Altฤฑn fiyatlarฤฑ, ABD ordusunun dรผลรผrรผlen askeri helikoptere misilleme olarak ฤฐran hedeflerine yรถnelik hava saldฤฑrฤฑsฤฑ dรผzenlemesinin ardฤฑndan dรผลรผล eฤilimini รผst รผste ikinci gรผne taลฤฑdฤฑ.
Kรผresel piyasalarda jeopolitik risklerin tฤฑrmanmasฤฑyla birlikte enerji koridorlarฤฑna yรถnelik endiลeler artarken, spot altฤฑn รงarลamba gรผnรผ ons baลฤฑna 4 bin 175 dolarฤฑn altฤฑna sarkarak yรผzde 2โye varan belirgin bir deฤer kaybฤฑ yaลadฤฑ. Deฤerli metal, bir รถnceki iลlem seansฤฑnda da yรผzde 1,6 oranฤฑnda gerileyerek satฤฑcฤฑlฤฑ bir seyir izlemiลti.
Askeri hamlenin arka planฤฑnda, ABD Baลkanฤฑ Donald Trumpโฤฑn Umman aรงฤฑklarฤฑnda bir Amerikan helikopterinin ฤฐran tarafฤฑndan vurulduฤunu kaydetmesi yer alฤฑyor. Bu geliลmenin akabinde ABD gรผรงleri, kรผresel petrol ticaretinin en kritik geรงiล noktalarฤฑndan biri olan Hรผrmรผz Boฤazฤฑ yakฤฑnlarฤฑndaki ฤฐran mevzilerini hedef aldฤฑ.
ฤฐran’ฤฑn resmi yayฤฑn organlarฤฑndan Mehr Haber Ajansฤฑ, operasyonun ardฤฑndan Keลm Adasฤฑ ve รผlkenin gรผney kฤฑyฤฑ hatlarฤฑnda ลiddetli patlama seslerinin duyulduฤunu aktardฤฑ. Sรถz konusu askeri hareketlilik, bรถlgede uzun sรผredir devam eden ve kรผresel enflasyon risklerini tetikleyen savaลฤฑ sonlandฤฑrma รงabalarฤฑnฤฑ รถnemli รถlรงรผde sekteye uฤrattฤฑ.
Kรผresel piyasalarda Hรผrmรผz Boฤazฤฑ ve enerji arzฤฑ endiลeleri tฤฑrmanฤฑyor
Orta Doฤu’da kฤฑrฤฑlgan yapฤฑdaki ateลkes arayฤฑลlarฤฑnฤฑ doฤrudan tehdit eden bu son รงatฤฑลmalar, dรผnya enerji sevkiyatฤฑnฤฑn kalbi konumundaki Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn neredeyse tamamen kapanma sรผrecinin uzamasฤฑ riskini beraberinde getiriyor. Diplomatik kanatlardan gelen aรงฤฑklamalar ise gerilimin kฤฑsa vadede dรผลmeyeceฤine iลaret ediyor.
ฤฐran Dฤฑลiลleri Bakanฤฑ Abbas Arakรงi, sosyal medya platformu X รผzerinden yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, รผlkesinin kendisine yรถnelik hiรงbir saldฤฑrฤฑ veya tehdidi yanฤฑtsฤฑz bฤฑrakmayacaฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ. Bu aรงฤฑklamanฤฑn hemen ardฤฑndan, devlet televizyonu IRIB News, ฤฐran’ฤฑn Bahreyn’de konuลlu bulunan ABD Beลinci Filosu’na insansฤฑz hava araรงlarฤฑyla misilleme saldฤฑrฤฑsฤฑ gerรงekleลtirdiฤini duyurdu. Karลฤฑlฤฑklฤฑ hamleler, bรถlgedeki gรผvenlik mimarisini daha da istikrarsฤฑz bir sรผrece sรผrรผklรผyor.
Yaลanan bu sฤฑcak รงatฤฑลma atmosferi, emtia piyasalarฤฑnda ilk etapta petrol fiyatlarฤฑnฤฑn รงarลamba gรผnรผ yeniden yรผkselmesine yol aรงtฤฑ. Enerji maliyetlerindeki bu artฤฑล, kรผresel รถlรงekte enflasyon endiลelerini yeniden alevlendirirken, merkez bankalarฤฑnฤฑn faiz oranlarฤฑnฤฑ uzun sรผre yรผksek tutma ya da yeni artฤฑล dรถngรผlerine girme olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ kuvvetlendiriyor.
Faiz getirisi bulunmayan altฤฑn fiyatlarฤฑ ise bu makroekonomik beklentiler nedeniyle baskฤฑ altฤฑnda kalmaya devam ediyor. Brent petrolรผn varil fiyatฤฑ gรผn iรงinde yรผzde 2โye varan bir yรผkseliลle 93 dolarฤฑn รผzerine tฤฑrmansa da, ABD’nin misilleme operasyonunun tamamlandฤฑฤฤฑnฤฑ duyurmasฤฑyla kazanรงlarฤฑnฤฑn bir kฤฑsmฤฑnฤฑ geri verdi. Singapur saatiyle 10.55 sularฤฑnda spot altฤฑn 4 bin 175,85 dolardan iลlem gรถrรผrken, gรผmรผล yรผzde 2,3 kayฤฑpla 63,86 dolara รงekildi. Bloomberg Dolar Spot Endeksi ise bu sรผreรงte yatay bir seyir izledi.
Makroekonomik beklentiler ve piyasalarda gรผvenli liman dengesi
Orta Doฤuโdaki jeopolitik krizlerin ekonomi politiฤi, geleneksel olarak riskten kaรงฤฑล enstrรผmanฤฑ olarak gรถrรผlen deฤerli metalleri desteklese de, mevcut dรถngรผde yรผksek enflasyon ve sฤฑkฤฑ para politikasฤฑ beklentileri baskฤฑn bir karakter sergiliyor. Petrol fiyatlarฤฑndaki dalgalanmanฤฑn doฤrudan tรผketici fiyat endekslerine yansฤฑma riski, baลta ABD Merkez Bankasฤฑ (Fed) olmak รผzere geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑnฤฑn gevลeme adฤฑmlarฤฑnฤฑ ertelemesine neden olabilir.
Bu durum, tahvil faizlerinin gรผรงlรผ kalmasฤฑnฤฑ saฤlayarak faiz getirisi sunmayan varlฤฑklardan รงฤฑkฤฑลฤฑ hฤฑzlandฤฑrฤฑyor ve altฤฑn fiyatlarฤฑ รผzerinde aลaฤฤฑ yรถnlรผ bir aฤฤฑrlฤฑk oluลturuyor. Uzmanlar, askeri gerilimin boyutunun ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki seyratรผfer gรผvenliฤinin รถnรผmรผzdeki gรผnlerde fiyatlamalarda ana belirleyici olacaฤฤฑnฤฑ kaydediyor. Piyasa analistleri, ham petrol fiyatlarฤฑndaki kalฤฑcฤฑ bir yรผkseliลin kรผresel resesyon riskini artฤฑrabileceฤini, bu senaryoda emtia piyasalarฤฑndaki volatilitenin daha da derinleลebileceฤini ifade ediyor.
