ABD Merkez Bankasฤฑ (FED), รผlkenin tarihindeki ikinci en bรผyรผk banka iflasฤฑ olan First Republic Bank’ฤฑn รงรถkรผลรผnรผn ardฤฑndan bu yฤฑl ikinci kez faiz oranlarฤฑnฤฑ artฤฑrmaya hazฤฑrlanฤฑyor.
First Republic de Silicon Valley Bank ve Signature Bank gibi, Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn bir yฤฑllฤฑk faiz artฤฑrฤฑmฤฑ politikasฤฑnฤฑn bir sonucu olarak kepenkleri kapattฤฑ. Faizler yรผkseldikรงe, bankalarฤฑn yaptฤฑฤฤฑ yatฤฑrฤฑmlar -รถzellikle uzun vadeli tahvillerde- deฤer kaybetti ve milyarlarca dolarlฤฑk gerรงekleลmemiล zararla karลฤฑ karลฤฑya kaldฤฑ.
Peki bรถylesine bir sonuรง da ortada varken bugรผn toplanan ve iki gรผnlรผk toplantฤฑnฤฑn ardฤฑndan yarฤฑn faizleri artฤฑrmasฤฑ beklenen FED bu kararฤฑnda neden ฤฑsrarcฤฑ? ฤฐลte รถnemli nedenler…
1) Piyasalar zaten faiz artฤฑลฤฑnฤฑ fiyatladฤฑ: Case Western Reserve รniversitesi Weatherhead ฤฐลletme Fakรผltesi’nden ekonomi profesรถrรผ Jonathan Ernest, piyasalar faiz artฤฑลฤฑnฤฑ beklediฤinde Fed’in faiz oranlarฤฑnฤฑ yรผkseltmesinin daha kolay olacaฤฤฑnฤฑ sรถylรผyor.
2) Fed ‘stop-and-go’ ลekilnde faiz artฤฑลฤฑndan kaรงฤฑnmak istiyor: FED, enflasyonu dรผลรผrmek iรงin faiz oranlarฤฑnฤฑ artฤฑrฤฑyor. Bunu yapmak iรงin ekonominin belirli kฤฑsฤฑmlarฤฑnฤฑ kasฤฑtlฤฑ olarak yavaลlatarak bankalarฤฑn ve tรผketicilerin borรง para bulmasฤฑnฤฑ daha pahalฤฑ hale getirmesi gerekiyor.
3) Hizmet fiyatlarฤฑ mal fiyatlarฤฑ kadar kolay dรผลmรผyor: Tรผketici Fiyat Endeksi’ne gรถre hizmet fiyatlarฤฑ yฤฑllฤฑk bazda %7,1 artarken, mal ve hizmetlerin genel fiyatlarฤฑ yฤฑllฤฑk bazda %5 arttฤฑ. Hizmet fiyatlarฤฑnฤฑn dรผลรผrรผlmesi FED iรงin daha zor รงรผnkรผ bu fiyatlar genellikle yฤฑllฤฑk %5,1 artan รผcretlere baฤlฤฑ.
4) Fed, sistemik bir bankacฤฑlฤฑk krizi konusunda endiลeli deฤil: Fed, son banka iflaslarฤฑnฤฑ sistemik bir sorun olarak gรถrmรผล olsaydฤฑ, faiz oranlarฤฑnฤฑ tekrar artฤฑrmayฤฑ yeniden dรผลรผnรผrdรผ. Ancak ลu ana kadar Fed yetkilileri bรถyle bir endiลeyi dile getirmedi.(cnn.com)
