Bazฤฑ ekonomistlere gรถre, finansal piyasalar bunun gerรงekleลmesine รงok az ihtimal verse de, borsadaki yรผkseliลin de gรถsterdiฤi gibi finansal koลullarฤฑn daha az sฤฑkฤฑ olmasฤฑ, ABD Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (Fed) yฤฑl sonundan รถnce faiz artฤฑrฤฑmฤฑna gitme ihtimalini artฤฑrabilir.
Merkez bankasฤฑ yetkililerinin enflasyonu dรผลรผrmek iรงin daha fazla รงaba sarf edilmesi gerektiฤine inandฤฑฤฤฑ bir dรถnemde, merkez bankasฤฑ tarafฤฑndan รผretilenler de dahil olmak รผzere รงeลitli finansal koลullar รถlรงรผtleri, ekonomi รผzerindeki kฤฑsฤฑtlamalarฤฑn azaldฤฑฤฤฑna iลaret edecek ลekilde deฤiลti.
Hisse senedi fiyatlarฤฑndan hรผkรผmet, iลletmeler ve hane halklarฤฑ iรงin borรงlanma maliyetleri รถlรงรผmlerine kadar her ลeyi hesaba katan finansal koลullar, para politikasฤฑ iรงin รถnemli. รรผnkรผ Fed, kฤฑsa vadeli faiz oranฤฑ hedefindeki deฤiลiklikleri daha geniล ekonomiye iletmek iรงin piyasalara gรผveniyor.
Bu gรถstergelerdeki mevcut gevลeme, piyasalarฤฑn ve Fed’in ayrฤฑ yollardan gitmeye baลladฤฑฤฤฑ anlamฤฑna geliyor.
Piper Sandler kรผresel politika baลkanฤฑ Benson Durham, “Kolay finansal koลullar aรงฤฑk bir ลekilde kฤฑsa vadeli bรผyรผmeyi artฤฑrฤฑyor” dedi ve ekledi: “Fed’in ekonomi รผzerinde uygulamaya รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ kฤฑsฤฑtlamalara karลฤฑ koyabilecek tรผrden daha fazla risk almayฤฑ teลvik edebilir”.
Cuma gรผnรผ Federal Rezerv, Haziran ayฤฑ iรงin Finansal Koลullarฤฑn Bรผyรผme รzerindeki Etkisinin Mayฤฑs ayฤฑndaki 0,603 deฤerinden 0,458’e gerilediฤini bildirdi. Aฤustos 2022’den bu yana en dรผลรผk seviyeye gerileyen endeks, finansal koลullarฤฑn bรผyรผmeye yardฤฑmcฤฑ mฤฑ yoksa engelleyici mi olduฤunu tanฤฑmlamaya รงalฤฑลฤฑyor; dolayฤฑsฤฑyla son okuma, finansal koลullarฤฑn ekonomi รผzerinde daha az baskฤฑ yarattฤฑฤฤฑna iลaret ediyor.
Bu arada, Goldman Sachs’ฤฑn yakฤฑndan izlenen Finansal Koลullar Endeksi Mayฤฑs ayฤฑndan bu yana oldukรงa istikrarlฤฑ bir ลekilde gevลemektedir. Temmuz sonu itibariyle, bu รถlรงรผm de en son geรงen yฤฑlฤฑn Aฤustos ayฤฑ sonlarฤฑnda gรถrรผlen seviyelerdeyken, Chicago Fed’in son endeksi de daha kolay koลullara iลaret etti.
Geรงen yฤฑlฤฑn Mart ayฤฑndan bu yana Fed, kฤฑsa vadeli faiz oranlarฤฑnda tarihsel olarak agresif bir artฤฑล kampanyasฤฑ yรผrรผtรผyor ve รarลamba gรผnรผ yaptฤฑฤฤฑ รงeyrek puanlฤฑk artฤฑลฤฑn ardฤฑndan hedef faiz oranฤฑnฤฑ sฤฑfฤฑra yakฤฑn seviyelerden %5,25 ile %5,5 arasฤฑna yรผkseltti.
Aรงฤฑk bir hedef de finansal koลullarฤฑ sฤฑkฤฑlaลtฤฑrmak olmuลtur. Mortgage oranlarฤฑ %7 civarฤฑna yรผkselirken diฤer borรงlanma maliyetleri de arttฤฑ. Faiz artฤฑลlarฤฑ, en azฤฑndan bir sรผreliฤine borsayฤฑ da vururken, dolarฤฑ diฤer para birimlerine gรถre yukarฤฑ itti.
Daha sฤฑkฤฑ finansal koลullar, Fed’in enflasyon baskฤฑlarฤฑnฤฑ on yฤฑlฤฑn en yรผksek seviyelerinden aลaฤฤฑ รงekmek amacฤฑyla ekonomiyi yavaลlatma arzusunu gerรงekleลtirmesine yardฤฑmcฤฑ oldu. Ancak ลimdi iลler tersine dรถnรผyor ve bu da sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma dรถngรผsรผnรผn sonuna yaklaลฤฑrken Fed iรงin sorun yaratabilir.
