Uluslararasฤฑ Un Sanayicileri ve Hububatรงฤฑlar Birliฤi (IAOM) Avrasya ve Ulusoy Un Yรถnetim Kurulu Baลkanฤฑ Eren Gรผnhan Ulusoy, yaptฤฑฤฤฑ yazฤฑlฤฑ aรงฤฑklamada, รin’in, dรผnya buฤday stokunun yarฤฑsฤฑnฤฑ elinde bulundurduฤunu hatฤฑrlatarak, Tรผrkiye’de 5 yฤฑl รถnce 400 bin ton seviyelerinde olan lisanslฤฑ depoculuฤun, bugรผn 6 milyon ton seviyelerine ulaลarak pandemi gibi sรผreรงlerde gรผvenli gฤฑdaya ulaลฤฑmda รถne รงฤฑktฤฑฤฤฑnฤฑ kaydetti.
Tรผrkiye un sektรถrรผnรผn pandemi dรถneminde รถnemli bir sฤฑnavฤฑ baลarฤฑyla verdiฤini aktaran Ulusoy, insanlarฤฑn temel gฤฑda maddesi una ve unlu mamullere en รงok ihtiyaรง duyduฤu dรถnemden geรงildiฤini vurguladฤฑ.
“Sektรถrรผmรผz, bu yฤฑlฤฑ da yeni bir ihracat rekoruyla kapatmaya hazฤฑrlanฤฑyor”
Bu dรถnemde tedarik zincirinde en baลlarda birtakฤฑm aksamalar olmasฤฑna raฤmen bรผyรผk bir sorun yaลanmadan tรผketicilere รผrรผnlerin ulaลtฤฑrฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Ulusoy, ลu deฤerlendirmelerde bulundu:
“Sektรถrรผmรผzรผn kapasitesinin yรผksek olmasฤฑ ve anฤฑnda reaksiyon saฤlamฤฑล olmasฤฑ รถnemli bir etkendir. Pandemi sonrasฤฑnda halen pandemi รถncesine gรถre perakende tarafฤฑnda yรผksek bir tรผketim gรถrรผyoruz. Ancak pandeminin ilk aรงฤฑklandฤฑฤฤฑ, Tรผrkiye’de ilk aรงฤฑklandฤฑฤฤฑ dรถneme gรถre daha dรผลรผk bir tรผketim sรถz konusu. Bu arada sektรถrรผmรผz de pandemiye gรถre hazฤฑrlฤฑklarฤฑnฤฑ artฤฑrdฤฑ. ฤฐkinci bir dalga olduฤunda hem ham madde olarak hem รผretim hem ambalaj ve paketleme kapasitesi olarak gerekli hazฤฑrlฤฑklarฤฑnฤฑ tamamlamฤฑล durumda. Sektรถrรผmรผz, herkesin bu temel gฤฑdaya ulaลmasฤฑ iรงin bรผtรผn hazฤฑrlฤฑklarฤฑ tamamlamฤฑล durumda. 2020’nin 9 ayฤฑnda 2 milyon tonun รผzerinde bir ihracat gerรงekleลtirdik. Son 7 yฤฑldฤฑr dรผnyada ihracat ลampiyonu olan sektรถrรผmรผz, bu yฤฑlฤฑ da yeni bir ihracat rekoruyla kapatmaya hazฤฑrlanฤฑyor.”
“Dรผnyadaki buฤday stoklarฤฑ 320 milyon tondan 330 milyon tona yรผkselecek”
Eren Gรผnhan Ulusoy, Tรผrkiye’deki buฤday rekoltesinin, TรฤฐK’in ilk tahminlerine gรถre 20,5 milyon ton olarak tamamlandฤฑฤฤฑnฤฑ ve geรงen yฤฑlฤฑn yรผzde 7 รผzerinde bir รผretim rakamฤฑ tahmini yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ, bu tahminin haziran ayฤฑnda gerรงekleลtiฤini hatฤฑrlattฤฑ.
ลu anda sezonun tamamlandฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatan Ulusoy, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Biz bu รผretimin bir miktar daha aลaฤฤฑda olabileceฤini tahmin ediyoruz. TรฤฐK’in revize tahminlerinden bir miktar daha aลaฤฤฑ olabilir. Her halรผkarda 19 milyon ton Tรผrkiye tรผketiminin รผzerinde bir รผretim sรถz konusu. Yani iyi bir rekolte geรงirdik. Dรผnyaya baktฤฑฤฤฑmฤฑz zaman ise 770 milyon tonluk bir rekolte รผretimi, buna karลฤฑlฤฑk 750 milyon tonluk bir buฤday tรผketimi sรถz konusu. Bu sayede dรผnyadaki buฤday stoklarฤฑ 320 milyon tondan 330 milyon tona yรผkselecek. Buraya kadar haberlerin hepsi iyi… Bu iyi haberlere raฤmen sezonun baลฤฑndan itibaren dรผnya buฤday fiyatlarฤฑnda ciddi bir hareketlilikle karลฤฑ karลฤฑyayฤฑz. Karadeniz piyasasฤฑnda, ki dรผnyanฤฑn en bรผyรผk ihracatรงฤฑsฤฑ olan Rusya’da buฤday fiyatlarฤฑ sezondan itibaren yรผzde 20’lik bir yรผkseliล gerรงekleลtirdi, 200 dolarlฤฑk seviyelerden fbo olarak 250 dolarlฤฑ seviyelere ulaลtฤฑ. ABD borsalarฤฑnda da aynฤฑ seviyeleri gรถrebiliyoruz. รretimin gรผรงlรผ olduฤu bir dรถnemde neden bรถyle bir fiyat hareketliliฤiyle karลฤฑlaลtฤฑk? Pandemi sonrasฤฑ dรถnemde birรงok รผlke kendi stoklarฤฑnฤฑ gรผรงlendirmek yรถnรผnde bir hareketlilik gerรงekleลtirdi.”
