Gรผรงlรผ ABD ekonomik verileri, ลahin Fed politikasฤฑ ve yรผkselen tahvil getirilerinin desteฤiyle dolar deฤer kazanmaya devam ediyor. Ocak sonunda dรถrt yฤฑlฤฑn en dรผลรผk seviyesine gerileyen dolar endeksi o tarihten bu yana yaklaลฤฑk yรผzde 6 yรผkseldi. Ancak gรผรงlenen dolar, ABD Baลkanฤฑ Trump yรถnetiminin imalatฤฑ canlandฤฑrma ve ticaret aรงฤฑฤฤฑnฤฑ azaltma hedefleriyle รงeliลiyor.
Trump yรถnetiminin hedefleriyle รงeliลen gรผรงlรผ dolar
Dolar endeksi geรงen yฤฑl yรผzde 10 gerileyerek 2017’den bu yana en kรถtรผ yฤฑllฤฑk performansฤฑnฤฑ kaydetmiล, bu yฤฑlki dรผลรผลรผnรผn sรผreceฤi tahmin edilmiลti. Ancak beklentilerin aksine dolar yรถnรผnรผ deฤiลtirdi. Reuters kรถลe yazarฤฑ Jamie McGeever’ฤฑn analizine gรถre para birimindeki yรผkseliลin devam etmesi olasฤฑ gรถrรผnรผyor. HSBC analistleri de รงarลamba gรผnรผ yaptฤฑklarฤฑ deฤerlendirmede dolarฤฑn artฤฑk deฤer kaybฤฑ endiลesinden kurtulduฤunu belirtti.
Yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn dolardan uzaklaลacaฤฤฑ yรถnรผndeki beklentinin gerรงekleลmemesi ABD yรถnetimi aรงฤฑsฤฑndan olumlu bir geliลme olarak deฤerlendirilebilir. Ancak gรผรงlรผ dolar, Trump yรถnetiminin Amerikan imalatฤฑnฤฑ canlandฤฑrma ve yรผksek ticaret aรงฤฑฤฤฑnฤฑ azaltma hedefleriyle doฤrudan รงeliลiyor. Bu hedeflerin gerรงekleลmesi iรงin daha rekabetรงi bir kur seviyesi gerekiyor. Dolarฤฑn yรผkseliลinde etkili olan tahvil faizlerindeki artฤฑล da ABD Hazinesi’nin borรงlanma maliyetlerini dรผลรผrme hedefinin tam tersi yรถnde sonuรง veriyor.
ABD Hazinesi’nin piyasa mรผdahaleleri sฤฑnavda
Dolar ve tahvil getirilerindeki hareket, Hazine Bakanฤฑ Scott Bessent’in bu yฤฑl dรถviz ve tahvil piyasalarฤฑna yรถnelik mรผdahalelerinin ne kadar etkili olduฤunu gรผndeme taลฤฑdฤฑ. ABD Hazinesi temmuz sonunda Japon yetkililerle birlikte yen karลฤฑsฤฑnda hฤฑzla gรผรงlenen dolarฤฑ sakinleลtirmek iรงin harekete geรงmiลti. Bessent yaklaลฤฑk รผรง hafta sonra uzun vadeli ABD borรงlanma maliyetlerine odaklandฤฑ ve Hazine’nin planlanan uzun vadeli tahvil geri alฤฑmlarฤฑnฤฑn bรผyรผklรผฤรผnรผ artฤฑracaฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ. Piyasa katฤฑlฤฑmcฤฑlarฤฑnฤฑn bรผyรผk bรถlรผmรผ bu adฤฑmฤฑ uzun vadeli tahvil getirilerini dรผลรผrme รงabasฤฑ olarak yorumladฤฑ.
Bessent daha รถnce bu adฤฑmlarฤฑ savunurken piyasalara iliลkin sahip olduฤu bilgi avantajฤฑna dikkat รงekmiล ve yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn kendisine karลฤฑ pozisyon alabileceฤini sรถylemiลti. Reuters’a gรถre yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn ลimdi tam olarak bunu yaptฤฑฤฤฑ gรถrรผlรผyor. Japon yeni dolar karลฤฑsฤฑnda yeniden 160 seviyesine yaklaลarak daha รถnce mรผdahale bรถlgesi olarak gรถrรผlen seviyelere geri dรถndรผ. Aynฤฑ dรถnemde uzun vadeli ABD Hazine tahvillerinin getirileri 22 yฤฑlฤฑn en yรผksek seviyesine รงฤฑktฤฑ.
