Yฤฑllarca “Alman disiplini” ile รผnlenen ve dรผnya รงapฤฑnda geniล bir mรผลteri potansiyeli yakalayan Almanya’nฤฑn รถnemli otomobil markalarฤฑ, son dรถnemde egzoz emisyon testlerinde deฤerleri dรผลรผk gรถsteren hileli yazฤฑlฤฑm kullanma iddialarฤฑyla gรผndemden dรผลmรผyor.
Alman ekonomisinin en bรผyรผk sanayi sektรถrรผ olan otomobil, en รงok personeli bรผnyesinde bulundurmasฤฑyla da รถne รงฤฑkฤฑyor. Alman ihracatฤฑnda da รถnemli bir paya sahip olan sektรถrรผn cirosu yaklaลฤฑk 319 milyar seviyesinde bulunuyor.
Dรผnya otomobil pazarฤฑnda da รถnemli bir paya sahip olan Alman otomotiv sektรถrรผnรผn รถnde gelen firmalarฤฑ, son dรถnemde รถzellikle dizel araรงlarฤฑn egzoz emisyon testlerinde deฤerleri olduฤundan daha dรผลรผk gรถsteren hileli bir yazฤฑlฤฑm kullanmalarฤฑyla gรผndeme gelmeye baลladฤฑ.
Yฤฑllarca “Alman disiplini” ile รผnlenen ve bu sayede geniล bir mรผลteri potansiyeli yakalayan Alman otomobil firmalarฤฑnฤฑn, sรถz konusu emisyon skandallarฤฑna adฤฑnฤฑn karฤฑลmasฤฑ, baลta ABD olmak รผzere dรผnya genelindeki mรผลterilerinde hayal kฤฑrฤฑklฤฑฤฤฑna neden oldu.
VOLKSWAGEN
ฤฐlk emisyon skandalฤฑ, bรผnyesinde Volkswagen, Audi, Porsche, Bentley, Lamborghini, Seat ve Skoda markalarฤฑ bulunan Volkswagen Grubu’nda patlak verdi. Grup, dizel araรงlardaki egzoz emisyon testi skandalฤฑ nedeniyle uzun sรผre gรผndemi meลgul etti.
ABD รevre Koruma Ajansฤฑ (EPA) yetkilileri, Eylรผl 2015’te, Alman otomobil รผreticisi Volkswagen’in bu รผlkede satฤฑlan bazฤฑ araรงlarฤฑnda yanฤฑltฤฑcฤฑ bir yazฤฑlฤฑmla egzoz emisyon testlerinde manipรผlasyon yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ ve bu ลekilde รงevrenin 40 kat daha fazla kirletildiฤini aรงฤฑkladฤฑ.
Volkswagen’in 78 yฤฑllฤฑk tarihindeki en bรผyรผk skandalฤฑn ardฤฑndan yรผrรผtรผlen iรง soruลturmada, 10 รผst dรผzey yรถneticinin iลine son verildi. Firmanฤฑn รst Yรถneticisi (CEO) Martin Winterkorn da istifaya zorlandฤฑ. Winterkorn’un istifasฤฑyla Matthias Mรผller yeni CEO olarak atandฤฑ.
Dรผnya genelinde yaklaลฤฑk 11 milyon dizel motorlu aracฤฑn bu emisyon testi manipรผlasyonundan etkilendiฤi belirtilirken, skandalฤฑn ardฤฑndan firmanฤฑn Almanya’daki merkezinden, bu konudaki zararฤฑn karลฤฑlanmasฤฑ iรงin 6,5 milyar avroluk bรผtรงe ayrฤฑldฤฑฤฤฑ duyuruldu.
Ayrฤฑca, Almanya’da Braunschweig Eyalet Mahkemesi, dizel skandalฤฑ nedeniyle yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑ tarafฤฑndan Volkswagen AG’ye bin 400 dava aรงฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ ve ลirketten yaklaลฤฑk 8,2 milyar avro talep edildiฤini bildirdi.
Volkswagen, geรงen yฤฑlฤฑn haziran ayฤฑnda da ABD’de, yanฤฑltฤฑcฤฑ yazฤฑlฤฑma sahip dizel araรงlarฤฑn tamir masraflarฤฑ, tazminatlar ve รงevreye yรถnelik fonlar iรงin yaklaลฤฑk 15 milyar dolar รถdemeyi kabul etmiลti. Volkswagen ayrฤฑca, รงevrenin iyileลtirilmesi iรงin 2,7 milyar dolar ve “sฤฑfฤฑr emisyon teknolojisi” iรงin de 2 milyar dolar finansman saฤlamaya razฤฑ olmuลtu.
OPEL
Volkswagen’in ardฤฑndan yakฤฑn zamanda Fransฤฑz PSA Grubu’na satฤฑลฤฑ gerรงekleลen Opel firmasฤฑ da egzoz skandalฤฑyla gรผndeme geldi. Opel’in bazฤฑ modellerinde egzoz testlerini hatalฤฑ gรถsteren bir yazฤฑlฤฑm kullandฤฑฤฤฑ รถne sรผrรผldรผ.
