Brรผksel merkezli dรผลรผnce kuruluลu Bruegel, Rus doฤal gazฤฑnฤฑn kesilmesi halinde Avrupa’nฤฑn yapabileceklerini deฤerlendiren “Avrupa, Rus gazฤฑ olmadan acฤฑsฤฑz bir ลekilde hayatta kalabilir mi?” baลlฤฑklฤฑ รงalฤฑลmasฤฑnฤฑ yayฤฑmladฤฑ.
Buna gรถre, tarihsel olarak AB’nin en bรผyรผk doฤal gaz tedarikรงisi konumunda bulunan Rusya, halihazฤฑrda AB gaz tรผketimin yaklaลฤฑk yรผzde 40’ฤฑnฤฑ saฤlฤฑyor.
Son dรถnemde Ukrayna’yฤฑ iลgal etme tehdidi artan Rusya’nฤฑn Avrupa’ya gaz arzฤฑnฤฑ daha da azaltmasฤฑ veya tamamen durdurmasฤฑna karลฤฑ AB Komisyonu ve ABD acil durum planlarฤฑ yapฤฑyor.
Rusya’dan kesinti durumunda en iyi รงรถzรผm, gazฤฑn baลka bir รผlkeden temini yerine gaza baฤฤฑmlฤฑlฤฑฤฤฑn azalmasฤฑ iรงin talep tarafฤฑnda ayarlamalar yapฤฑlmasฤฑ olacak.
Avrupa’nฤฑn kฤฑล iรงin gaz dengesi bรผyรผk รถlรงรผde Rus kaynaklarฤฑna ve ฤฑlฤฑmlฤฑ hava koลullarฤฑna baฤlฤฑ bulunuyor.
AB gaz depolarฤฑndaki seviye dรผลtรผ
รalฤฑลmaya gรถre, 24 Ocak itibarฤฑyla yรผzde 42 doluluk oranฤฑna sahip olan AB gaz depolama seviyeleri, 2015-2020 arasฤฑnda aynฤฑ dรถnemde yรผzde 56 seviyesinde bulunuyordu.
Rusya’nฤฑn ลubat ayฤฑ baลฤฑnda doฤal gaz arzฤฑnฤฑ kesmesi halinde, AB’nin depolarฤฑndaki gazฤฑn nisan ayฤฑnda bitmesi รถngรถrรผlรผyor. Havalarฤฑn soฤuk geรงmesi durumunda ise AB gaz depolarฤฑnฤฑn mart ayฤฑ sonuna kadar boลalacaฤฤฑ hesaplanฤฑyor.
Kesinti halinde daha iyi doฤal gaz tedarik imkanlarฤฑna sahip AB รผlkelerinin, gazฤฑ daha kรถtรผ durumdaki รผlkelerle paylaลmak istemeyeceฤi ve AB’deki altyapฤฑnฤฑn yeterli miktarda sฤฑnฤฑr รถtesi gaz hareketine imkan saฤlamayacaฤฤฑ ifade ediliyor.
Rusya’nฤฑn gaz miktarฤฑ baลka yerden saฤlanamฤฑyor
AB’nin mevcut altyapฤฑsฤฑyla ihtiyacฤฑ olan miktarda doฤal gazฤฑ Rusya’dan ithalat yerine Norveรง ve Kuzey Afrika ile birlikte ilave LNG ile karลฤฑlamasฤฑ pratik olarak mรผmkรผn gรถrรผnmรผyor.
Norveรง’in AB’ye ilave gaz saฤlama imkanฤฑ bulunmuyor.
Kรผresel LNG piyasalarฤฑ sฤฑkฤฑลฤฑk durumda ve AB’nin iรงeride gaz รผretimini artฤฑrmasฤฑ olasฤฑ gรถrรผnmรผyor.
Rusya’dan gazฤฑn kesintiye uฤramasฤฑ halinde talep yรถnlรผ รถnlemler alฤฑnmazsa bazฤฑ AB รผlkelerinin bu kฤฑล bitmeden acil รถnlemler almasฤฑ gerekeceฤi belirtiliyor.
Avrupa ekonomisini birkaรง yฤฑl boyunca Rus gazฤฑ olmadan yรถnetmenin ise “son derece zor” olacaฤฤฑnฤฑn altฤฑ รงiziliyor.
Fiyatlar daha da artabilir
รalฤฑลmada, LNG’ye talebin artmasฤฑ halinde zaten yรผksek olan fiyatlarฤฑn daha da artacaฤฤฑ ve Avrupa ekonomisine sert darbe vuracaฤฤฑ ifade ediliyor.
Geliลmekte olan รผlkelerin daha pahalฤฑ LNG almakta sฤฑkฤฑntฤฑ yaลayacaฤฤฑ, AB’nin Rusya’nฤฑn doฤal gaz miktarฤฑndaki kesintiyi baลka kaynaklardan tedarik edemeyeceฤi belirtiliyor.
AB’nin, gaz talebini dรผลรผrmek zorunda kalacaฤฤฑ, kesinti halinde kรถmรผrden รผretimin artฤฑrฤฑlmasฤฑnฤฑn zorunlu olacaฤฤฑ ve bu รผretimin de karbon fiyatlarฤฑnฤฑ yรผkselteceฤi รถngรถrรผlรผyor.
Bu kapsamda, Almanya’nฤฑn nรผkleer gรผรง santrallerinin kapatฤฑlmasฤฑ kararฤฑnฤฑ da erteleyebileceฤi tahmin ediliyor.
Sanayi sektรถrรผnde kฤฑsa vadeli tek seรงeneฤin ise talep kฤฑsฤฑtlamasฤฑ olacaฤฤฑna iลaret ediliyor.