รeลitli gรถstergeler, finansal koลullarฤฑn geรงen yฤฑlฤฑn sonlarฤฑnda en kฤฑsฤฑtlayฤฑcฤฑ seviyelerine ulaลtฤฑฤฤฑnฤฑ ve o zamandan beri gerilediฤini gรถsteriyor. Bu durum, gรถsterge S&P 500 Endeksini bu yฤฑl ลimdiye kadar yaklaลฤฑk %20 oranฤฑnda yรผkselten bir borsa rallisi ile รถrtรผลรผyor. Bu arada, en riskli kurumsal borรงlanma senetlerinin (junk bonds olarak adlandฤฑrฤฑlan) getirileri, Fed faiz oranlarฤฑnฤฑ artฤฑrmaya devam ederken bile geรงen sonbahardan bu yana yaklaลฤฑk 1,2 yรผzde puan dรผลtรผ.
Finansal piyasa beklentilerinin yetkililerin gรถrรผลlerinden farklฤฑlaลmasฤฑ konusunda dรผzenli olarak sorularla karลฤฑlaลan Fed Baลkanฤฑ Jerome Powell, bu haftaki Federal Aรงฤฑk Piyasa Komitesi toplantฤฑsฤฑnฤฑn ardฤฑndan yaptฤฑฤฤฑ basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda finansal koลullarฤฑn daha kolay hale gelmesini bir kenara bฤฑraktฤฑ. Daha kolay finansal koลullarฤฑ borsadaki yรผkseliลe ve zayฤฑflayan dolara baฤlayan Powell, mevcut durumu zaman iรงinde kendi kendine dรผzelecek bir durum olarak gรถrรผyor gibi gรถrรผndรผ.
Powell, “Enflasyonu dรผลรผrmek iรงin ne gerekiyorsa yapacaฤฤฑz ve prensip olarak bu, finansal koลullar gevลerse daha fazlasฤฑnฤฑ yapmamฤฑz gerektiฤi anlamฤฑna gelebilir” dedi ve sรถzlerini ลรถyle sรผrdรผrdรผ: “Ancak genellikle olan ลey, finansal koลullarฤฑn yaptฤฑklarฤฑmฤฑzla uyum iรงinde olup olmamasฤฑdฤฑr ve nihayetinde zaman iรงinde gitmemiz gereken yere ulaลฤฑrฤฑz.”
Powell basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda Fed’in Eylรผl ayฤฑnda faiz artฤฑrฤฑmฤฑna gidip gitmeyeceฤinin ya da faizleri sabit tutup tutmayacaฤฤฑnฤฑn belirsiz olduฤunu belirtti. Powell, Haziran ayฤฑ FOMC tahminlerinde รถngรถrรผldรผฤรผ gibi merkez bankasฤฑnฤฑn yฤฑl sonuna kadar รงeyrek puanlฤฑk bir artฤฑล daha yapฤฑp yapamayacaฤฤฑ konusunda gรถrรผล bildirmedi.
Piper Sandler’dan Durham, finansal koลullarฤฑn kolaylaลmasฤฑnฤฑn, mevcut piyasa gรถrรผnรผmรผnรผn aksine, yฤฑl sonuna kadar yeni bir faiz artฤฑลฤฑ olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ artฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi. Bu gevลeme, yetkililere, รถzellikle de agresif artฤฑลlara raฤmen รงok iyi durumda olan bir ekonomide, faiz oranlarฤฑnฤฑ tekrar yรผkseltmek iรงin “alan ve nefes alma odasฤฑ” saฤlฤฑyor.
Bank of America ekonomistleri Perลembe gรผnรผ yayฤฑnladฤฑklarฤฑ bir notta, piyasa fiyatlamalarฤฑnฤฑn merkez bankasฤฑnฤฑn faizler konusunda yapmasฤฑ gerekenleri hafife aldฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผndรผklerini belirttiler. Hala gรผรงlรผ olan istihdam verileri ve beklenenden daha iyi bรผyรผme karลฤฑsฤฑnda enflasyonun gevลemesinin “Fed’i politika duruลunun yeterince kฤฑsฤฑtlayฤฑcฤฑ olmadฤฑฤฤฑ konusunda endiลelendirmeye devam edeceฤini” sรถylediler.
Yine de Fed, faizleri tekrar artฤฑrmamak iรงin alan bulabilir. Ekonominin birรงok temel unsuru yรผksek faiz oranlarฤฑ karลฤฑsฤฑnda gรผรงlรผ kalmaya devam ederken, enflasyon baskฤฑlarฤฑ da hafifliyor. Cuma gรผnรผ hรผkรผmet, geรงen ay enflasyon baskฤฑlarฤฑnฤฑn ve ikinci รงeyrekte istihdam maliyetlerinin hafiflediฤini bildirdi.
