Altฤฑnbaล รniversitesi Rektรถr Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Prof. Dr. Emre Alkin, dรถvizdeki yรผksek dalgalanmalarla buna karลฤฑ ekonomi yรถnetiminin aldฤฑฤฤฑ tedbirleri deฤerlendirdi. Piyasalardaki hareketliliฤi, arkasฤฑnda manipรผlasyon aramak yerine saฤlฤฑklฤฑ piyasa tepkileri olarak kabul etmek gerektiฤini belirten Prof. Dr. Alkin, โDรถviz kuru dalgalanmalarฤฑnฤฑn sebebini manipรผlasyonda aramadan รถnce, รผlke ekonomisinde bu tรผr dalgalanmalara yol aรงacak kฤฑrฤฑlganlฤฑk var mฤฑ yok mu diye bakmak lazฤฑm. Ki bรถyle bir kฤฑrฤฑlganlฤฑk var. ฤฐลsizlik ve enflasyon yรผksek, sanayi รผretimi kฤฑrฤฑlgan. Bu arada รผlkenin ciddi dฤฑล kaynaฤa ihtiyacฤฑ var.โ dedi.
โTรผrkiyeโnin hikรขyesi kabul gรถrmรผyorโ
Ekonomik ve finansal gรถstergelerdeki olumsuzluklara raฤmen Tรผrkiyeโnin dฤฑล dรผnyaya yansฤฑttฤฑฤฤฑ hikรขyenin kรผresel anlamda kabul gรถrmediฤine dikkat รงeken Prof. Dr. Alkin ลรถyle konuลtu: โSadece inลaat yaparak geleceฤe doฤru yรผrรผmeye รงalฤฑลan bir รผlkenin hikรขyesi tabii ki รงok zengin bir hikรขye deฤil. Zaten ekonomik aรงฤฑdan kฤฑrฤฑlgan durumdayken, รผzerine bir de diplomatik ve siyasi gerginlikler geliyor. ฤฐลte tรผm bunlar, S400 fรผzelerinden baลlamak รผzere kฤฑrฤฑlganlฤฑฤฤฑ arttฤฑran รผรง dรถrt ilave talihsiz geliลmeyle birleลince istenmeyen durumlar yaลanฤฑyor.โ
“Kamuโnun adฤฑmlarฤฑ kafa karฤฑลtฤฑrdฤฑโ
Geรงen hafta perลembe gรผnรผ yayฤฑnlanan dรถviz tevdiat hesaplarฤฑyla ilgili tebliฤin anlaลฤฑlamadฤฑฤฤฑnฤฑ ve kafalarฤฑ karฤฑลtฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ savunan Prof. Dr. Emre Alkin ลunlarฤฑ sรถyledi: โBOTAลโฤฑn Merkez Bankasฤฑโndan 5 milyar dolara yakฤฑn, yรผklรผ bir dรถviz รงekiลi oldu. Rezervler geriledi. Hemen ardฤฑndan Euro Bรถlgesi ile ilgili olumsuz ekonomik veriler aรงฤฑklandฤฑ. Buna baฤlฤฑ olarak Dolar/Euro paritesi sert ลekilde dรผลรผnce ABD dolarฤฑ bir anda deฤer kazandฤฑ. Piyasa zaten huzursuzdu, yatฤฑrฤฑmcฤฑlar da panik yaptฤฑ. Merkez Bankasฤฑ tรผm bunlarฤฑn รผstรผne bankalara dรถnรผp size TL vermiyorum, repo ihalesini iptal ettim dedi. Bu haliyle dรถvizdeki artฤฑล daha da hฤฑz kazandฤฑ.โ
โลeffaflฤฑk olmazsa akฤฑllar karฤฑลฤฑrโ
Geรงen hafta tรผm geliลen รผlke paralarฤฑ dolara karลฤฑ deฤer kaybederken en รงok deฤer yitiren paranฤฑn TL olduฤunun altฤฑnฤฑ รงizen Prof. Dr. Alkin โBu ลekilde uzun sรผre devam edemeyiz. ลeffaflฤฑkla ilgili sฤฑkฤฑntฤฑlarฤฑmฤฑz olduฤu da ortada. Ne kadar ลeffaf olursak o kadar iyi yapmฤฑล oluruz. Hem ลeffaf davranmฤฑyoruz, hem de ne olduฤunu anlamayan aktรถrlerin hareketleri nedeniyle panik olup piyasaya mรผdahale ediyoruzโ deฤerlendirmesini yaptฤฑ.
