Amerikan Merkez Bankasฤฑ (Fed) faizleri 25 baz puan artฤฑrdฤฑ. Bankanฤฑn uyguladฤฑฤฤฑ politika faizi bandฤฑ yรผzde 3,75-4 seviyesine รงฤฑktฤฑ.
Petrol fiyatlarฤฑnda yaลanan yรผkseliล ve son dรถnemde ABDโde aรงฤฑklanan beklentilerden gรผรงlรผ รงekirdek tรผketici enflasyonu verisi sonrasฤฑ para piyasalarฤฑ bu toplantฤฑda faizlerin 25 baz puan yรผkseltilmesini yรผzde 90 ihtimal olarak fiyatlarken, Bloomberg anketine katฤฑlan ekonomistlerin bir kฤฑsmฤฑ da beklentilerini revize ederek 25 baz puanlฤฑk artฤฑล beklentisine girmiลlerdi.
ABD Baลkanฤฑ Donald Trump, Pazar gรผnรผ ABDโnin dรผnyadaki en dรผลรผk borรงlanma maliyetlerine sahip olmasฤฑ gerektiฤi yรถnรผndeki gรถrรผลรผnรผ yinelemiลti.
Jerome Powellโฤฑn yerine Warshโฤฑ Fed baลkanlฤฑฤฤฑna atamasฤฑndan bu yana Fedโe yรถnelik eleลtirilerinin dozunu รถnemli รถlรงรผde azaltan ABD Baลkanฤฑ, Warshโฤฑn, โรงok siyasiโ olmakla suรงladฤฑฤฤฑ diฤer Fed yetkilileri tarafฤฑndan faizleri artฤฑrmasฤฑ iรงin baskฤฑ altฤฑnda tutulduฤunu dahi รถne sรผrmรผลtรผ.
Ancak Warsh, Aฤustos ayฤฑ sonlarฤฑnda yaptฤฑฤฤฑ bir konuลmada, temel fiyat baskฤฑlarฤฑnฤฑn anlamlฤฑ รถlรงรผde iyileลmediฤini ve enflasyonun merkez bankasฤฑnฤฑn yรผzde 2โlik hedefine doฤru ilerlediฤine iliลkin yeni gรผvenceler alฤฑnmamasฤฑ halinde Fedโin โyapmasฤฑ gereken iลlerโ olduฤunu aรงฤฑkรงa belirtmiลti.
Bir artฤฑลa daha iลaret edildi
Fed yetkilileri, 16 yetkilinin bu yฤฑl en az bir ilave artฤฑล รถngรถrmesiyle birlikte yฤฑlฤฑn ilerleyen dรถnemlerinde ek bir faiz artฤฑลฤฑna daha iลaret etti.
Sรถz konusu faiz artฤฑลฤฑ kararฤฑ, geรงen hafta yayฤฑmlanan verilerib รงekirdek enflasyonun Aฤustos ayฤฑnda beklenenden daha hฤฑzlฤฑ bir tempoda yรผkseldiฤini gรถstermesinin ardฤฑndan geldi ve politika yapฤฑcฤฑlarฤฑ Baลkan Donald Trump’ฤฑn faiz oranlarฤฑnฤฑ dรผลรผrme รงaฤrฤฑsฤฑna karลฤฑ gelmeye yรถneltti.
Yetkililer, karar metninde enflasyona atฤฑfta bulunarak, “Bugรผnkรผ politika adฤฑmฤฑ, komitenin yรผzde 2’lik hedefine daha zamanฤฑnda dรถnรผlmesini destekleyecektir” ifadelerine yer verdi. Bu karar, ABD merkez bankasฤฑnฤฑn Temmuz 2023’ten bu yana gerรงekleลtirdiฤi ilk faiz artฤฑลฤฑ oldu.
FOMC kararฤฑ oy birliฤiyle aldฤฑ
Federal Aรงฤฑk Piyasa Komitesi (FOMC), gรถsterge federal fonlama faiz oranฤฑnฤฑ yรผzde 3,75 ile yรผzde 4 aralฤฑฤฤฑna yรผkseltmek iรงin oy birliฤiyle karar aldฤฑ.
รarลamba gรผnรผ aรงฤฑklanan yeni faiz tahminlerinde, Fed yetkililerinin 2026 sonu iรงin medyan faiz oranฤฑ รถngรถrรผsรผ yรผzde 3,8’den yรผzde 4,1’e yรผkseldi ve bu durum bir dizi faiz artฤฑลฤฑna verilen desteฤin arttฤฑฤฤฑna iลaret etti.
Haziran ayฤฑnda 2026’da toplamda en az iki artฤฑล bekleyen yetkili sayฤฑsฤฑ 6 iken, bu kez 16 yetkili bu yฤฑl en az bir ilave artฤฑล รถngรถrdรผ. 2027 yฤฑlฤฑ iรงin medyan tahmin รถnรผmรผzdeki yฤฑl ilave bir faiz artฤฑลฤฑna iลaret etmedi. Ancak 8 politika yapฤฑcฤฑ, 2027 sonuna kadar faizlerin ลu an bulunduฤu seviyeden รงeyrek puan daha yukarฤฑda olmasฤฑnฤฑ savundu.