Bu geliลmeler, yaklaลฤฑk 30 trilyon dolarlฤฑk ABD Hazine piyasasฤฑ ve gรผnlรผk iลlem hacmi 10 trilyon dolara ulaลan kรผresel dรถviz piyasasฤฑnda hรผkรผmetlerin sฤฑnฤฑrlฤฑ mรผdahalelerle kalฤฑcฤฑ sonuรง elde etmesinin ne kadar zor olduฤunu ortaya koyuyor.
Geรงmiลteki bรผyรผk รถlรงekli mรผdahaleler daha etkili oldu
Reuters analizine gรถre geรงmiลte baลarฤฑlฤฑ olan piyasa mรผdahalelerinin ortak noktalarฤฑndan biri bรผyรผk รถlรงekli ve รงoฤu zaman รงok taraflฤฑ olmalarฤฑydฤฑ. 1985 yฤฑlฤฑnda dรผnyanฤฑn รถnde gelen merkez bankalarฤฑnฤฑn aลฤฑrฤฑ deฤerlenen dolarฤฑ zayฤฑflatmak amacฤฑyla gerรงekleลtirdiฤi Plaza Anlaลmasฤฑ, dolarฤฑn sert biรงimde deฤer kaybetmesine yol aรงmฤฑลtฤฑ. ฤฐki yฤฑl sonra imzalanan Louvre Anlaลmasฤฑ ile bu dรผลรผลรผn yavaลlatฤฑlmasฤฑ hedeflenmiลti. Benzer ลekilde 2000 yฤฑlฤฑnda avroyu desteklemek amacฤฑyla gerรงekleลtirilen koordineli mรผdahaleler de para biriminin tarihindeki en dรผลรผk seviyelerden toparlanmasฤฑna katkฤฑ saฤlamฤฑลtฤฑ. Tahvil getirilerini yรถnetmek amacฤฑyla kullanฤฑlan niceliksel geniลleme politikalarฤฑnda da benzer ลekilde bรผyรผk รถlรงek belirleyici oldu; Japonya Merkez Bankasฤฑ ve Fed’in uyguladฤฑฤฤฑ programlar trilyonlarca dolarlฤฑk ve yenlik likidite saฤlanmasฤฑnฤฑ gerektirmiลti.
Standard Chartered’dan Steven Englander, dolarฤฑn yรผkseliลindeki temel deฤiลime dikkat รงekiyor. Englander’a gรถre yฤฑlฤฑn baลฤฑnda dolarฤฑn รถnรผndeki en bรผyรผk engel deฤer kaybฤฑ korkusuyken, bugรผn dolarฤฑ satmanฤฑn รถnรผndeki en รถnemli unsur ABD’deki cazip nominal ve reel faiz farklarฤฑ. Dolarฤฑn yฤฑlฤฑn baลฤฑndaki dรถrt yฤฑllฤฑk dip seviyesinden hฤฑzlฤฑ biรงimde toparlanmasฤฑyla birlikte dolarฤฑn deฤer kaybฤฑ anlatฤฑsฤฑ da zayฤฑfladฤฑ. Reuters analizine gรถre piyasanฤฑn odaฤฤฑnda artฤฑk dolarฤฑn deฤer kaybฤฑ ihtimalinden รงok, ABD tahvillerinin sunduฤu yรผksek getiriler bulunuyor. ABD Hazinesi’nin piyasalarฤฑ yรถnlendirme รงabalarฤฑ ise dolarฤฑn gรผรงlenmesi ve uzun vadeli tahvil faizlerinin yรผkselmeye devam etmesiyle yeni bir sฤฑnavla karลฤฑ karลฤฑya.
Dolar neden gรผรงleniyor?
Gรผรงlรผ ABD ekonomik verileri, ลahin Fed politikasฤฑ ve yรผkselen tahvil getirileri dolara destek veriyor. Bu geliลmeler geรงen yฤฑlki deฤer kaybฤฑ anlatฤฑsฤฑnฤฑ zayฤฑflatarak dolarฤฑn dรถrt yฤฑllฤฑk dip seviyesinden toparlanmasฤฑna katkฤฑ saฤladฤฑ.
Gรผรงlรผ dolar Trump yรถnetimini neden zorluyor?
Trump yรถnetiminin Amerikan imalatฤฑnฤฑ canlandฤฑrma ve ticaret aรงฤฑฤฤฑnฤฑ azaltma hedefleri daha rekabetรงi bir kur seviyesi gerektiriyor. Ayrฤฑca yรผkselen tahvil getirileri, Hazine’nin borรงlanma maliyetlerini dรผลรผrme hedefiyle รงeliลiyor.
