Kรผresel finans piyasalarฤฑnda Orta Doฤu barฤฑล umudu piyasalarda kritik yรผkseliล getirdi. ฤฐran ile devam eden savaลฤฑ sona erdirebilecek olasฤฑ bir anlaลmaya dair beklentiler, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn risk iลtahฤฑnฤฑ artฤฑrฤฑrken ABD dolarฤฑ ve petrol fiyatlarฤฑnda belirgin bir deฤer kaybฤฑna yol aรงtฤฑ.
Ancak kรผresel ticaretin en รถnemli su yollarฤฑndan biri olan Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn ne zaman tam kapasiteyle aรงฤฑlacaฤฤฑna yรถnelik belirsizliklerin sรผrmesi, piyasalardaki bu yukarฤฑ yรถnlรผ iyimserliฤi ลimdilik sฤฑnฤฑrlandฤฑrฤฑyor.
Orta Doฤu’da yaklaลฤฑk รผรง aydฤฑr devam eden askeri รงatฤฑลmalar, enerji fiyatlarฤฑnฤฑ hฤฑzlฤฑ bir ลekilde yukarฤฑ รงekerek kรผresel faiz beklentilerini de derinden sarsmฤฑลtฤฑ. Tahran yรถnetiminin, dรผnya genelindeki enerji akฤฑลฤฑnฤฑn รงok รถnemli bir kฤฑsmฤฑnฤฑn geรงtiฤi stratejik Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑ fiilen kapatmasฤฑ, kรผresel dรผzeyde enflasyon kaygฤฑlarฤฑnฤฑ tฤฑrmandฤฑrmฤฑลtฤฑ.
ABD Baลkanฤฑ Donald Trump, pazar gรผnรผ yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada temsilcilerine ฤฐran ile bir anlaลma yapฤฑlmasฤฑ konusunda acele etmemelerini sรถylediฤini belirtti ve yรถnetiminin yakฤฑn zamanda kesin bir sonuรง alฤฑnacaฤฤฑna dair beklentileri hafiflettiฤini kaydetti.
Trump, bu aรงฤฑklamadan sadece bir gรผn รถnce ise Washington ve ฤฐran’ฤฑn, savaล รถncesinde kรผresel petrol ve sฤฑvฤฑlaลtฤฑrฤฑlmฤฑล doฤal gaz (LNG) sevkiyatฤฑnฤฑn beลte birini taลฤฑyan bu hayati su yolunun yeniden aรงฤฑlmasฤฑnฤฑ saฤlayacak bir mutabakat zaptฤฑ รผzerinde bรผyรผk รถlรงรผde mรผzakere yรผrรผttรผฤรผnรผ ifade etmiลti.
Pepperstone Araลtฤฑrma Mรผdรผrรผ Chris Weston, finansal piyasalarฤฑn artฤฑk bir รงรถzรผmรผn tam olarak ne zaman gerรงekleลeceฤine odaklanmayฤฑ bฤฑraktฤฑฤฤฑnฤฑ, bunun yerine manลetlerin genel tonunu takip etmeye baลladฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ. Weston, baลlฤฑklarฤฑn sรผrekli bir รงรถzรผm yรถnรผnde ilerlediฤini ve piyasalarฤฑn net bir sonuรง tarihi konusunda oldukรงa sabฤฑrlฤฑ bir tutum sergilediฤini aรงฤฑkladฤฑ.
Kรผresel piyasalarda petrol fiyatlarฤฑnฤฑn belirleyici rolรผ
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar, nisan ayฤฑnda saฤlanan kฤฑrฤฑlgan ateลkesin ardฤฑndan Washington ve Tahran’dan gelen ve zaman zaman birbiriyle รงeliลen sinyalleri yakฤฑndan inceliyor.
Yฤฑlฤฑn bรผyรผk bรถlรผmรผnde petrol fiyatlarฤฑ, kรผresel piyasalarฤฑn genel yรถnรผnรผ tayin etme konusunda belirleyici bir rol รผstlendi. Haftaya sert dรผลรผลlerle baลlayan petrol fiyatlarฤฑ, son iki haftanฤฑn en dรผลรผk seviyelerine geriledi. Brent ham petrolรผnรผn varil fiyatฤฑ yรผzde 4’รผn รผzerinde deฤer kaybederek 98,83 dolara inerken, ABD Batฤฑ Teksas tipi (WTI) ham petrolรผn varil fiyatฤฑ da yine yรผzde 4’รผn รผzerinde bir azalฤฑลla 92,03 dolardan iลlem gรถrdรผ.
Gรผvenli liman arayฤฑลฤฑndaki yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn ABD dolarฤฑndan uzaklaลmasฤฑyla birlikte euro, dolar karลฤฑsฤฑnda yรผzde 0,33 artฤฑลla 1,1646 seviyesine yรผkseldi. Japon yeni ise ABD dolarฤฑ karลฤฑsฤฑnda gรผรง kazanarak 158,85 seviyesine ulaลtฤฑ.