2002-2013 dรถnemine atฤฑfta bulundu
Prof. Dr. Emre Alkin, yaลanan kฤฑrฤฑlganlฤฑklarฤฑn ortadan kaldฤฑrฤฑlmasฤฑna yรถnelik รถnerilerde bulunurken, 2002 โ 2013 dรถnemine atฤฑfta bulundu:
โO zamanlar, Avrupa Birliฤi รงฤฑpamฤฑz vardฤฑ, hak ve รถzgรผrlรผklerde ilerleme saฤlamฤฑลtฤฑk, bankacฤฑlฤฑk reformu yapmฤฑลtฤฑk, komลularฤฑmฤฑzla sorunumuz yoktu. Niรงin ลimdi stratejik partnerlerimizle, komลularฤฑmฤฑzla sรผrekli sฤฑkฤฑntฤฑ yaลฤฑyoruz? Neden eฤitimle ilgili sฤฑkฤฑntฤฑlar baลladฤฑ? Sosyal haklarla ilgili gerginlikler neden bu kadar arttฤฑ? 2013 yฤฑlฤฑna kadar sakindik de neden sonra iลler sarpa sardฤฑ, incelikle bakmak gerekiyor. Bunlarฤฑ doฤru analiz etmezsek dalgalanmanฤฑn รงaresini bulamayฤฑz.โ
Teflon tavadaki yumurta benzetmesi
Prof. Dr. Emre Alkin, piyasalardaki sert iniล รงฤฑkฤฑลlarฤฑ รถnlemek iรงin pek รงok ลeyin aynฤฑ anda yapฤฑlmasฤฑ gerektiฤini belirtti. Geliลen รผlkelerdeki siyasi iktidarlarฤฑn genellikle yapฤฑsal reformlardan รถnce ekonomik ve parasal รถnlemler alma eฤiliminde olduฤunu vurgulayan Prof. Dr. Alkin, โBiz ลimdilik ลunlarฤฑ yapalฤฑm, faizleri dรผลรผrelim, sonra bakarฤฑz derler. Halbuki ne zaman yapฤฑsal reform yapmadan geรงici รถnlemlere baลvursanฤฑz, bunlar teflon tavanฤฑn รผzerindeki yumurta gibi kayฤฑyor, bir iลe yaramadฤฑฤฤฑ gibi durumu daha iรงinden รงฤฑkฤฑlmaz bir hale sokabiliyor.โ diye konuลtu.
Hangi yapฤฑsal รถnlemler alฤฑnmalฤฑ?
Adaleti, hak ve รถzgรผrlรผkleri, eฤitimi yapฤฑsal รถnlemlerin temeline yerleลtirmek gerektiฤini kaydeden Prof. Dr. Alkin, โAdalet ile hak ve รถzgรผrlรผkler konusundaki ev รถdevlerinizi yapmadan ekonomik reformlar yapmaya รงalฤฑลarak yani kestirmecilikle bir yere varฤฑlmฤฑyor. Yani adalet ve รถzgรผrlรผkleri en รผst seviyeye รงฤฑkarฤฑp tรผm vatandaลlara eลit ลekilde uygulanฤฑr hale getirmeli, ondan sonra diฤer konularda reform peลine dรผลmeliyiz.โ ifadelerini kullandฤฑ.
โVatandaลฤฑn eleลtirisi faydalฤฑdฤฑrโ
ฤฐnsanlarฤฑn ekonomik รถzgรผrlรผklerinden รถnce siyasal ve sosyal รถzgรผrlรผklerini ve eฤitimle ilgili haklarฤฑnฤฑ teslim etmek gerektiฤini vurgulayan Prof. Dr. Emre Alkin, ลรถyle devam etti: โYapฤฑsal reformlar hayata geรงirilmedikรงe, kim gelirse gelsin, hangi reformu yaparsa yapsฤฑn tutmayacak. Tรผrk insanฤฑnฤฑn zekasฤฑna gรผvenin. ฤฐtiraz ediyorsa onu dinleyin. Oy verdiฤinde zafer ilan ediyoruz ama ลikayet ettiฤinde normal karลฤฑlamฤฑyoruz, muhalefet etmek olarak algฤฑlฤฑyoruz. Madem vatandaลฤฑ oy verince haklฤฑ buluyoruz, itiraz ettiฤinde de onu dinleyeceฤiz. Vatandaลฤฑn bazฤฑ konulardaki tavrฤฑnฤฑ doฤru bulup bazฤฑ konulardaki yaklaลฤฑmฤฑnฤฑ muhalefet etmek gibi deฤerlendirmeyi yanlฤฑล buluyorum.โ
ฤฐktidara en iyi muhalefeti vatandaลฤฑn bizzat kendisinin yapabileceฤini ifade eden Emre Alkin, โYรถnetenler de doฤrudan vatandaลa ulaลma ลansฤฑna sahip. O halde, vatandaลฤฑn itiraz etmesini bir aleyhte propaganda gibi deฤerlendirmek yerine, doฤru zamanda faydalฤฑ eleลtiri olarak deฤerlendirmeleri daha doฤru bir yaklaลฤฑm olacaktฤฑr. Aynฤฑ ลekilde piyasalardaki deฤiลikliklerin, dalgalanmalarฤฑn arkasฤฑnda manipรผlasyon aramak yerine bunlarฤฑn saฤlฤฑklฤฑ piyasa tepkileri olduฤunu kabul etmek lazฤฑm.โ diye konuลtu.