รnceki haberlerde Opel Zafira 1.6 dizel araรงlarda egzoz emisyon deฤerlerini dรผลรผk gรถsteren bir yazฤฑlฤฑm kullanmakla suรงlanan Opel hakkฤฑnda, daha sonraki haftalarda yeni bir iddia daha ortaya atฤฑldฤฑ.
Alman Spiegel dergisinin haberinde, Alman devlet televizyonuna (ARD) baฤlฤฑ Monitor dergisi, Spiegel ve Alman รevre Yardฤฑmฤฑ (DUH) tarafฤฑndan ortaklaลa elde edilen araลtฤฑrmanฤฑn, Astra modelinde de egzoz emisyonlarฤฑnฤฑ hatalฤฑ gรถsteren bir yazฤฑlฤฑm kullanฤฑldฤฑฤฤฑna iliลkin ลรผpheleri doฤruladฤฑฤฤฑ aktarฤฑldฤฑ.
AUDฤฐ
Bu yฤฑl ise bir baลka รถnemli Alman otomobil firmasฤฑnฤฑn adฤฑ dizel skandalฤฑyla anฤฑldฤฑ. Almanya Ulaลtฤฑrma Bakanฤฑ Alexander Dobrindt, Audi’nin bazฤฑ dizel motorlu araรงlarฤฑn egzoz emisyon testleri sฤฑrasฤฑnda sonuรงlarฤฑ yanฤฑltฤฑcฤฑ yazฤฑlฤฑm kullandฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Bu durumun 2009-2013’te รผretilen V6 ve V8 dizel motorlu Audi A8 ve A7 modellerinde fark edildiฤini aktaran Dobrindt, bu konuyu bugรผn Audi’nin de bรผnyesinde olduฤu Volkswagen รst Yรถneticisi (CEO) Matthias Mรผller ile gรถrรผลtรผฤรผnรผ kaydetti. Dobrindt, sรถz konusu durumdan dolayฤฑ 24 bin aracฤฑn geri รงaฤrฤฑlacaฤฤฑnฤฑ bildirdi.
Mรผnih Savcฤฑlฤฑฤฤฑ da hilekarlฤฑk ve yanฤฑltฤฑcฤฑ reklam ลรผphesiyle ลirkete soruลturma baลlattฤฑ.
MERCEDES
Son olarak, Mercedes-Benz ve Smart markalarฤฑnฤฑ bรผnyesinde bulunduran Daimler AG, birkaรง gรผn รถnce, Avrupa’daki 3 milyondan fazla dizel motorlu Mercedes-Benz aracฤฑ, emisyon deฤerlerini iyileลtirmek iรงin gรถnรผllรผ olarak geri รงaฤฤฑracaฤฤฑnฤฑ bildirdi.
Konuya iliลkin yapฤฑlan aรงฤฑklamada, ลirketin emisyon deฤerlerinde iyileลtirme iลleminin 220 milyon avroyu bulacaฤฤฑna iลaret edilerek, iลlemlerin gelecek haftalarda baลlayacaฤฤฑ ve mรผลteriler iรงin รผcretsiz olacaฤฤฑ belirtildi.
Mayฤฑs ayฤฑnda da Stuttgart Savcฤฑlฤฑฤฤฑ, Mercedes’i bรผnyesinde bulunduran Alman otomobil รผreticisi Daimler AG’nin ofislerinde dizel araรงlarla baฤlantฤฑlฤฑ olarak dolandฤฑrฤฑcฤฑlฤฑk ve yanฤฑltฤฑcฤฑ reklam ลรผphesiyle arama yaptฤฑ. ลirket ise soruลturmalar konusunda yetkililerle tamamen iล birliฤi iรงinde olduฤunu bildirdi.
Alman basฤฑnฤฑnda geรงen gรผnlerde รงฤฑkan haberde de Mercedes’in bazฤฑ dizel araรงlarda egzoz emisyon testlerini manipรผle eden bir yazฤฑlฤฑm kullandฤฑฤฤฑ iddia edilmiลti.
Alman “Sueddeutsche Zeitung” gazetesi, Stuttgart Savcฤฑlฤฑฤฤฑ tarafฤฑndan รงฤฑkartฤฑlan bir arama emrini gerekรงe gรถstererek, savcฤฑlarฤฑn 2008-2016 dรถneminde dizel motorlu bazฤฑ Mercedes-Benz araรงlarฤฑnda emisyon testlerini manipรผle eden yanฤฑltฤฑcฤฑ bir yazฤฑlฤฑm kullanma ihtimalini incelediklerini รถne sรผrdรผ.
Haberde, รงeลitli lรผks Mercedes-Benz modelleri de dahil olmak รผzere Avrupa ve ABD’de aลฤฑrฤฑ emisyona sahip 1 milyondan fazla otomobil satฤฑldฤฑฤฤฑ kaydedildi.
BMW firmasฤฑnฤฑn da emisyon testlerinde yanฤฑltฤฑcฤฑ yazฤฑlฤฑm kullandฤฑฤฤฑ รถne sรผrรผlmesine karลฤฑn ลirket, bu konudaki suรงlamalarฤฑ kabul etmedi.