Hisse senedi piyasalarฤฑnda da alฤฑcฤฑlฤฑ bir seyir izlendi. Nasdaq endeks vadeli kontratlarฤฑ yรผzde 1,2, S&P 500 vadeli kontratlarฤฑ ise yรผzde 0,7 artฤฑล kaydetti. Japonya’da Nikkei endeksi yรผzde 3 oranฤฑnda sert bir yรผkseliล gerรงekleลtirerek tarihinde ilk kez 65.000 puan eลiฤini aลtฤฑ.
MSCI Japonya dฤฑลฤฑndaki Asya-Pasifik hisseleri endeksi de yรผzde 1 oranฤฑnda deฤer kazandฤฑ. ATFX Global Kฤฑdemli Piyasa Analisti Nick Twidale, piyasalarฤฑn seans boyunca riskli varlฤฑklara yรถnelmeye devam etmesini beklediฤini ancak Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn aรงฤฑlacaฤฤฑ resmi olarak onaylanana kadar kalฤฑcฤฑ ve รงok gรผรงlรผ bir yรผkseliล trendinin uzak bir ihtimal olduฤunu ifade etti.
Twidale, รถnรผmรผzdeki seanslarda masada hรขlรข bazฤฑ bรผyรผk pรผrรผzlerin olduฤunu bilmelerine raฤmen somut bir anlaลmanฤฑn yรผrรผrlรผฤe girmesi gerektiฤini sรถzlerine ekledi. รte yandan ABD, ฤฐngiltere, Hong Kong ve Gรผney Kore piyasalarฤฑnฤฑn resmi tatil nedeniyle kapalฤฑ olmasฤฑ sebebiyle iลlem hacminin ve likiditenin dรผลรผk kalmasฤฑ bekleniyor.
Faiz beklentilerinde jeopolitik risklerin etkisi
Bรถlgedeki รงatฤฑลmalarฤฑn yol aรงtฤฑฤฤฑ uzun sรผreli enerji kesintileri, dรผnya genelinde mal ve hizmet fiyatlarฤฑnฤฑ yukarฤฑ รงekme riski barฤฑndฤฑrฤฑyor. Bu durum, piyasa oyuncularฤฑnฤฑn hem geliลmiล hem de geliลmekte olan รผlkelerde merkez bankalarฤฑnฤฑn faiz artฤฑลlarฤฑna devam edeceฤi yรถnรผnde pozisyon almasฤฑna neden oluyor. Kรผresel piyasalar, ลubat ayฤฑ sonlarฤฑnda gerilimin tฤฑrmanmasฤฑndan รถnce bu yฤฑl iรงin iki faiz indirimi beklerken, mevcut durumda ABD Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (Fed) Ocak 2027’de 25 baz puanlฤฑk bir faiz artฤฑลฤฑna gideceฤini tamamen fiyatlamaya baลladฤฑ.
Jeopolitik ve mali risklerin รถnemli bir gรถstergesi olarak kabul edilen ABD 30 yฤฑllฤฑk tahvil faizleri, geรงen hafta Temmuz 2007’den bu yana en yรผksek seviyesine ulaลsa da bu zirveden geriledi. Pazartesi gรผnรผ nakit piyasalarda iลlem yapฤฑlmazken, 30 yฤฑllฤฑk vadeli kontratlar yรผkseliล gรถsterdi.
Cuma gรผnรผ aรงฤฑklanan veriler, ฤฐran savaลฤฑyla baฤlantฤฑlฤฑ olarak tฤฑrmanan akaryakฤฑt fiyatlarฤฑnฤฑn hanehalkฤฑ bรผtรงelerini zorlamasฤฑ nedeniyle, ABD tรผketici gรผveninin mayฤฑs ayฤฑnda tarihi en dรผลรผk seviyeye gerilediฤini ortaya koymuลtu. Bu geliลme, Kevin Warsh’un Fed Baลkanฤฑ olarak yemin ederek gรถreve baลlamasฤฑyla aynฤฑ dรถneme denk geldi. RBC BlueBay Varlฤฑk Yรถnetimi Sabit Getirili Menkul Kฤฑymetler Birimi Yรถneticisi Mark Dowding, yeni Baลkan Warsh’un kฤฑsa vadeli yรผksek enflasyon verilerini gรถz ardฤฑ edebileceฤini deฤerlendirdi. Ancak Dowding, enflasyonun yukarฤฑ yรถnlรผ eฤilimini koruduฤu sรผrece faiz artฤฑลฤฑ riskinin masada kalmaya ve birikmeye devam edeceฤi uyarฤฑsฤฑnda bulundu.
