New York borsasında S&P 500 ve Dow Jones vadeli işlemleri, perşembe günkü piyasa açılışı öncesinde Orta Doğu’daki ateşkes ihtimalleri ve devam eden belirsizlikler nedeniyle düşüş kaydetti. Küresel piyasalar, iyimser beklentiler ile jeopolitik risklerin yarattığı karamsar tablo arasında yön bulmaya çalışıyor.
Dow Jones vadeli kontratları, çarşamba günkü toparlanma eğiliminin ardından perşembe seansına satıcılı bir seyirle başladı. Sanayi ağırlıklı Dow Jones Sanayi Ortalaması vadeli işlemleri yüzde 0,6 oranında değer kaybetti. Geniş tabanlı S&P 500 endeksi vadeli kontratları yüzde 0,7 oranında gerilerken, teknoloji şirketlerinin yoğunlukta olduğu Nasdaq 100 vadeli işlemleri yüzde 0,8 oranında düşüş yaşadı.
Dün Dow Jones endeksi 305 puanlık bir artışla yüzde 0,7 değer kazanırken, S&P 500 endeksi yüzde 0,5 ve teknoloji ağırlıklı Nasdaq Bileşik endeksi yüzde 0,8 oranında yükselişle kapanış gerçekleştirmişti.
Küresel piyasalar, Amerika Birleşik Devletleri ile İsrail ortak kuvvetlerinin İran’a karşı yürüttüğü çatışmaların yarattığı riskleri fiyatlamayı sürdürüyor. Yatırımcılar, iyimser beklentiler ile süregelen jeopolitik belirsizlikler arasında hassas bir denge kurmaya çalışıyor.
Washington ile Tahran arasındaki diplomatik temaslara dair çelişkili haberler, haftanın genelinde piyasaların ana odak noktası haline geldi. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, barış için spesifik bir planın var olduğunu iddia ederek piyasalara ılımlı mesajlar vermişti.
Dow Jones jeopolitik haber akışını fiyatlayamıyor
Ancak İran Dışişleri Bakanı, Washington yönetimiyle resmi müzakerelerin masada olmadığını belirterek Amerikan başkanının iddialarını kesin bir dille reddetti. Başkentler arasındaki zıt açıklamalar, piyasalardaki ateşkes umutlarını zayıflatarak yatırımcıları yeniden riskten kaçış pozisyonlarına itti. Borsalardaki satış dalgası, diplomatik çözümün kısa vadede gerçekleşmeyeceği yönündeki piyasa endişelerini yansıtıyor.
Jeopolitik risklerin devam etmesi, makroekonomik dengeler üzerinde ciddi tehditler oluşturuyor. Enerji fiyatlarındaki istikrarsızlık, halihazırda sarsılmış durumdaki tüketicilerin harcama alışkanlıklarını doğrudan etkileyerek ekonomik aktiviteyi yavaşlatıyor. Hanehalkı bütçelerindeki daralma, şirket karlılıklarını baskılayarak geniş çaplı bir resesyon korkusunu tetikliyor.
Piyasa uzmanları, uzayan çatışma ortamının küresel tedarik zincirlerinde yaratacağı kalıcı hasarlara dikkat çekiyor. Hisse senedi piyasaları, diplomatik kanallardan gelecek net ve doğrulanabilir haber akışlarına ihtiyaç duyuyor. Belirsizlik ortamı dağılmadan, pay piyasalarındaki kalıcı bir yükseliş trendinin başlaması zor görünüyor. Yatırım fonları, nakit oranlarını artırarak muhtemel piyasa şoklarına karşı savunma mekanizmalarını güçlendiriyor.
Petrol fiyatlarındaki tırmanış ve makroekonomik veri takvimi
Orta Doğu eksenindeki diplomatik karmaşa, enerji piyasalarında sert fiyatlamalara zemin hazırlamaya devam ediyor. Petrol fiyatları, piyasalardaki çelişkili haber akışlarının ortasında yüzde 3 oranının üzerinde bir artış kaydederek yakın dönemin zirve seviyelerine doğru yeniden harekete geçti.
Amerikan Batı Teksas türü ham petrolün vadeli işlemleri, varil başına 94 dolar sınırına yaklaştı. Küresel gösterge niteliğindeki Brent ham petrolü ise kritik bir eşik niteliğindeki 100 dolar seviyesinin hemen üzerinde işlem gördü. Emtia piyasalarındaki yatırımcılar, arz kesintilerine bağlı risk primlerini yeniden ayarlayarak dalgalı bir seyir izliyor. Enerji maliyetlerindeki tırmanış, ağır sanayi şirketlerini barındıran Dow Jones endeksi üzerindeki maliyet baskısını artırıyor.
Akaryakıt ve enerji giderlerindeki tırmanış, küresel enflasyonun yeniden alevleneceğine dair güçlü sinyaller veriyor. Sanayi üretiminden perakende taşımacılığına kadar uzanan geniş bir yelpazede maliyetler hızla yükseliyor. Merkez bankası yetkilileri, inatçı enflasyon sarmalının para politikalarını zorlaştırmasından derin endişe duyuyor.
Yüksek faiz oranlarının uzun süre korunma ihtimali, hisse senedi yatırımcılarının risk iştahını önemli ölçüde sınırlandırıyor. Enerji krizinin tetiklediği maliyet enflasyonu, şirketlerin gelecek çeyreklere dair kar marjı beklentilerini aşağı yönlü revize etmelerine neden oluyor. Piyasa aktörleri, arz yönlü şokların ekonomik büyümeyi durma noktasına getirmesinden çekiniyor.
Makroekonomik görünümün giderek daha kırılgan bir yapıya bürünmesi, kurumsal yatırımcıları açıklanacak ekonomik verilere odaklanmaya zorluyor. Yatırımcıların dikkati, perşembe sabahı yayımlanacak haftalık ilk işsizlik maaşı başvuruları verisine çevrilmiş durumda. Amerikan çalışma piyasasının sağlığını yansıtan ilgili veriler, ekonominin jeopolitik şoklara ve yüksek faiz ortamına karşı ne kadar dirençli kaldığını gösterecek.
İstihdam piyasasındaki olası bir zayıflama işareti, resesyon korkularını daha da alevlendirerek borsalardaki satış baskısını derinleştirebilir. Tersine, güçlü bir istihdam tablosu ise merkez bankasının faizleri yüksek tutma politikasını destekleyecektir. Piyasa profesyonelleri, portföylerini korumak adına makroekonomik veriler ile jeopolitik gelişmeleri eş zamanlı olarak analiz etmeyi sürdürüyor.
