Mayฤฑs 2013’te yรผzde 65-66 bandฤฑnda olan yabancฤฑ takas oranฤฑ, Gezi olaylarฤฑnฤฑn baลlamasฤฑnฤฑn ardฤฑndan dรผลรผลe geรงerek yรผzde 61’e kadar geriledi. Geรงen sรผre iรงerisinde dalgalฤฑ bir seyir izlemesine karลฤฑn toparlanan yabancฤฑ takas oranฤฑ, yรผzde 65 seviyelerinin รผzerini gรถrmesinin ardฤฑndan Fetullahรงฤฑ Terรถr รrgรผtรผ’nรผn (FETร) 15 Temmuz’daki darbe giriลimi sonrasฤฑ yรผzde 62,19 seviyesine indi.
Borsa ฤฐstanbul’da yabancฤฑ takas oranฤฑ, bugรผn itibarฤฑyla yรผzde 65,92’ye รงฤฑktฤฑ.
Uzmanlar, darbe giriลiminin ardฤฑndan ekonomi yรถnetiminin aldฤฑฤฤฑ tedbirlerin Tรผrkiye’nin CDS’lerinde gerilemeye neden olduฤunu ve yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑya gรผven verdiฤini, bunun da yabancฤฑ takas oranฤฑnฤฑn artmasฤฑnฤฑ saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek, yabancฤฑ takas oranฤฑnฤฑn yรผzde 67’nin รผzerine yerleลmesi durumunda Borsa ฤฐstanbul’da yeni rekorlarฤฑn gรถrรผlebileceฤini sรถyledi.
“ฤฐlk 6 ayda cari aรงฤฑฤฤฑn neredeyse yรผzde 80’i portfรถy akฤฑลlarฤฑndan finanse edildi”
Konuya iliลkin AA muhabirine deฤerlendirmelerde bulunan Ziraat Bankasฤฑ Ekonomisti Bora Tamer Yฤฑlmaz, geliลen รผlkelere sermaye akฤฑmlarฤฑnฤฑn bu yฤฑl iyi seyrettiฤini ifade ederek, “Geliลmiล รผlkelerde para politikasฤฑ normalleลme sรผrecinin kademeli seyredeceฤinin ortaya รงฤฑkmasฤฑ ve kรผresel ticaretteki toparlanma, geliลen รผlkelerin bรผyรผme oranlarฤฑnฤฑ pozitif etkiledi.” dedi.
Yฤฑlmaz, geliลen รผlkelerde faiz oranlarฤฑnฤฑn yรผksek seyretmesinin uluslararasฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn geliลen รผlkelere yรถnelik risk iลtahฤฑnฤฑ artฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑbelirterek, bu konjonktรผrde geliลen รผlke para birimlerinin istikrar kazanmasฤฑyla
sรถz konusu รผlkelerde faiz indirimlerinin baลladฤฑฤฤฑnฤฑ anlattฤฑ.
Tรผrkiye’de referandumun ardฤฑndan ortaya รงฤฑkan sรผkunet ortamฤฑ ile ekonomi yรถnetiminin devreye aldฤฑฤฤฑ mali teลvikler sonucu ilk รงeyrekte yรผzde 5 bรผyรผme yakalanmasฤฑnฤฑn ekonomiye duyulan gรผvenin artmasฤฑyla sonuรงlandฤฑฤฤฑnฤฑ ifade eden Yฤฑlmaz, reel kesim gรผven endeksinin 107,7 seviyesine ulaลtฤฑฤฤฑnฤฑ, tรผketici gรผven endeksinin de 70 seviyesinin รผzerinde istikrar kazandฤฑฤฤฑnฤฑ, sรถz konusu geliลmelerin, bu yฤฑlฤฑn yรผzde 5 รผzerindeki bรผyรผmeyle tamamlanabileceฤini gรถsterdiฤini kaydetti.
Yรผksek getiri fฤฑrsatฤฑnฤฑn, sabit getirili devlet tahvillerine, gรผรงlรผ bรผyรผme performansฤฑnฤฑn da hisse senedi gibi riskli varlฤฑklara yรถnelik uluslararasฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn iลtahฤฑnฤฑ canlฤฑ tuttuฤunu belirten Yฤฑlmaz, bu durumu teyit eden kritik gรถstergelerden birinin de CDS’ler olduฤuna iลaret etti.
Tรผrkiye’nin CDS’lerinin 173 seviyesine kadar gerilemesinin, Tรผrkiye’nin kredibilitesinin arttฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsterdiฤini kaydeden Yฤฑlmaz, “Artan kredibilite, canlฤฑ risk iลtahฤฑ ile birleลtiฤinde Borsa ฤฐstanbul’da uluslararasฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑ oranฤฑnฤฑn yรผkselmesini aรงฤฑklayabiliyoruz.” dedi.
Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (TCMB) yayฤฑmladฤฑฤฤฑ รถdemeler dengesi tablosunun da bu gรถrรผntรผyรผ desteklediฤini ifade eden Yฤฑlmaz, “Hisse senedine yฤฑlbaลฤฑndan bugรผne 2,9 milyar dolar, TL cinsi devlet tahviline 5,1 milyar dolar ve eurobondlara da 7,4 milyar dolar sermaye giriลi gerรงekleลti. Bu da, yฤฑlฤฑn ilk 6 ayฤฑnda cari aรงฤฑฤฤฑn neredeyse yรผzde 80’nin portfรถy akฤฑลlarฤฑndan finanse edildiฤi anlamฤฑna geliyor.” ลeklinde konuลtu.
“ฤฐyileลen risk algฤฑsฤฑ sermeye giriลlerini tetikleyen en รถnemli etken”
Gedik Yatฤฑrฤฑm Araลtฤฑrma Mรผdรผrรผ รzeyir Doฤan da Kasฤฑm 2016’da Borsa ฤฐstanbul’da baลlayan ve bugรผne kadar devam ederek BIST 100 endeksini tarihi zirvelere taลฤฑyan yรผkseliล trendinde, yabancฤฑ alฤฑmlarฤฑn รถnemli รถlรงรผde etkili olduฤunu vurguladฤฑ.
Doฤan, geรงen yฤฑl yรผzde 61,5 civarฤฑna kadar gerileyen yabancฤฑ takas oranฤฑnฤฑn, bugรผn itibarฤฑyla yรผzde 65,92’ye รงฤฑkarak Mayฤฑs 2013’ten sonraki en yรผksek seviyesine ulaลtฤฑฤฤฑnฤฑ hatฤฑrlatarak, yabancฤฑ takas oranฤฑndaki artฤฑลta, BIST 100 endeksinin 2015 ve 2016’daki geliลmeler neticesinde aลฤฑrฤฑ iskontolu hale gelmesi ve bu yฤฑl bu risklerin bรผyรผk oranda ortadan kalkmasฤฑnฤฑn etkili olduฤunu kaydetti.
Bu durumun Tรผrkiye’nin risk primlerine yansฤฑmฤฑล olduฤuna iลaret eden Doฤan, “Geรงen yฤฑl 300’รผn รผzerini test eden 5 yฤฑllฤฑk Tรผrkiye CDS primleri, son haftalarda 175 civarฤฑna geriledi. Bu da Tรผrkiye’ye yรถnelik risk algฤฑsฤฑndaki iyileลmenin en net gรถstergesi. ฤฐyileลen risk algฤฑsฤฑ da sermeye giriลlerini tetikleyen en รถnemli etken.” diye konuลtu.
