Kanser vakalarının sekizde biri enfeksiyon kaynaklı çıktı

Dünya Sağlık Örgütü’ne (WHO) bağlı Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı’nda (IARC) görevli bilim insanı Dr. Harriet Rumgay’ın katıldığı yeni bir araştırmaya göre, dünya genelinde teşhis edilen her sekiz kanser vakasından biri enfeksiyon kaynaklı. Araştırma, sekiz virüs, bir bakteri ve üç parazit olmak üzere toplam 12 farklı enfeksiyon etkenini kapsıyor.

Araştırma hangi verilere dayanıyor

IARC bünyesindeki “monograflar” programı, insanlarda kanser riskini artıran farklı kanserojen etkenleri sistematik olarak inceliyor. Rumgay ve ekibi bu kaynaktan yola çıkarak kanserle ilişkilendirilen 12 enfeksiyonu belirledi. Araştırmacılar önce her enfeksiyonun hangi kanser türleriyle bağlantılı olduğunu tespit etti, ardından kanser hastaları üzerinde yapılan çalışmalardan her kanser türünün ne oranda enfeksiyon kaynaklı olabileceğini hesapladı.

Bu oranlar, dünya genelindeki kanser teşhis sayılarına uygulanarak enfeksiyon kaynaklı toplam vaka tahmini elde edildi. Rumgay, birkaç yıl önce benzer bir yöntemle yapılan çalışmada da yakın bir oran bulunduğunu belirtti. Yeni araştırmada daha fazla enfeksiyon etkeni ve daha fazla kanser türü değerlendirmeye alınsa da, bazı bağlantılarda azalma görüldüğünü, bu nedenle genel oranın sekizde bir seviyesinde sabit kaldığını ifade etti.

Hangi enfeksiyonlar kanser riskini artırıyor

Araştırmada öne çıkan en önemli etken Helicobacter pylori (H. Pylori) bakterisi oldu. Rumgay, bu bakterinin test edilip tedavi edilebildiğini, ancak enfekte olan herkesin kanser geliştirmediğini vurguladı. Birçok ülkede test, yalnızca belirli semptomlar ortaya çıktığında uygulanıyor. Hepatit C virüsü de tedavi edilebilen bir diğer etken olarak öne çıkıyor; virüs genellikle ortak iğne kullanımı veya kan teması yoluyla bulaşıyor ve test edilip tedavi edilerek ilişkili kanser riski azaltılabiliyor.

Buna karşılık Epstein-Barr virüsü için henüz etkili bir aşı bulunmuyor. Rumgay, bu virüsün oldukça yaygın olduğunu ancak taşıyıcıların tamamının kanser geliştirmediğini, yine de etkili bir önleme aracı geliştirmenin öncelikli araştırma alanlarından biri olduğunu kaydetti.

Erken teşhis ve yapay zekanın rolü

Rumgay, birden fazla kanser türünü aynı anda tarayabilen kan testlerinin, özellikle belirgin semptom vermeyen kanser türlerinde önümüzdeki yıllarda büyük katkı sağlayacağını değerlendirdi. Yapay zekanın araştırma sürecindeki rolüne dair soruya ise, teknolojinin düşünme sürecinin yerini almadığını, ancak veri işleme ve idari görevlerde zaman kazandırdığını söyledi. Rumgay ayrıca görüntüleme tabanlı tarama programlarında yapay zekanın tümörleri insan gözünden daha hızlı ve olası şekilde daha doğru tespit edebileceğini belirtti. Araştırmanın bundan sonraki odağı, mevcut aşı ve tedavi yöntemlerine erişimi dünya genelinde yaygınlaştırmak ile Epstein-Barr virüsüne yönelik yeni bir önleme aracı geliştirmek olacak.

Kanser vakalarının ne kadarı enfeksiyon kaynaklı?

IARC araştırmasına göre dünya genelinde teşhis edilen kanser vakalarının sekizde biri, sekiz virüs, bir bakteri ve üç parazit olmak üzere toplam 12 enfeksiyon etkeninden kaynaklanıyor.

Enfeksiyon kaynaklı kanser riski önlenebilir mi?

Araştırmaya göre Helicobacter pylori ve hepatit C virüsü gibi etkenler test edilip tedavi edilebiliyor; bazı enfeksiyonlar aşı ve tarama programlarıyla önlenebiliyor, ancak Epstein-Barr virüsü için henüz etkili bir aşı geliştirilmiş değil.

Haber Merkezi

Tüm Yazıları

Borsatek, Türkiye ve dünya piyasalarındaki gelişmeleri yakından izleyen bir finans haber platformudur. Hisse, döviz, altın ve kripto piyasalarına dair analizlerle yatırımcılara rehberlik eder.