Yüksek Mahkeme, Lisa Cook’un Federal Rezerv’deki (Fed) görevine devam etmesine hükmetti. Karar, Başkan Trump’ın Cook’u görevden alma yetkisine ilişkin Ocak ayındaki duruşma beklenirken geldi. Bu gelişme, ülkenin merkez bankasındaki etkinliğini artırmayı hedefleyen Trump için önemli bir engel teşkil etti.
Hukuki süreç, Adalet Bakanlığı’nın 18 Eylül’de federal bir yargıcın Trump’ın Cook’u görevden almasını engelleyen kararının kaldırılması için ivedilikle talepte bulunmasıyla hız kazandı. Buna karşılık Lisa Cook, geçtiğimiz perşembe günü Yüksek Mahkeme’ye başvurarak Trump’ın görevden alma girişiminin reddedilmesini istedi. Cook’un avukatları, bu girişimin merkez bankasının bağımsızlığına zarar vereceği ve finansal piyasaları istikrarsızlaştıracağı uyarısında bulundu. Lisa Cook, Joe Biden tarafından bu göreve atanmıştı.
Lisa Cook’un avukatlarının savunması
Cook’un avukatları, yaptıkları savunmada, “Başkanın statükoyu değiştirme talebinin kabulü, ABD ekonomisini dünyanın en güçlüsü yapan merkez bankası bağımsızlığının ölüm fermanı olur” ifadelerini kullandı. Avukatlar, başkanın Cook’u görevden alma yetkisine “anlamlı bir denetim” getirilmesi gerektiğini, aksi halde “herhangi bir başkanın, ne kadar hatalı olursa olsun, herhangi bir suçlamayla bir yöneticiyi görevden alabileceğini” belirtti.
Beyaz Saray ve alt mahkemelerin kararları
Beyaz Saray sözcüsü ise çarşamba günü, “Başkan Trump, Lisa Cook’u yasal olarak görevden aldı. Ocak ayında Yüksek Mahkeme’deki sözlü savunmamızın ardından nihai zafere ulaşacağız” şeklinde bir açıklama yaptı. Hukuki mücadele, 9 Eylül’de ABD Bölge Yargıcı Jia Cobb’un, ipotek dolandırıcılığı iddialarının Federal Rezerv Yasası’ndaki “haklı neden” şartını karşılamadığına hükmederek Trump’ın Cook’u görevden almasını engellemesiyle başladı. Beyaz Saray bu kararı Temyiz Mahkemesi’ne taşıdı ancak 15 Eylül’de bu talep de 2’ye 1 oyla reddedildi.
Federal Rezerv yasası ne diyor?
Görevine devam eden Lisa Cook, geçen hafta Fed’in para politikası toplantısına katıldı ve faiz oranlarının 25 baz puan düşürülmesi yönünde oy kullandı. Fed’in kurulduğu 1913’ten bu yana hiçbir başkan bir Fed üyesini görevden almadı. Federal Rezerv Yasası, yönetim kurulu üyelerinin 14 yıllık bir dönem için görev yapacağını ve başkan tarafından yalnızca “haklı bir nedenle” görevden alınabileceğini belirtir. Yasa, “haklı neden” tanımını ayrıntılandırmaz. Bu terim, geçmişteki yasal kararlarda verimsizlik, görev ihmali veya görevi kötüye kullanma olarak yorumlandı.
