Dรผnya Bankasฤฑ‘nฤฑn bugรผn yayฤฑnlanan Tรผrkiye Ekonomi Monitรถrรผ raporunun son sayฤฑsฤฑna gรถre, 2021 yฤฑlฤฑnda beklentilerin รผzerinde ย gรผรงlรผ bir bรผyรผme kaydeden Tรผrkiye ekonomisinin 2022 yฤฑlฤฑnda artan yurt iรงi makroekonomik ve finansal zorluklarฤฑn bรผyรผmeyi yavaลlatmasฤฑ ile birlikte รงok daha dรผลรผk bir hฤฑzda bรผyรผmesi bekleniyor.
Dรผnya Bankasฤฑ’ndan yapฤฑlan aรงฤฑklamada, “Para politikasฤฑ ayarlarฤฑnda sฤฑklฤฑkla yapฤฑlan deฤiลiklikler, ve geรงtiฤimiz Eylรผl ayฤฑndan bu yana gerรงekleลtirilen bir dizi faiz indirimi, Tรผrk Lirasฤฑ’nฤฑn tarihteki en dรผลรผk seviyelere inmesine ve enflasyonun rekor seviyelere yรผkselmesine yol aรงmฤฑลtฤฑr. 2021 yฤฑlฤฑnda ihracatta ciddi bir artฤฑล yaลanmasฤฑna raฤmen, bu zorluklar yoksul hanehalklarฤฑ iรงin reel gelirleri aลฤฑndฤฑrmฤฑลtฤฑr. COVID-19 pandemisi de soruna katkฤฑda bulunmuล ve yoksullukla mรผcadeleyi olumsuz etkilemiลtir. Pandemi ile iliลkili mali destek tedbirleri bu etkilerin biraz hafifletilmesine yardฤฑmcฤฑ olsa da, pandeminin 2020 yฤฑlฤฑnda yaklaลฤฑk 1,6 milyar insanฤฑ daha 5,50 ABD$ yoksulluk sฤฑnฤฑrฤฑnฤฑn altฤฑna ittiฤi ve Tรผrkiye’nin 2019 yฤฑlฤฑnda yรผzde 10,2 olan yoksulluk oranฤฑnฤฑ yรผzde 12,2’ye yรผkselttiฤi tahmin edilmektedir.ย Ayrฤฑca, her ne kadar gelir desteklerinin ve tรผketim sepetindeki deฤiลikliklerin bu etkiyi hafifletmesi mรผmkรผn olsa da, Tรผrkiye’de tรผketici fiyatlarฤฑndaki yรผzde 1’lik bir artฤฑลฤฑn yoksul sayฤฑsฤฑnฤฑ yรผzde 2 arttฤฑrdฤฑฤฤฑ tahmin edilmektedir. Resmi istatistiklere gรถre Ocak 2021’de yรผzde 15 olan yฤฑllฤฑk enflasyonun Ocak 2022 itibariyle yรผzde 48,7’ye yรผkseldiฤi dรผลรผnรผldรผฤรผnde, yoksulluk oranฤฑnฤฑn 2021 yฤฑlฤฑnda yรผksek seviyelerde seyretmiล olmasฤฑ muhtemeldir.” denildi.
Aรงฤฑklamada ลรถyle devam edildi: “Yรผksek ve kalฤฑcฤฑ enflasyon orta vadedeki temel makroekonomik zorluk olacaktฤฑr. Tรผrkiye’nin mali duruลunun -ki bu geleneksel olarak ekonomi iรงin gรผรงlรผ bir รงฤฑpadฤฑr- da Tรผrk Lirasฤฑ’nฤฑ istikrara kavuลturmak ve enflasyonu dรผลรผrmek iรงin alฤฑnan istisnai รถnlemlerden dolayฤฑ baskฤฑ altฤฑna girmesi muhtemeldir. Rapor, para politikasฤฑnฤฑn normalleลtirilmesine, mali sรผrdรผrรผlebilirliฤe รถncelik veren bir maliye stratejisine, pandemi ile ilgili acil saฤlฤฑk sistemi ve sosyal koruma ihtiyaรงlarฤฑnฤฑn karลฤฑlanmasฤฑna, kฤฑrฤฑlgan durumdaki hanehalklarฤฑna ve ลirketlere yรถnelik iyi hedeflenmiล kamu transferlerine ve gelir รผretmek amacฤฑyla vergi tabanฤฑnฤฑ geniลletmeye yรถnelik รงabalara duyulan ihtiyacฤฑ vurgulamaktadฤฑr.”ย ย ย
Dรผnya Bankasฤฑ Tรผrkiye รlke Direktรถrรผ Auguste Kouame raporun aรงฤฑklanmasฤฑ vesilesiyle yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada ลunlarฤฑ belirtti: “Tรผrkiye ekonomisi ve hanehalklarฤฑ iรงin zorlu bir dรถnemden geรงiyoruz. Ekonominin tasarruflarฤฑ harekete geรงirme, yatฤฑrฤฑmlarฤฑ canlandฤฑrma ve uzun vadede kapsayฤฑcฤฑ ve yoksulluฤu azaltฤฑcฤฑ bir bรผyรผme saฤlama yeteneฤini yeniden tesis edebilmesi iรงin, enflasyonu kontrol altฤฑna alma รงabalarฤฑnda baลarฤฑlฤฑ olmak ve yeniden yapฤฑsal politikalar รผzerinde odaklanmak gerekmektedir”.
