmeleri” raporunda, “Bu dรถnemde, gฤฑda enflasyonu taze meyve-sebze รผrรผnlerine baฤlฤฑ olarak geriledi, enerji fiyatlarฤฑ son dรถrt aydaki dรผลรผล eฤiliminin ardฤฑndan sฤฑnฤฑrlฤฑ bir artฤฑล gรถsterdi” denildi.
“Tรผrk lirasฤฑnฤฑn yakฤฑn dรถnemdeki deฤer kaybฤฑnฤฑn yansฤฑmalarฤฑ temel mal enflasyonu รผzerinde hissedilirken, hizmet enflasyonundaki yukarฤฑ yรถnlรผ seyir alt gruplar geneline yayฤฑlarak sรผrdรผฤรผne” dikkat รงekilen raporda, “Bu รงerรงevede, รงekirdek gรถstergelerin yฤฑllฤฑk enflasyonu artmฤฑล, ana eฤiliminde sฤฑnฤฑrlฤฑ bir yรผkseliล kaydedildi. Temmuz ayฤฑnda tรผketici fiyatlarฤฑ yรผzde 0.15 arttฤฑ ve yฤฑllฤฑk enflasyon yรผzde 9.79 oldu. Bu dรถnemde B ve C endekslerinin yฤฑllฤฑk deฤiลim oranlarฤฑ yaklaลฤฑk 0.4โer puan artarak sฤฑrasฤฑyla yรผzde 9.46 ve 9.60 gerรงekleลti”ฤi vurgulandฤฑ ve ลu saptamalara yer verildi:
– Bu dรถnemde haberleลme dฤฑลฤฑndaki gruplarda yฤฑllฤฑk enflasyon yรผkseldi, mevsimsellikten arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล aylฤฑk fiyat artฤฑลฤฑ ise son aylara kฤฑyasla รถnemli รถlรงรผde hฤฑzlandฤฑ.
– Ulaลtฤฑrma grubunda fiyatlar, belediyeler tarafฤฑndan sunulan ulaลtฤฑrma hizmetleri (vapur, belediye otobรผsรผ, metro) ile ลehirlerarasฤฑ yolcu taลฤฑmacฤฑlฤฑฤฤฑna baฤlฤฑ olarak yรผkseldi.
– Gฤฑda fiyatlarฤฑndan รถnemli รถlรงรผde etkilenen lokanta-otel grubu, aylฤฑk bazda yรผzde 1.75 ile endeks tarihindeki en yรผksek Temmuz ayฤฑ artฤฑลฤฑnฤฑ kaydetti.
– Diฤer yandan, diฤer hizmetler grubu fiyatlarฤฑ paket tur ve kiลisel ulaลtฤฑrma araรงlarฤฑnฤฑn bakฤฑm ve onarฤฑmฤฑ ile eฤitim hizmetlerine baฤlฤฑ olarak artฤฑล gรถsterdi.
– Temel mal grubu yฤฑllฤฑk enflasyonu Temmuz ayฤฑnda 0.66 puan artarak yรผzde 9.86 oldu. Bu dรถnemde tรผm alt gruplarda yฤฑllฤฑk enflasyon yรผkselmiล, fiyatlar รผzerinde gerek yakฤฑn dรถnem gerekse geรงmiล dรถviz kuru geliลmelerinin etkisi hissedildi.
– Dayanฤฑklฤฑ mal grubu fiyatlarฤฑ otomobil ve ev aletleri รถncรผlรผฤรผnde yรผkselirken, giyim grubunda mevsim ortalamalarฤฑndan daha dรผลรผk bir indirim gรถzlendi.
– Giyim ve dayanฤฑklฤฑ dฤฑลฤฑnda kalan temel mallarda aylฤฑk fiyat artฤฑลlarฤฑ yavaลladฤฑ, ancak kiลisel bakฤฑmda kullanฤฑlan aletler, otomobil yedek parรงa-aksesuarlarฤฑ ve ev ile ilgili alet ve gereรงler gibi ithal bileลeni yรผksek รผrรผnlerde gรผรงlรผ fiyat artฤฑลlarฤฑ dikkat รงekti.
– Enerji fiyatlarฤฑ son dรถrt aydaki dรผลรผล eฤiliminin ardฤฑndan Temmuz ayฤฑnda yรผzde 0.11 arttฤฑ. Uluslararasฤฑ petrol fiyatlarฤฑnฤฑn ve Tรผrk lirasฤฑnฤฑn yakฤฑn dรถnemdeki seyrine baฤlฤฑ olarak bu dรถnemde akaryakฤฑt fiyatlarฤฑ sฤฑnฤฑrlฤฑ bir oranda yรผkseldi. Bรถylelikle, enerji grubu yฤฑllฤฑk enflasyonu dรผลรผk bazฤฑn da etkisiyle 0.56 puan artarak yรผzde 8.12’ye รงฤฑktฤฑ.
– Gฤฑda ve alkolsรผz iรงecekler yฤฑllฤฑk enflasyonu, temelde iลlenmemiล gฤฑda fiyatlarฤฑna baฤlฤฑ olarak 4.27 puan geriledi ve yรผzde 10.07’ye indi.
– ฤฐลlenmemiล gฤฑda yฤฑllฤฑk enflasyonu taze meyve ve sebzedeki baz etkisi ile kฤฑrmฤฑzฤฑ et enflasyonunda gรถzlenen yavaลlama sonucunda yรผzde 11.39โa geriledi. Bu dรถnemde, grup fiyatlarฤฑnฤฑn mevsimsellikten arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล olarak da gerilediฤi izlendi.
– รte yandan, iลlenmiล gฤฑda fiyatlarฤฑ aylฤฑk bazda yรผzde 1.03 gibi yรผksek bir oranda arttฤฑ, grup yฤฑllฤฑk enflasyonu yรผkseldi. Bu grupta fiyat artฤฑลlarฤฑnฤฑn alt gruplar geneline yayฤฑldฤฑฤฤฑ gรถrรผlรผrken; รถzellikle tahฤฑllar, iลlenmiล et รผrรผnleri, รงay ve ลeker gibi alt kalemlerdeki geliลmeler รถne รงฤฑktฤฑ.
– ฤฐลlenmiล et รผrรผnlerinde kฤฑrmฤฑzฤฑ et fiyatlarฤฑndaki birikimli artฤฑลlarฤฑn; รงay grubundaki artฤฑลta ise Haziran ayฤฑnda yaล รงay alฤฑm fiyatฤฑnda kaydedilen yรผzde 13โlรผk artฤฑลฤฑn etkisi hissedildi.
– รzetle, Temmuz ayฤฑnda gฤฑda enflasyonundaki yavaลlama bรผyรผk รถlรงรผde iลlenmemiล gฤฑda fiyatlarฤฑndan kaynaklanฤฑrken, taze meyve-sebze dฤฑลฤฑ gฤฑda grubunda yฤฑllฤฑk enflasyon yรผksek seviyesini korudu.
