ABD Baลkanฤฑ Donald Trump’ฤฑn Tahran yรถnetimiyle mรผzakerelerin baลlayacaฤฤฑnฤฑ aรงฤฑklamasฤฑ ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn seyrรผsefere aรงฤฑlmasฤฑna yรถnelik diplomasinin hฤฑz kazanmasฤฑ kรผresel piyasalarda dalgalanmaya yol aรงtฤฑ; petrol fiyatlarฤฑ sert dรผลerken piyasalarda son durum dengeleri yeniden ลekillendirdi. Petrol fiyatlarฤฑndaki gerilemeye, ABD ve Japonya’nฤฑn Japon yenindeki tarihi deฤer kaybฤฑnฤฑ durdurmak amacฤฑyla gerรงekleลtirdiฤi nadir ortak mรผdahale kararฤฑ eลlik etti.
Brent ham petrolรผ varil fiyatฤฑ, ABD Baลkanฤฑ Donald Trumpโฤฑn ฤฐran ile pazartesi gรผnรผ gรถrรผลmelerin baลlayacaฤฤฑnฤฑ ve planlanan askerรฎ mรผdahaleyi askฤฑya aldฤฑฤฤฑnฤฑ duyurmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan yรผzde 4โรผn รผzerinde deฤer kaybederek 83,88 dolara geriledi.
Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn yeniden gรผvenli seyrรผsefere aรงฤฑlmasฤฑ ve Tahran’ฤฑn nรผkleer programฤฑna iliลkin krizin รงรถzรผlmesi yรถnรผndeki beklentiler enerji piyasalarฤฑndaki risk primini dรผลรผrรผrken, ABD ve Avrupa hisse senedi vadeli endeksleri haftaya artฤฑลla baลladฤฑ. S&P 500 vadeli iลlemleri yรผzde 0,6, Nasdaq vadeli iลlemleri yรผzde 0,8 ve Avrupa borsalarฤฑna yรถnelik vadeli endeksler yรผzde 0,8 oranฤฑnda prim yaptฤฑ.
Petrol fiyatlarฤฑ sert dรผลerken, buna karลฤฑn Asya borsalarฤฑ, yapay zeka sektรถrรผne yรถnelik devasa sermaye harcamalarฤฑnฤฑn geri dรถnรผล sรผresine iliลkin endiลeler ve volatil Temmuz ayฤฑnฤฑn ardฤฑndan yeni haftaya satฤฑล aฤฤฑrlฤฑklฤฑ baลladฤฑ. Japonya’da Nikkei endeksi yรผzde 1 dรผลerken, Gรผney Kore’de KOSPI endeksi yรผzde 5’in รผzerinde deฤer kaybetti.
Petrol fiyatlarฤฑ ve yen mรผdahalesi kรผresel piyasalarฤฑn odaฤฤฑnda
Dรถviz piyasalarฤฑnda ise ABD ve Japonya’nฤฑn Japon yenindeki zayฤฑflฤฑฤฤฑ รถnlemek amacฤฑyla koordineli dรถviz alฤฑm mรผdahalesinde bulunduฤunu doฤrulamasฤฑ ana gรผndem maddesi haline geldi. Tokyo ve Washington yรถnetimlerinin ortak hamlesinin ardฤฑndan Japon yeni, ABD dolarฤฑ karลฤฑsฤฑnda yรผzde 0,5 deฤer kazanarak 156,49 seviyesine yรผkseldi ve son รผรง ayฤฑn en gรผรงlรผ seviyesi olan 155,2 sฤฑnฤฑrฤฑna yaklaลtฤฑ. Japonya Maliye Bakanlฤฑฤฤฑ tarafฤฑndan yapฤฑlan aรงฤฑklamada, iki รผlkinin yen รผzerindeki baskฤฑyฤฑ hafifletmek adฤฑna benzer adฤฑmlarฤฑ atmaktan รงekinmeyeceฤi kaydedildi. ABD Hazine Bakanฤฑ Scott Bessent ise ABD Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (Fed) geรงici dolar likiditesi saฤlayan geri alฤฑm (repo) imkanฤฑnฤฑn boyutunu artฤฑrmayฤฑ deฤerlendirebileceklerini belirterek, bu mekanizmanฤฑn finansal istikrar aรงฤฑsฤฑndan kritik bir gรผvence sunduฤunu ifade etti.