2021 yฤฑlฤฑnda tahmini yรผzde 10,0 olan bรผyรผme hฤฑzฤฑnฤฑn, politika belirsizliฤindeki sert artฤฑลฤฑn รถzel tรผketimi ve yatฤฑrฤฑmlarฤฑ baskฤฑlamasฤฑ sebebiyle bu yฤฑl yรผzde 2’ye dรผลmesi, 2023 yฤฑlฤฑnda ise yรผzde 3 olarak gerรงekleลmesi bekleniyor.
2021 yฤฑlฤฑnda olduฤu gibi, 2022 yฤฑlฤฑndaki bรผyรผmede de Avrupa Birliฤi’ne yapฤฑlan ihracatta devam edecek gรผรงlรผ artฤฑล ile birlikte turizmdeki artฤฑลa iliลkin ilave beklentilerin de รถnemli belirleyici etkenler olacaฤฤฑ tahmin ediliyor.
Aรงฤฑklamada ลรถyle devam edildi: “Son dรถnemdeki makro-finansal istikrarsฤฑzlฤฑk banka bilanรงolarฤฑnฤฑ baskฤฑlamฤฑลtฤฑr ve uzun vadeli finansman iรงin saฤlanabilecek yurtiรงi kaynak geliลtirme รงabalarฤฑnฤฑ sekteye uฤratmฤฑลtฤฑr. Gรถrรผnรผmdeki riskler aลaฤฤฑ yรถnlรผdรผr. Bunlar arasฤฑnda yurt iรงinde ve dรผnyada pandemiden kaynaklฤฑ yaลanan olumsuzluklar, iklim deฤiลikliฤi ile iliลkili afetler, kรผresel ekonomi dรผzeyindeki muhtemel fiyat baskฤฑlarฤฑ ve tedarik zinciri kesintileri, geliลmiล รผlkelerdeki faiz oranฤฑ sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma beklentileri ve bunun sonucunda kรผresel likidite koลullarฤฑnฤฑn sฤฑkฤฑlaลmasฤฑ sayฤฑlabilir.”
Dรผnya Bankasฤฑ’nฤฑn Tรผrkiye Baล Ekonomisti Hans Beck konu ile ilgili olarak ลunlarฤฑ vurguladฤฑ: ย
“2022 ve 2023 yฤฑllarฤฑna iliลkin bรผyรผme gรถrรผnรผmรผnรผn รถnรผndeki riskleri azaltabilmek iรงin, kฤฑsa vadede ekonomiyi istikrara kavuลturacak ve dikkatleri yeniden Tรผrkiye’nin orta vadedeki bรผyรผme potansiyelinin gerรงekleลtirilmesine yรถneltecek iyi koordine edilmiล para ve maliye politikalarฤฑ gerekecektir.”ย
Aรงฤฑklamanฤฑn sonunda ลu bilgiler verildi: “Tรผrkiye’nin kรผresel rekabet gรผcรผnรผ iyileลtirmenin รผzerinde odaklanmak da Tรผrkiye’nin dรผลmekte olan yabancฤฑ doฤrudan yatฤฑrฤฑm gidiลatฤฑnฤฑ tersine รงevirebilir ve yabancฤฑ doฤrudan yatฤฑrฤฑm seviyesini diฤer bรผyรผk geliลen piyasalar ile benzer seviyelere yรผkseltebilir. Rapora gรถre, Tรผrkiye ayrฤฑca AB’ye ihracatฤฑnฤฑ etkileyecek olan AB Sฤฑnฤฑrda Karbon Dรผzenleme Mekanizmasฤฑ’nฤฑn etkilerinin รถngรถrรผlmesinde ve bunlar doฤrultusunda hazฤฑrlฤฑklarฤฑn yapฤฑlmasฤฑnda da ilerleme kaydedecektir.”ย
