Merkez Bankasฤฑ (TCMB) son dรถnemde dolarฤฑn kรผresel deฤer kazancฤฑnฤฑn hฤฑz kazanmasฤฑ ve ekonomi yรถnetiminin geleceฤine iliลkin endiลelerin TL’de yarattฤฑฤฤฑ deฤer kaybฤฑnฤฑ telafi etmek adฤฑna daha รถnce de sฤฑklฤฑkla kullandฤฑฤฤฑ ve piyasada “รถrtรผlรผ faiz artฤฑลฤฑ” olarak nitelendirilen likidite sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma adฤฑmlarฤฑnฤฑ bugรผn daha da belirginleลtirdi.
Bankacฤฑlar, TCMB’nin bugรผn repo ihaleleriyle piyasaya ihtiyacฤฑn yaklaลฤฑk 5-6 milyar lira altฤฑnda likidite saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ; bunun da รถnceki gรผnlere gรถre yaklaลฤฑk 2-3 milyar liralฤฑk ek bir sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma anlamฤฑna geldiฤini ve gecelik piyasada faizlerin 30 baz puan yรผkseldiฤini belirttiler.
Bir bankanฤฑn yetkilisi, “TCMB’nin bugรผn repo fonlamasฤฑ piyasanฤฑn ihtiyacฤฑnฤฑn 5.5 milyar TL altฤฑnda gerรงekleลti. Normalde bu rakam yaklaลฤฑk 2 milyar TL civarฤฑnda idi. Bugรผn sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma 2-3 milyar TL daha fazla oldu diyebiliriz. Gecelik piyasada faizler yรผzde 10.30’lardan yรผzde 10.60’lara yรผkseldi” dedi ve ekledi: “Bugรผn Piyasa Yapฤฑcฤฑ bankalar kendilerine tanฤฑnan haklarฤฑ kullanarak ihtiyaรงlarฤฑnฤฑ รถtelemedikleri taktirde PY’lerin fonlama miktarฤฑnฤฑn rahatlฤฑkla 4 milyar TL’yi aลtฤฑฤฤฑnฤฑ gรถrebiliriz.” Bugรผn haftalฤฑk vadede miktar yรถntemiyle 23 milyar TL, PY bankalara 3,181 milyon TL repo dรถnรผลรผ bulunan Merkez Bankasฤฑ haftalฤฑk vadede 20 milyar TL’lik repo fonlamasฤฑ saฤladฤฑ.
Bankalar likidite ihtiyaรงlarฤฑnฤฑ karลฤฑlamak iรงin รถncelikle TCMB’nin yรผzde 7.50 ile en dรผลรผk faizli borรงlanma imkanฤฑ olan bir hafta vadeli repo imkanฤฑna baลvuruyorlar. PY’lerin TCMB’den yaklaลฤฑk 6.5 milyar TL’ye kadar gecelik fonlama kullanma imkanฤฑ bulunuyor.
Politika faizi yรผzde 7.5 seviyesinde olan TCMB’nin gecelik borรง verme faizi yรผzde 10.75, piyasa yapฤฑcฤฑsฤฑ bankalara repo iลlemleri yoluyla tanฤฑnan borรงlanma imkanฤฑ faizi ise yรผzde 10.25 seviyesinde yer alฤฑyor. TCMB sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma uyguladฤฑฤฤฑnda bankalar รถnce koridorun รผst bandฤฑna gรถre daha dรผลรผk faiz oranฤฑna sahip olan PY borรงlanma imkanฤฑna yรถnelirken buradaki hakkฤฑn tamamen kullanฤฑlmasฤฑ halinde ise รผst banttan fonlama saฤlamaya yรถneliyorlar.
PY bankalar son birkaรง aylฤฑk dรถnemde TCMB’den genellikle her gรผn 3 milyar TL civarฤฑnda fonlama saฤlฤฑyorlar TCMB’nin ortalama fonlama maliyeti ise Aralฤฑk 2014’teki yรผzde 8.80’li seviyelerden TCMB’nin son faiz indirimi ile birlikte yรผzde 7.65’li seviyelerde seyrediyor.
