Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn eski Baลkanฤฑ ve 11. Cumhurbaลkanฤฑ Abdullah Gรผl’รผn danฤฑลmanlฤฑฤฤฑnฤฑ yapan Durmuล Yฤฑlmaz, siyasilerin faiz politikasฤฑna yรถnelik eleลtirilerinin fayda saฤlamayacaฤฤฑnฤฑ ifade ederek “Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn gรผcรผ abartฤฑlฤฑyor. Kฤฑsa vadeli faiz silahฤฑyla รผlkenin uzun vadeli yapฤฑsal sorunlarฤฑ รงรถzรผlemez” dedi.
BBC Tรผrkรงe’den Enis ลenerdem’in sorularฤฑnฤฑ yanฤฑtlayan Durmuล Yฤฑlmaz, Tรผrkiye ekonomisinin potansiyel bรผyรผme oranฤฑnฤฑn yรผzde 5 civarฤฑnda olduฤunu hatฤฑrlattฤฑ ve son birkaรง yฤฑlda bรผyรผmenin yรผzde 3-3,5 dรผzeyinde kalmasฤฑnฤฑn siyasi otoriteyi rahatsฤฑz etmesinin anlaลฤฑlabilir bir durum olduฤunu ifade etti.
Ancak Yฤฑlmaz, ekonomideki tรผm sorunlarฤฑn รงรถzรผmรผnรผn de para politikasฤฑnda aranmamasฤฑ gerektiฤini sรถyledi ve “Dรผลรผk faiz ekonomik bรผyรผmenin yegane sebebi olsaydฤฑ bugรผn Avrupa’da ekonominin hฤฑzlฤฑ bรผyรผmesi gerekirdi, Amerika’nฤฑn hฤฑzlฤฑ bรผyรผmesi gerekirdi” dedi.
ABD Merkez Bankasฤฑ Fed, 2008 kรผresel krizinden bu yana politika faizini yรผzde 0-0,25 aralฤฑฤฤฑnda tutuyor. Avrupa Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn politika faizi ise yรผzde 0,05 seviyesinde.
MERKEZ BANKASI NE KADAR GรรLร
Sรผrdรผrรผlebilir ekonomik bรผyรผme iรงin dรผลรผk faizin tek baลฤฑna yeterli olmadฤฑฤฤฑnฤฑ vurgulayan Yฤฑlmaz, “Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn gรผcรผ kuvveti biraz fazla abartฤฑlฤฑyor… elindeki aygฤฑt belli. Kฤฑsa vadeli faiz ve makro ihtiyati tedbir dฤฑลฤฑnda bir ลey yok. Merkez Bankasฤฑ kฤฑsa vadeli faiz politikasฤฑyla รผlkenin verimliliฤini artฤฑracak eฤitim reformunu gerรงekleลtiremez” diye konuลtu.
Geรงtiฤimiz hafta hem Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan’dan, hem de hรผkรผmet yetkililerinden Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn faiz indirmesi gerektiฤi yรถnรผnde aรงฤฑklamalar gelmiลti.
Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn politika faizini yarฤฑm puan dรผลรผrรผp yรผzde 8,25’ten yรผzde 7,75’e รงektiฤi Para Politikasฤฑ Kurulu toplantฤฑsฤฑ sonrasฤฑnda konuลan Erdoฤan, bu indirimin yeterli olmadฤฑฤฤฑnฤฑ ifade ederek “ฤฐnsanฤฑ bรถyle adeta รงฤฑldฤฑrtacaklar. Enflasyon dรผลerse, faizi dรผลรผreceklermiล. Bu anlayฤฑล anlayฤฑล deฤil, bu yanlฤฑล bir mantฤฑk. ลu anda baฤฤฑmsฤฑz bir kurul olarak Merkez Bankamฤฑzฤฑn รถzellikle Avrupa’da, dรผnyada faiz oranlarฤฑ dรผลerken hala bu faiz oranฤฑnda direnmesini doฤru bulmuyorum. Dรผลรผrmesi lazฤฑm” demiลti.
‘KURUMLAR YIPRATILMAMALI’
Durmuล Yฤฑlmaz 2008’de yeni Tรผrk Lirasฤฑ banknotlarฤฑnฤฑn tanฤฑtฤฑmฤฑnฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan ile birlikte yapmฤฑลtฤฑ.
