Kรถmรผr arzฤฑnda ve buna baฤlฤฑ elektrik รผretiminde yaลanan sฤฑkฤฑntฤฑ nedeniyle son bir haftada รin ana karasฤฑndaki 31 eyalet ve bรถlgenin 20โsinde aralฤฑklฤฑ elektrik kesintileri meydana geldi.
รlkenin kuzeydoฤusundaki Cilin, Liaoning ve Heylongciang eyaletlerinde รงok sayฤฑda yerleลimde haneler habersiz elektrik kesintilerinden muzdarip oldu.
รlkenin doฤusundaki Ciangsu ve Cฤฑciang eyaletleri ile gรผneyindeki Guangdong eyaleti baลta olmak รผzere รงok sayฤฑda fabrika ve imalathaneye kesintili elektrik verilmesi รผretimde sฤฑkฤฑntฤฑlara yol aรงtฤฑ.
Apple ve Tesla gibi bรผyรผk kรผresel ลirketlerin yanฤฑ sฤฑra kรผresel imalat zincirlerinde รถnemli rolรผ olan รงok sayฤฑda kรผรงรผk ve orta รถlรงekli iลletme รผretime ara vermek zorunda kaldฤฑ.
Kรถmรผr fiyatlarฤฑndaki artฤฑล elektrik arzฤฑnฤฑ olumsuz etkiliyor
รlkede elektrik รผretiminin yรผzde 56โsฤฑ kรถmรผrle รงalฤฑลan termik santrallerden saฤlanฤฑyor. รretim altyapฤฑsฤฑnฤฑn eski ve verimsiz olduฤu bu santraller, elektrik arzฤฑnฤฑn kรผresel kรถmรผr fiyatlarฤฑndaki dalgalanmalardan olumsuz etkilenmesine yol aรงฤฑyor.
Yeni tip koronavirรผs (Kovid-19) salgฤฑnฤฑnฤฑn tedarik zincirlerini sฤฑkฤฑลtฤฑrmasฤฑ nedeniyle geรงen yฤฑl yaklaลฤฑk iki kat artan kรผresel kรถmรผr fiyatlarฤฑ, salgฤฑn sonrasฤฑ ekonomik toparlanma ve artan taleple birlikte artฤฑลฤฑnฤฑ sรผrdรผrรผyor.
Asya-Pasifik piyasasฤฑnda gรถsterge kรถmรผr fiyatฤฑ olarak kabul edilen Avustralyaโnฤฑn New Castle Limanฤฑโndan ihraรง edilen bir ton termik kรถmรผrรผn fiyatฤฑ, 23 Eylรผlโde รถnceki haftaya gรถre yรผzde 3,35 artฤฑลla 188,72 dolara kadar รงฤฑktฤฑ. Fiyat artฤฑลฤฑ yฤฑlฤฑk bazda yรผzde 215โe kadar ulaลtฤฑ.
รreticiler tavan fiyatฤฑ uygulamasฤฑ nedeniyle fiyat artฤฑramฤฑyor
Kรถmรผr fiyatlarฤฑndaki ani artฤฑลa karลฤฑn, รinโde elektrik sektรถrรผnde tavan fiyatฤฑ uygulamasฤฑ olduฤundan hane ve iลletmelere kesilen elektrik faturalarฤฑnฤฑn belirli bir meblaฤฤฑ aลmasฤฑna izin verilmiyor.
รreticiler fiyat artฤฑลฤฑnฤฑ tรผketiciye yansฤฑtamadฤฑฤฤฑndan, zarar etmemek iรงin elektrik arzฤฑnฤฑ kฤฑsฤฑtlama yoluna gidiyor.
รin medya kuruluลu Caixinโin haberine gรถre, Guangdong eyaletindeki bir termik santral, termik kรถmรผrรผn tonunu 216,9 dolara satฤฑn alฤฑrken, bu fiyattan aldฤฑฤฤฑ kรถmรผrle 1 kilovatsaatlik elektriฤi yaklaลฤฑk 6,9 sente รผretebiliyor.
Ekonomik ve finansal veri hizmetleri ลirketi CIECโin aktardฤฑฤฤฑ fiyat bilgilerine gรถre, Aฤustos 2021 itibarฤฑyla รinโin 36 kentinde bir kilovatsaat elektriฤin ortalama fiyatฤฑ haneler iรงin ortalama 8, sanayi kuruluลlarฤฑ iรงin 9,1 sent civarฤฑnda.
