Gümrük vergileri konusu ABD ve Çin arasındaki en büyük sorun olmaya devam ediyor.
Trump, dünyanın en büyük ekonomileri arasındaki kırılgan gümrük tarifeleri ve ticaret ateşkesi sona ermeden önce, nadir toprak elementleri, fentanil ve soya fasulyesi gibi konuları Pekin ile müzakere masasında ele alınacak en önemli maddeler olarak sıraladı.
Trump, Pazar günü Air Force One’da yaptığı açıklamada, “Onların bizimle nadir toprak elementleri oyununu oynamasını istemiyorum,” ifadelerini kullandı.
Trump bir öyle bir böyle
Geçen hafta Trump’ın Çin mallarına uygulanan yüksek gümrük tarifelerinin “sürdürülebilir olmadığını” söylemesi, iki ülke arasında ticaret geriliminin daha da artacağına dair endişeleri hafifletti ve hisse senetlerinin yükselmesine katkı sağladı. Hazine Bakanı Scott Bessent, ülkelerin bu hafta sonlarında görüşmeler yapacağını ve Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in bu ayın sonlarında bir araya gelmesinin planlandığını belirtti.
ABD ve Çin’in kırılgan ticaret ilişkileri, son haftalarda daha da sallantıya girdi ve Trump geçen hafta iki ülke arasında bir ticaret savaşı olduğunu doğruladı. Çin’in devlet gazetesi Global Times‘ın haberine göre, Çin geçen hafta ABD’yi Pekin’in nadir toprak elementleri üzerindeki ihracat kontrollerine ilişkin “panik” yaratmakla suçladı.
Trump’ın gümrük vergileri tehditleri
Trump, Pekin’in nadir toprak mineralleri üzerinde yeni ihracat kontrolleri getirme planı nedeniyle, ABD’nin 1 Kasım’dan itibaren Çin mallarına ek %100 gümrük vergisi uygulayacağını açıkladı.
Ancak bu açıklamalardan bu yana Çin, Güney Koreli bir nakliye şirketinin ABD’deki birimlerine yaptırım uygularken, Trump da Çin’in ABD’den soya fasulyesi alımını durdurmasına yanıt olarak bu ülkeyle ticareti daha da kısıtlamakla tehdit etti.
Trump Pazartesi günü yaptığı açıklamada, iki ülkenin “güçlü” bir ticaret anlaşması imzalayacağını beklediğini söyledi.
Gümrük vergileri ekonomiyi nasıl etkiliyor?
ABD bütçe açığı, kısmen gümrük tarifeleri gelirlerindeki artış nedeniyle 2025 mali yılında azaldı. Açık, mali yıl için %2 düşüşle 1,78 trilyon dolara geriledi. Bu rakam 2024 yılında 1,82 trilyon dolardı.
Beyaz Saray, ABD otomotiv endüstrisine uygulanan gümrük vergilerini hafifletmeye hazırlandı. Bu durum, yüksek ithalat vergilerinin yol açtığı olumsuz etkileri azaltmak için lobi faaliyetleri yürüten otomobil üreticileri için önemli bir kazanım oldu. Ticaret Bakanlığı, otomobil üreticilerinin ithal otomobil parçaları için ödedikleri gümrük vergilerini azaltmalarına olanak tanıyan beş yıllık bir uzatma duyurusu yapmaya hazırlanıyor.
Goldman Sachs’a göre, şirketler fiyatları artırdıkça Amerikalılar, Trump’ın gümrük tarifelerinin yarısından fazlasını ödeyecek.
Önemli gümrük vergileri gündemde
Önümüzdeki ayın başında, ABD Yüksek Mahkemesi, Trump’ın en kapsamlı gümrük vergilerine, yani “karşılıklı” ülke bazında vergilere yönelik itirazı görüşecek. Gümrük vergilerine karşı verilecek bir karar — ki bu, alt mahkemelerin kararlarıyla uyumlu olacaktır — Trump’ın gümrük vergisi stratejisi üzerinde önemli etkiler yaratabilir.
Mutfak dolapları ve lavabo dolaplarına uygulanan yeni gümrük vergileri 1 Ekim’de yürürlüğe girdi. Kereste ve bazı ahşap ürünlere (mobilya gibi) uygulanan gümrük vergileri ise 14 Ekim’de yürürlüğe girdi.
