10 Nisan Cuma akลamฤฑ, iki gรผnlรผk sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑ kararฤฑnฤฑn, uygulamaya sadece iki saat kala kamuoyuna duyurulmasฤฑndan kaynaklฤฑ olarak yaลanan izdiham gรถrรผntรผleri nedeniyle ฤฐรงiลleri Bakanlฤฑฤฤฑ’ndan istifa eden Sรผleyman Soylu’nun bu kararฤฑ almasฤฑnda, Bilim Kurulu’nun bazฤฑ รผyelerinin ve parti iรงinden รถnemli bazฤฑ isimlerin, Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan’a da iletilen, “Haftalardฤฑr verilen emekler boลa gitti” tepkilerinin etkili olduฤu konuลuluyor.
T24 Ankara bรผrosunun haberine gรถre, AKP’nin yรผkseliล dรถneminde rol alan bazฤฑ isimlerin, รถzellikle teลkilatlarda gรถrev yapmฤฑล eski yรถneticilerin partideki yรผkseliลinden rahatsฤฑz olduklarฤฑ Sรผleyman Soylu, bugรผn (12 Nisan 2020 Pazar) akลam saatlerinde sรผrpriz bir biรงimde ฤฐรงiลleri Bakanlฤฑฤฤฑ’ndan istifa etti. Uzun sรผredir parti iรงindeki iktidar mรผcadelesinin en รถnemli isimlerinden birisi olarak gรถsterilen, hem Erdoฤan’ฤฑn hem de MHP lideri Devlet Bahรงeli’nin desteฤiyle etki alanฤฑnฤฑ gรผnden gรผne geniลleten Soylu’yu istifa noktasฤฑna, cuma akลamฤฑ yaลanan “sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑ izdihamฤฑ”na iliลkin gรถrรผntรผler getirdi.
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn damadฤฑ Maliye ve Hazine Bakanฤฑ Berat Albayrak’la gergin iliลkileri daha รถnce kamuoyuna yansฤฑyan Soylu’nun istifasฤฑnda, daha รถnce Ahmet Davutoฤlu’nun Baลbakanlฤฑk’tan istifasฤฑnda rol oynayan “Pelikan” adฤฑyla bilinen grubun da etkili olduฤu iddiasฤฑ, kulislerde รถne sรผrรผldรผ.
รnce arkasฤฑnda durdu
Sรผleyman Soylu, 31 ile iliลkin iki gรผnlรผk sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑ kararฤฑnฤฑn sadece iki saat kala aรงฤฑklanmasฤฑ รผzerine on binlerce kiลinin salgฤฑn riskini hiรงe sayarak marketlere akฤฑn etmesi, salgฤฑnฤฑn en yaygฤฑn olduฤu ฤฐstanbul’da Bรผyรผkลehir Belediye Baลkanlฤฑฤฤฑ’na bile bilgi verilmemesi, yasaฤฤฑn istisna kapsamฤฑnฤฑn -basฤฑlmฤฑล gazetelerin bile daฤฤฑtฤฑlamamasฤฑ gibi nedenlerle- eleลtirilmesi รผzerine tepkilere muhatap oldu. Sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑnฤฑn ฤฐรงiลleri Bakanlฤฑฤฤฑ ฤฐller ฤฐdaresi Genel Mรผdรผrlรผฤรผ genelgesiyle geรง saatlerde ilan edilmesinden kaynaklฤฑ olarak yaลanan izdiham gรถrรผntรผleri nedeniyle hemen o akลam aรงฤฑklama yapan Soylu, kararฤฑ savunurken NTV’ye ลunlarฤฑ sรถyledi:
“ฤฐลin baลฤฑndan itibaren Sayฤฑn Cumhurbaลkanฤฑmฤฑzฤฑn talimatlarฤฑyla gerรงekleลen bir sรผreรง yรถnetimi ortadadฤฑr. Bu sรผreรงte dรถrt temel meseleyi gรถzรผmรผzรผn รถnรผnden kaรงฤฑrmadฤฑk. Birincisi kamu dรผzeninin saฤlanmasฤฑ, ikincisi saฤlฤฑk sisteminin ayakta kalmasฤฑ ve sรผrdรผrรผlebilmesi, รผรงรผncรผsรผ รผretim ve tedarik zincirinin devam etmesi, dรถrdรผncรผsรผ sosyal mesafe ve sosyal izolasyon.”
“Cumhurbaลkanฤฑ’nฤฑn talimatฤฑylaโฆ”
“Daha รถnce 65 yaล รผzerindeki ve 20 yaล altฤฑndakilere sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑ getirildi. 31 ile giriล-รงฤฑkฤฑล sฤฑnฤฑrlandฤฑ. Gelinen noktada, tรผm veriler gรถz รถnรผne alarak Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan’ฤฑn talimatฤฑyla birlikte Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑ ile deฤerlendirerek, hafta sonu iรงin 30 bรผyรผkลehir ve Zonguldak’ta sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑ ilan edildi. Bu saatte sokakta Tรผrkiye’de aรงฤฑk olan yerler รงok az olduฤu iรงin รงok doฤal olarak milletimizin telaลฤฑ var. Ben bunu normal karลฤฑlฤฑyorum ama bu telaลa da gerek yok. รรผnkรผ yarฤฑn (cumartesi) fฤฑrฤฑnlar aรงฤฑk. Kendi araรงlarฤฑyla ekmek daฤฤฑtabilecekler, genelgemizde bu aรงฤฑk. Su aรงฤฑk. Sadece marketler aรงฤฑk deฤil. Tรผrkiye, รงok uzun zamandan beri bizim ‘evde kal’ รงaฤrฤฑlarฤฑmฤฑza uymaktadฤฑr. Zaten evde gerekli tedarikler sรถz konusudur.”