Sรถz konusu ortak mรผdahale, Tokyo yรถnetiminin ilkbahar aylarฤฑnda tek baลฤฑna gerรงekleลtirdiฤi dรถviz alฤฑm hamlelerinin ve Japonya Merkez Bankasฤฑโnฤฑn (BOJ) Haziran ayฤฑndaki faiz artฤฑลฤฑnฤฑn kalฤฑcฤฑ bir etki yaratamamasฤฑnฤฑn ardฤฑndan geldi. Piyasa uzmanlarฤฑ, ABD ve Japonya yetkililerinden gelen koordineli aรงฤฑklamalarฤฑn yen รผzerindeki spekรผlatif baskฤฑlarฤฑ sฤฑnฤฑrlayabileceฤini, ancak iki รผlke arasฤฑndaki geniล faiz farkฤฑ nedeniyle yapฤฑsal zorluklarฤฑn devam ettiฤini vurguladฤฑ. Tahvil piyasasฤฑnda ise petrol fiyatlarฤฑndaki dรผลรผลe paralel olarak ABD hazine tahvili getirileri geriledi; 30 yฤฑllฤฑk tahvil getirisi 3,7 baz puan azalarak yรผzde 5,238 seviyesine รงekildi.
Kรผresel piyasalarda diplomatik geliลmeler ve orta vadeli beklentiler
Orta Doฤu’daki jeopolitik gerilimlerin diplomasi kanalฤฑyla รงรถzรผme kavuลturulmasฤฑ ihtimali ve merkez bankalarฤฑnฤฑn para politikasฤฑ adฤฑmlarฤฑ, kรผresel finans merkezlerinde orta vadeli yรถnรผn belirlenmesinde ana unsur olarak รถne รงฤฑkฤฑyor. Orta Doฤu’daki รงatฤฑลma ortamฤฑnฤฑn ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki tฤฑkanฤฑklฤฑฤฤฑn aลฤฑlmasฤฑ halinde kรผresel tedarik zincirlerindeki maliyet baskฤฑsฤฑnฤฑn azalacaฤฤฑ, buna baฤlฤฑ olarak geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑnฤฑn enflasyonla mรผcadele kapsamฤฑnda alan kazanacaฤฤฑ deฤerlendiriliyor. Enerji fiyatlarฤฑndaki dรผลรผลรผn devam etmesi, kรผresel รถlรงekte manลet enflasyon oranlarฤฑndaki artฤฑล hฤฑzฤฑnฤฑ yavaลlatma potansiyeli taลฤฑrken, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn risk iลtahฤฑnฤฑ doฤrudan destekleyen bir parametre niteliฤi taลฤฑyor.
Geliลmekte olan piyasalar ve geliลmiล borsa endeksleri aรงฤฑsฤฑndan bakฤฑldฤฑฤฤฑnda, dรถviz piyasalarฤฑndaki koordineli mรผdahaleler ile jeopolitik yumuลama sinyalleri kฤฑsa vadede volatiliteyi dรผลรผrebilir. Ancak Japonya ile ABD arasฤฑndaki faiz farklarฤฑnฤฑn korunduฤu mevcut konjonktรผrde, para politikalarฤฑndaki normalleลme adฤฑmlarฤฑnฤฑn hฤฑzฤฑ piyasa fiyatlamalarฤฑnda belirleyici olmaya devam edecektir. Analistler, enerji koridorlarฤฑnฤฑn gรผvenliฤi saฤlandฤฑฤฤฑ ve para politikasฤฑndaki belirsizlikler azaldฤฑฤฤฑ takdirde kรผresel sermaye akฤฑลlarฤฑnฤฑn yeniden geliลen piyasalara ve teknoloji dฤฑลฤฑ geleneksel sektรถrlere yรถnelebileceฤini tahmin etmektedir.