Warsh’ฤฑn kendi tahminlerini sunmaktan kaรงฤฑndฤฑฤฤฑ Haziran ayฤฑnda olduฤu gibi, 19 yetkiliden sadece 18’i 2026 ve 2027 iรงin faiz รถngรถrรผsรผnde bulundu.
Ekonomik projeksiyonlar da gรผncellendi
Fed faiz kararฤฑyla birlikte ekonomik projeksiyonlarฤฑ da gรผncelledi. Buna gรถre Haziran’da yรผzde 2,2 olan 2026 bรผyรผme tahmini yรผzde 2,3’e รงฤฑkarฤฑldฤฑ. 2027 bรผyรผme tahmini de yรผzde 2,3’ten yรผzde 2,4’e yรผkseltilirken, 2028 bรผyรผme tahmini yรผzde 2,2’de korundu.
Haziran’da kaydedilen iลsizlik tahminlerinde de aลaฤฤฑ yรถnlรผ revizyonlar oldu. 2026 ve 2027 tahmini yรผzde 4,3’ten yรผzde 4,1’e รงekildi. 2028 tahmini de yรผzde 4,2’den yรผzde 4,1’e indirildi.
Fed’in yakฤฑndan izlediฤi PCE enflasyon tahmini 2026 iรงin yรผzde 3,6’dan yรผzde 3,7’ye รงฤฑktฤฑ.
Enflasyon baskฤฑlarฤฑ ve Trump’ฤฑn รงaฤrฤฑlarฤฑ
Faiz artฤฑลฤฑ kararฤฑ, รalฤฑลma ฤฐstatistikleri Bรผrosu’nun (BLS) geรงen hafta aฤustos ayฤฑnda รงekirdek enflasyonun beklenenden daha sฤฑcak bir tempoda yรผkseldiฤini bildirmesinin ardฤฑndan geldi. Bu durum, enflasyonist baskฤฑlarฤฑn gรผmrรผk vergilerinin geรงici etkisinin ve ฤฐran savaลฤฑnฤฑn enerji fiyatlarฤฑ รผzerindeki etkisinin รถtesine geรงerek geniลleyebileceฤine dair artan endiลeleri pekiลtirdi. Politika yapฤฑcฤฑlar, faiz artฤฑrma kararlarฤฑyla aynฤฑ zamanda, Fed’in faizleri dรผลรผrmemesi halinde ticaret savaลlarฤฑnฤฑ tฤฑrmandฤฑrma tehdidinde bulunan Trump’a da karลฤฑ gelmiล oldu. Trump pazar gรผnรผ, ABD’nin borรงlanma maliyetlerinin dรผnyadaki en dรผลรผk seviyede olmasฤฑ gerektiฤi yรถnรผndeki argรผmanฤฑnฤฑ yinelemiลti.
Warsh geรงen ay enflasyonun anlamlฤฑ bir ลekilde yavaลlamadฤฑฤฤฑ konusunda uyarฤฑda bulunarak politika sฤฑkฤฑlaลtฤฑrmasฤฑna kapฤฑ aralamฤฑลtฤฑ. Cuma gรผnรผ aรงฤฑklanan enflasyon raporu ise yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn faiz artฤฑลฤฑnฤฑ neredeyse kesin bir olgu olarak gรถrmesine yol aรงtฤฑ. Komitenin รงarลamba gรผnkรผ toplantฤฑ sonrasฤฑ bildirisinde yetkiler enflasyonu yine yรผksek olarak nitelendirdi, ancak ekonomiyi de olumlu ifadelerle tanฤฑmladฤฑ. Yetkililer, “Verimlilik artฤฑลฤฑ gรผรงlรผ ve sermaye yatฤฑrฤฑmlarฤฑ saฤlam seyrediyor. ฤฐstihdam kazanรงlarฤฑ iล gรผcรผyle aynฤฑ tempoyu korudu ve iลsizlik oranฤฑ รงok z deฤiลti” deฤerlendirmesinde bulundu. Yetkililer fiyat istikrarฤฑnฤฑ saฤlama sรถzlerini yineledi ancak faiz artฤฑลฤฑna raฤmen, enflasyonun yรผzde 2’ye ne zaman dรถneceฤine iliลkin beklentilerini bir yฤฑl ileriye รถteledi. Medyan tahmin artฤฑk bu seviyeye 2029 yฤฑlฤฑnda ulaลฤฑlacaฤฤฑnฤฑ รถngรถrรผyor.
Yรผksek faiz oranlarฤฑna verilen destek yฤฑl boyunca Fed iรงinde yavaล yavaล ลekillendi. Temmuz toplantฤฑsฤฑnda yetkililer faizleri sabit tutmuล ancak รผรง bรถlgesel Fed baลkanฤฑ โ Dallas’tan Lorie Logan, Cleveland’dan Beth Hammack ve Minneapolis’ten Neel Kashkari โ faiz artฤฑลฤฑ yรถnรผnde karลฤฑ oy kullanmฤฑลtฤฑ. Sรถz konusu toplantฤฑnฤฑn tutanaklarฤฑ, birรงok yetkilinin enflasyonun dรผลmemesi halinde politikanฤฑn sฤฑkฤฑlaลtฤฑrฤฑlmasฤฑnฤฑn gerekli olacaฤฤฑnฤฑ belirttiฤini gรถstermiลti.
