Boeing, üretim hattındaki zorluklar ve yaklaşan katı çevre düzenlemeleri arasında sıkışırken, Federal Havacılık İdaresi’nden (FAA) kritik bir imtiyaz talep etti. Amerikalı havacılık devi, yeni nesil uçakların sertifikasyon süreçlerindeki sarkmaları gerekçe göstererek 35 adet ek 777F kargo uçağı satışı için emisyon kurallarından muafiyet istedi. Mevcut planlara göre 2028 yılında yürürlüğe girecek olan yeni standartlar, eski nesil motor teknolojisine sahip uçakların üretimini kısıtlıyor.
Sektör temsilcileri, karbon salınım sınırlarına uyum sağlayacak 777-8 Kargo modelinin belirlenen tarihe kadar ticari kullanıma hazır olamayacağını öngörüyor. Talep edilen esneklik, yeni nesil uçaklar hangardan çıkana kadar piyasadaki talebin mevcut modellerle karşılanmasını hedefliyor.
Boeing tarafından sunulan gerekçeler
Başvurunun temel dayanağını, geniş gövdeli kargo uçaklarının uluslararası mal ihracatındaki kritik rolü oluşturuyor. Şirket verilerine göre, 2024 yılında hava yoluyla taşınan yaklaşık 600 milyar dolarlık ihracatın önemli bir kısmı söz konusu uçaklarla gerçekleştirildi. Yabancı müşterilere teslim edilen her bir uçağın ABD ticaret dengesine yüz milyonlarca dolarlık pozitif katkı sağladığı savunuluyor.
İzin verilmemesi durumunda, yaklaşık 15 milyar dolarlık bir ihracat potansiyelinin kaybedilme riski vurgulanıyor. Boeing, halihazırda üretim hattında olan tek geniş gövdeli kargo uçağı olarak 777F’nin yakıt verimliliği konusundaki iddiasını sürdürüyor.
Sertifikasyon takvimi ve gelecek planları
Sektörde gözler, şirketin 1 Mayıs tarihine kadar almayı umduğu onaya çevrilmiş durumda. Boeing, 777-9 yolcu uçağının 2027 yılında teslimatlarına başlanmasını hedeflerken, emisyon kurallarına tam uyumlu 777-8F kargo modelinin o tarihten yaklaşık iki yıl sonra gökyüzüyle buluşmasını bekliyor. Şirketin üretim planlamasındaki gecikmeler, Boeing mühendislerini eski ve yeni modeller arasında bir köprü kurmaya zorluyor.
Hatırlanacağı üzere, Joe Biden yönetimi döneminde FAA, uluslararası standartları benimseyerek hava sahasındaki karbon kirliliğini azaltmaya yönelik adımlar atmıştı. Şubat 2024’te yayınlanan nihai kurallar, sivil havacılığın neden olduğu sera gazı emisyonlarını 2050 yılına kadar sıfırlamayı amaçlıyor.
Kongre daha önce benzer bir tabloda, 767 kargo uçaklarının üretimine devam edilebilmesi için 2033 yılına kadar geçerli bir yasal düzenleme yapmıştı. Şimdi ise benzer bir esnekliğin 777 serisi için sağlanıp sağlanmayacağı, havacılık ve lojistik dünyasında yanıtı beklenen en önemli soru haline geldi.