“รin’in stoklarฤฑnฤฑ gรผรงlendirmek iรงin 7 milyon ton ithalat yapacaฤฤฑ รถngรถrรผlรผyor”
IAOM Avrasya ve Ulusoy Un Yรถnetim Kurulu Baลkanฤฑ Ulusoy, Pakistan’ฤฑn, normal sรผreรงte hiรง ithalat yapmayan bir รผlkeyken, รผst รผste ihalelerle buฤday aldฤฑฤฤฑnฤฑ, รin’in de kendi stoklarฤฑnฤฑ gรผรงlendirmek iรงin 7 milyon ton ithalat yapacaฤฤฑnฤฑn รถngรถrรผldรผฤรผnรผ aktardฤฑ.
Mฤฑsฤฑr ve Suudi Arabistan’ฤฑn her yฤฑl olduฤu gibi gรผรงlรผ alฤฑmlarฤฑna devam ettiฤini, bu yรผksek alฤฑmlarฤฑn, fiyatlarฤฑn yรผkselmesine sebebiyet verdiฤini belirten Ulusoy, รin’in, yฤฑlฤฑ 163 milyon ton stokla kapatmasฤฑnฤฑn beklendiฤini, bunun da dรผnya stokunun yarฤฑsฤฑ anlamฤฑna geldiฤini vurguladฤฑ.
Pandemi sonrasฤฑ bรผtรผn รผlkelerin gฤฑda gรผvenliฤinde buฤdayฤฑ รงok รถnemli, stratejik bir noktaya koyduฤuna iลaret eden Ulusoy, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Buฤday stratejik bir รผrรผn oldu. Pandemi sonrasฤฑ รผlkeler, buฤday stoklamaya baลladฤฑ. Pek รงok รผlke tedarikte aksama olmamasฤฑ iรงin stoklarฤฑnฤฑ yรผksek tutuyor. Buradan yine Tรผrkiye’ye dรถnersek Tรผrkiye’de de benzer bir durum sรถz konusu. Gฤฑdanฤฑn รถnemi, รถnceki dรถnemden artan รถneminden dolayฤฑ yรผksek bir talep gรถrรผyoruz. Tรผrkiye’de de bu รผretim verilerine raฤmen sezon baลฤฑndan beri yรผkselen fiyatlarฤฑ gรถrdรผk.”
“Tรผrkiye’de lisanslฤฑ depo kapasitesi sezon baลฤฑ itibariyle 6 milyon tona yรผkseldi”
Eren Gรผnhan Ulusoy, lisanslฤฑ depoculuฤun, Tรผrk tarฤฑmฤฑnฤฑn devrim niteliฤinde bir geliลmesi olduฤunu, รผrรผnlerin muhafaza edilmesinde lisanslฤฑ depoculuk imkanlarฤฑnฤฑn รงiftรงilere bรผyรผk bir rahatlฤฑk saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti.
รrรผnleri harman zamanฤฑ, hasat zamanฤฑ piyasaya arz etme zorunluluฤu olmadan lisanslฤฑ depolara teslim ederek bunlarฤฑn yรผksek standartlarda depolanmasฤฑnฤฑ saฤladฤฑklarฤฑnฤฑ aktaran Ulusoy, ลu deฤerlendirmelerde bulundu:
“รrรผnlerin pazarlanmasฤฑ, elektronik รผrรผn senetleri sayesinde oluyor. รiftรงimiz iรงin bรผyรผk bir kolaylฤฑk. Tรผrkiye’de lisanslฤฑ depo kapasitesi sezon baลฤฑ itibariyle 6 milyon tona yรผkseldi ve hedef 10 milyon tona ulaลmak. Bu rakamฤฑn 5 yฤฑl รถnce 400 bin ton olduฤunu deฤerlendirirsek gerรงekten รงok hฤฑzlฤฑ bir yรผkseliล var.
Bizim iรงin lisanslฤฑ depoculuk, gฤฑda gรผvenliฤinde รงok รถnemli rol oynuyor. Sadece รงiftรงimiz, tรผccarฤฑmฤฑz, sanayicimiz iรงin deฤil, tรผm halkฤฑmฤฑz iรงin lisanslฤฑ depoculuk kapasitesinin yรผkselmesi, herhangi bir aksaklฤฑkta, yaลadฤฑฤฤฑmฤฑz salgฤฑn ya da dฤฑล ticarette herhangi bir aksama, รผrรผn tedarik ettiฤimiz รผlkelerden รผrรผnรผn gelmemesi gibi durumlarda gฤฑda gรผvenliฤimizi garanti altฤฑna alฤฑyor. Dolayฤฑsฤฑyla Tรผrkiye tarฤฑm sektรถrรผnรผn geliลmesi hem de tรผketicinin gฤฑda gรผvenliฤi aรงฤฑsฤฑndan son derece kritik bir sektรถr. Bu sektรถrรผn hฤฑzla geliลmeye devam edeceฤini dรผลรผnรผyoruz.”
