ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland üzerindeki hak iddiaları nedeniyle Avrupa ülkelerine yönelik yeni gümrük vergisi tehditleri, küresel piyasalarda sert satışlara yol açtı. Haftanın ikinci işlem gününde Avrupa borsaları yüzde 1’in üzerinde değer kaybederken, ABD vadeli piyasalarında Dow Jones endeksi yüzde 1,6 oranında geriledi.
Yatırımcıların jeopolitik riskleri ve olası ticaret savaşı senaryolarını yeniden fiyatlamasıyla, küresel borsalardaki an endekslerde belirgin bir geri çekilme yaşandı. Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,2 düşüşle 8.014 puana, Almanya’da DAX endeksi yüzde 1,5 kayıpla 24.581 puana, İngiltere’de FTSE 100 ise yüzde 1,3 azalışla 10.068 puana indi.
Dow Jones ve S&P 500 vadelilerinde ‘tarife’ baskısı
ABD piyasaları açılış öncesinde negatif bir seyir izledi. S&P 500 vadeli kontratları yüzde 1,8 değer kaybederken, sanayi ağırlıklı Dow Jones vadelileri yüzde 1,6 oranında düşüş kaydetti. Satış dalgasının temelinde, Trump’ın Cumartesi günü yaptığı ve ABD’nin Grönland’ı kontrol etmesine karşı çıkan sekiz Avrupa ülkesine (Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, Birleşik Krallık, Hollanda ve Finlandiya) Şubat ayından itibaren yüzde 10 ek ithalat vergisi uygulayacağını duyurması yatıyor.
Trump’ın açıklaması Avrupa başkentlerinde tepkiyle karşılanırken, AB liderlerinin misilleme tarifeleri ve “ekonomik baskıya karşı koruma aracını” (anti-coercion instrument) ilk kez devreye sokma gibi karşı önlemleri değerlendirdiği bildirildi.
Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu’nda konuşan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ise tansiyonu düşürmeye çalıştı. Bessent, ABD-Avrupa ilişkilerinin güçlü kalmaya devam ettiğini belirterek, ticaret ortaklarına “derin bir nefes almaları” ve sürecin işlemesine izin vermeleri çağrısında bulundu.
Japonya’da tahvil faizleri rekor kırdı
Asya piyasalarında ise gündem Japonya’daki siyasi gelişmeler oldu. Japonya Başbakanı Sanae Takaichi’nin 8 Şubat için erken seçim kararı alması ve parlamentoyu feshetme planı, piyasa dinamiklerini değiştirdi. Takaichi’nin seçim sonrası kamu harcamalarını artıracağı beklentisi, Japonya’nın mali dengesine yönelik endişeleri artırdı.
Bu durum tahvil piyasasında sert satışları beraberinde getirdi. Japonya’nın 40 yıllık devlet tahvili faizi yüzde 4 ile rekor seviyeye yükselirken, diğer uzun vadeli tahvil faizlerinde de on yılların zirvesi görüldü. Tokyo Nikkei 225 endeksi ise günü yüzde 1,1 düşüşle 52.991 puandan tamamladı.
Petrol ve döviz piyasalarındaki son durum
Jeopolitik gerilimlerin etkisiyle emtia ve döviz piyasalarında da hareketlilik gözlendi. ABD ham petrolü 49 sent düşüşle varil başına 58,95 dolara, Brent petrol ise 33 sent azalışla 63,61 dolara geriledi.
Döviz cephesinde ise ABD Doları, Japon Yeni karşısında değer kaybederek 157,83 seviyesine inerken; Euro/Dolar paritesi 1,1716 seviyesine yükseldi. Yatırımcılar bu hafta ABD’de açıklanacak şirket bilançolarını ve Fed’in faiz kararı öncesinde takip ettiği enflasyon verilerini yakından izlemeye devam edecek.
Dow Jones ve diğer endekslerin performansı üzerinde, Davos’tan gelecek haber akışının belirleyici olması bekleniyor.
