ABD’de resesyon endişeleri Fed’in 28 yılın en sert faiz artışının ardından yükselmeye başladı.
Wall Street kurumları sıkılaşma sürecinin ekonomik aktiviteye olumsuz etkisi olacağı görüşünde.
Wells Fargo 2023 ortalarında ılımlı bir resesyon yaşanacağını öngördü. Banka enflasyonun tüketicilerin alım gücünü azaltacağını ve Fed’in enflasyonla mücadele etmek için adım atacağını, dolayısıyla bu durumun ekonomiyi resesyona sürükleyeceğini ifade etti.
Moody’s Analytics’ten gelen yorumlar da ülkede yumuşak iniş olasılığının daha düşük olduğuna işaret etti. Bloomberg’in haberine göre Moody’s Analytics Para Politikası Araştırma Direktörü Ryan Sweet Fed’in enflasyonu alt edinceye kadar faizleri artırmaya devam edeceğini, bu durumun ekonomiye de olumsuz etkisi olacağını söyledi.
Fed, kısa dönemli politika faizini 75 baz puan artışla yüzde 1,50-1,75 aralığına yükseltmişti. Artış 1994’ten bu yana tek seferde gerçekleştirilen en hızlı faiz artışı olmuştu.
Faiz kararından önce gelen perakende satış verilerinden de olumsuz sinyaller gelmişti. Mayıs’ta ABD’de perakende satışlar 5 ay sonra ilk defa aylık bazda düşüş gösterdi. Bu durum enflasyondaki yükselişle tüketici harcamalarının ılımlılaştığını gösterdi.
Sert faiz artışı 1994’te ekonomide nasıl etki yaratmıştı?
Fed’in daha önce 75 baz puanlık faiz artış kararı aldığı 1994 Kasım ayında merkez bankası para politikasını enflasyonun üstünde sıkılaştırarak ekonomide yumuşak bir iniş gerçekleştirmeyi başarmıştı.
Bu artış o dönem Fed Başkanı olan Alan Greenspan’in ekonominin ısınmasını önlemek için 1994-1995 yıllarında 13 aylık süreçte faizlerin yüzde 3’ten 6’ya çıkardığı artış serisinin bir parçasıydı.
1994 yılında hisseler sadece bir yıllığına yüzde 1,2 gibi küçük bir düşüş göstermiş ve Fed bir resesyon yaşanmasına engel olmayı başarmıştı. 1995 yılında ise hisseler yüzde 34’lük bir artış yaşamıştı.
CFRA Araştırma’nın verilerine göre 1994 Kasım ayında yapılan 75 baz puanlık artışın ardından hisse senetleri ufak bir düşüş yaşamış ve 1995 Şubat ayındaki artışın öncesinde ise toparlanmaya başlamıştı.
“Fed 2022’de benzeri bir yumuşak inişi başarabilecek mi? Borsa şimdiden yüzde 22 değer kaybetti ve Fed 1994’te enflasyonun önünde bir sıkılaşma izlerken bugün yakalamak için çaba sarf ediyor” diyen InvesTech Researc and Stack Financial Management Başkanı James Stack, “Bugün başarılmaya çalışılan “yumuşak iniş” ile 1994-95 dönemi arasındaki en büyük fark Fed’in bugün olağanüstü derecede gelişmelerin gerisinde kalmış olması. Fed geçtiğimiz yılın başında ortaya çıkan enflasyon emareleriyle faizleri artırması gerekirken bunun yerine 0 faizle ve sonu gelmeyen tahvil alımlarıyla parasal genişlemeye devam etti” değerlendirmesinde bulundu.
CFRA Araştırma Stratejisti Sam Stovall ise 1994 yılında Fed’in faizleri yıllık enflasyon oranından çok daha fazla artırdığını belirterek, “Bu kez ise enflasyon faizlerden önemli ölçüde daha hızlı yükseliyor dolayısıyla mevcut durum Fed’in çok daha agresif davranması gereken tamamen farklı biri durum” yorumunu yaptı.