Merkez Bankasฤฑ Baลkanlฤฑฤฤฑ gรถrevini tamamladฤฑktan sonra Abdullah Gรผl’e Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ dรถneminde danฤฑลmanlฤฑk da yapmฤฑล olan Durmuล Yฤฑlmaz, siyasi kanattan gelen eleลtirilerin ekonomiye yansฤฑmasฤฑnฤฑn da olumsuz olabileceฤi gรถrรผลรผnde.
Ekonomiyi yรถneten karar alฤฑcฤฑ kurumlarฤฑn bรผyรผme denklemi iรงerisinde bir deฤiลken olduฤunu sรถyleyen Yฤฑlmaz, “Eฤer siyasiler yapฤฑlmasฤฑ gereken reformlarฤฑ yapmazlar, hep para politikasฤฑnฤฑn etrafฤฑnda dรถnรผp dururlarsa, uzun vadede Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn รงok fazla eleลtirilmesi bir ลey getirmez” dedi.
Yฤฑlmaz, “Kurumlara olan gรผvenin zayฤฑflamamasฤฑ lazฤฑm. Kurumlara gรผven zayฤฑfladฤฑฤฤฑnda elde edilen baลarฤฑlarda bir gerileme oluyor” diyerek devam etti.
‘ARA TOPLANTILAR ฤฐSTฤฐSNAฤฐ OLMALI’
Merkez Bankasฤฑ Baลkanฤฑ Erdem Baลรงฤฑ’nฤฑn geรงtiฤimiz hafta “Ocak ayฤฑ enflasyonu beklentinin รงok altฤฑnda kalฤฑrsa ara bir toplantฤฑ ile faiz indirebiliriz” aรงฤฑklamasฤฑnฤฑ da deฤerlendiren Durmuล Yฤฑlmaz, “Bunlar aฤrฤฑ vereci ลeyler. Normal iลleyen bir sistemde bu tรผr ลeylere tevessรผl edilmemesi lazฤฑm” dedi.
Merkez Bankasฤฑ Baลkanlฤฑฤฤฑ dรถneminde kendisinin de acil Para Politikasฤฑ Kurulu toplantฤฑsฤฑ yaptฤฑฤฤฑnฤฑ hatฤฑrlatan Yฤฑlmaz, “O dรถnemde faizi bayaฤฤฑ yรผkseltmemiz gerekmiลti. Ancak olaฤanรผstรผ bir durum vardฤฑ” diyerek ekledi.
Tรผrkiye Ekonomi Politikalarฤฑ Araลtฤฑrma Vakfฤฑ’nda (TEPAV) Direktรถrler Kurulu รyesi olarak gรถrev yapan Yฤฑlmaz, , “Olaฤanรผstรผ toplanฤฑp 25 baz puan dรผลรผrmek รงok olaฤanรผstรผ bir durum gibi gelmiyor bana” yorumunu yaptฤฑ.
Aralฤฑk 2014 itibariyle yฤฑllฤฑk enflasyon yรผzde 8,17 seviyesinde. Merkez Bankasฤฑ, hฤฑzla dรผลen petrol fiyatlarฤฑnฤฑn da desteฤiyle enflasyonda kayda deฤer bir gerileme yaลanmasฤฑnฤฑ bekliyor.
‘CUMHURBAลKANI’NA BRฤฐFฤฐNG AYKIRI DEฤฤฐL’
Merkez Bankasฤฑ Baลkanฤฑ Erdem Baลรงฤฑ’nฤฑn Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’a da hรผkรผmete yapฤฑlan sunumlara benzer sunumlar yapabileceฤi konusunu da deฤerlendiren Yฤฑlmaz, “Herhangi bir Cumhurbaลkanฤฑ’na seรงildikten sonra nezaket ziyareti dฤฑลฤฑnda herhangi bir ziyarette bulunmadฤฑm. Benden de bir brifing istenmedi. Ama bir Cumhurbaลkanฤฑ’nฤฑn ekonominin genel gidiลatฤฑ ile ilgili olarak Merkez Bankasฤฑ’ndan bilgi istemesi bence รงok yadฤฑrganacak bir durum deฤil” dedi.