รretim ve iletim maliyetleri gรถz รถnรผne alฤฑndฤฑฤฤฑnda รผreticiler bu koลullarda รงoฤu zaman zararฤฑna รผretim yapmak zorunda kalฤฑyor.
Talep artarken arz ve stoklar azalฤฑyor
รin Enerji ฤฐdaresi (NEA) verilerine gรถre, รinโde ocak ile aฤustos aylarฤฑ arasฤฑnda elektrik tรผketimi รถnceki yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine gรถre yรผzde 13,8 arttฤฑ. Artan talebe yanฤฑt vermek รผzere aynฤฑ dรถnemde termik santrallerin iลleme sรผresinde de yรผzde 9,53 artฤฑล oldu.
Artฤฑลta salgฤฑn sonrasฤฑ toparlanmanฤฑn rolรผ olduฤu anlaลฤฑlฤฑyor. Salgฤฑn รถncesi, 2019 yฤฑlฤฑnฤฑn ilk 8 ayฤฑnda elektrik tรผketimi รถnceki yฤฑla gรถre yรผzde 4,4, santral iลleme sรผresi ise yรผzde 3,64 artmฤฑลtฤฑ.
รte yandan, kรถmรผr arzฤฑ ve stoklarฤฑnda talepteki artฤฑลฤฑ karลฤฑlayacak bir geniลleme gรถzlenmiyor. รin Ulusal Kรถmรผr Ajansฤฑ (CNCA) verilerine gรถre, yฤฑlฤฑn ilk yarฤฑsฤฑnda kรถmรผr tรผketimi รถnceki yฤฑla gรถre yรผzde 10,7 artฤฑลla 2,1 milyar tona ulaลฤฑrken, ham kรถmรผr arzฤฑ yalnฤฑzca yรผzde 6,4 artฤฑลla 1,95 milyar ton oldu. Bu arada kรถmรผr ithalatฤฑ da yรผzde 19,7 azaldฤฑ.
รinโde kรถmรผr arzฤฑnฤฑn yรผzde 90โฤฑ yerel รผreticilerce saฤlandฤฑฤฤฑndan, aรงฤฑฤฤฑn kฤฑsa vadeli tedbirlerle kapanmasฤฑ mรผmkรผn gรถrรผlmรผyor. Ayrฤฑca, รงok sayฤฑda eyaletin santrallerin aรงฤฑฤฤฑnฤฑ kapatacak stoklarฤฑ bulunmadฤฑฤฤฑna dair haberler geliyor.
Kriz kฤฑล aylarฤฑnda ฤฑsฤฑnma sฤฑkฤฑntฤฑsฤฑ yaratabilir
Krizin รinโdeki fabrikalarฤฑn Batฤฑโdaki Noel Bayramฤฑ hazฤฑrlฤฑklarฤฑ iรงin รผretime hฤฑz vermesi gereken bir dรถneme denk gelmesi nedeniyle, uluslararasฤฑ tedarik zincirlerini olumsuz etkileyeceฤi รถngรถrรผlรผyor.
Merkezi hรผkรผmet ve yerel yรถnetimler farklฤฑ yaklaลฤฑmlarla krize yanฤฑt vermeye รงalฤฑลฤฑyor. Gรผรง kesintileri ve kademeli arz, en yaygฤฑn gรถrรผlen รงรถzรผm biรงimi. Buna karลฤฑn Guangdong ve Hunan eyaletleri, elektrik รผretimini yeniden karlฤฑ hale getirmek iรงin dalgalฤฑ tarife uygulamasฤฑna geรงti.
Krizin รinโde 1 Ekim Ulusal Gรผnรผโnรผ izleyen bir haftalฤฑk tatilin รถncesine denk gelmesinin ise enerji tรผketiminde yol aรงacaฤฤฑ artฤฑล nedeniyle sorunu ลiddetlendirmesi bekleniyor.
Ancak asฤฑl endiลe kaynaฤฤฑ elektrik krizinin soฤuk kฤฑล aylarฤฑnda ฤฑsฤฑnma sฤฑkฤฑntฤฑsฤฑna yol aรงmasฤฑ.
Krizden en รงok etkilenen kuzeydoฤu eyaletleri 2017โde รผretim krizinden kaynaklanan ฤฑsฤฑnma problemleri yaลamฤฑล, รงok sayฤฑda yerleลimde kรถmรผre dayalฤฑ ฤฑsฤฑnma sistemleri kullanฤฑlamaz hale gelmiลti.