“Diฤer รผlkelere bakฤฑldฤฑ”
Soylu, ertesi gรผn, Habertรผrk’ten Muharrem Sarฤฑkaya’ya yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada da, yoฤun tepkilere neden olan uygulamanฤฑn arkasฤฑnda durdu. Soylu, “Yasak kararฤฑnฤฑ aรงฤฑklayan รผlkelerin hangi saatte aldฤฑklarฤฑnฤฑ hatฤฑrlฤฑyor musunuz? Tecrรผbe รถnรผmรผzde, erken saatte aรงฤฑklasaydฤฑk, bazฤฑ รผlkelerde gรถrdรผฤรผmรผz, izlediฤimiz gibi marketlere akฤฑn olsaydฤฑ daha mฤฑ iyi olacaktฤฑ? Yaฤmalarcasฤฑna marketlerden tuvalet kรขฤฤฑtlarฤฑna, gฤฑda malzemelerine nasฤฑl hรผcum edildiฤini bir hatฤฑrlayฤฑn. Bรถyle bir ortam รงok daha mฤฑ iyi olurdu, yoksa daha mฤฑ kรถtรผ olurdu? ฤฐtalya sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑnฤฑ hangi saatte ilan etmiล, hiรง baktฤฑnฤฑz mฤฑ?” dedi.
Sarฤฑkaya, Soylu’nun, “รถnceki gece yarฤฑsฤฑ 1-1,5 saat iรงinde marketlere akฤฑn eden insan sayฤฑsฤฑnฤฑn da รถyle abartฤฑlacak boyutta olmadฤฑฤฤฑnฤฑ” sรถylediฤini aktardฤฑ. Soylu, Sarฤฑkaya’ya “Bunu tespit edebiliyoruz, 250 bin kadar insan hareketi gรถrรผldรผ, o da kฤฑsa sรผrede durdu” aรงฤฑklamasฤฑnฤฑ yaptฤฑ.
“Eleลtirileri aldฤฑm, kabul ettim”
Soylu, Hรผrriyet Gazetesi Genel Yayฤฑn Yรถnetmeni Ahmet Hakan’a yaptฤฑฤฤฑ ve bugรผn (12 Nisan Pazar) yayฤฑmlanan aรงฤฑklamalarฤฑnda ise รถnceki aรงฤฑklamalarฤฑnฤฑn aksine deฤerlendirmelerde bulunarak, ลunlarฤฑ sรถyledi:
“Eleลtirileri aldฤฑm, kabul ettim. Hafta sonu iki gรผnlรผk sokaฤa รงฤฑkma yasaฤฤฑ kararฤฑ aldฤฑk. รรผnkรผ bu kararฤฑn รผretim ve tedarik zincirine zarar vermeyeceฤini dรผลรผndรผk. Bu aรงฤฑdan รถnemli bir karardฤฑr. Bir buรงuk-iki saatlik bir sรผreรงte bazฤฑ kฤฑsฤฑtlฤฑ bรถlgelerde bir yฤฑฤฤฑlma oldu. รok sฤฑnฤฑrlฤฑ sayฤฑda bir birikme oldu. Doฤrudur. Ben bunu รถngรถrmedim. Tecrรผbem var. Ama yine de o saatteki bu รงok sฤฑnฤฑrlฤฑ birikmenin bรผyรผk bir problem oluลturacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnmรผyorum. Zamanlamasฤฑ aรงฤฑsฤฑndan alฤฑnan karar, bakanlฤฑฤฤฑmฤฑza ait bir karardฤฑr. Bir kez daha sรถylรผyorum: Eleลtirileri de aldฤฑm kabul ettim. Hakaretleri de kabul ettim. Biz diฤer รผlke รถrneklerini inceledik. O รถrneklerde ลunu gรถrdรผk: ฤฐki-รผรง gรผn รถnce ilan edilen sokaฤa รงฤฑkma yasaklarฤฑ marketlere bรผyรผk bir hรผcumu getiriyor. Bรถyle bir ลey yaลanmasฤฑn istedik. Saat 21.00 itibarฤฑyla marketler kapanฤฑyor.
Bunu dรผลรผnerek yasak kararฤฑnฤฑ 21.00’den sonra ilan ettik. Bazฤฑlarฤฑ โ23.59’da ilan etseydiniz’ diyor. Ancak o zaman da insani aรงฤฑdan bรผyรผk sorunlarla karลฤฑlaลabilirdik. Bir ziyarete gitmiล, bir yere gitmiล insanlarฤฑmฤฑz aรงฤฑsฤฑndan รงok bรผyรผk sorun olacaktฤฑ. Birkaรง saat รถncesinden haber verilmesi gerekliydi. Vatandaลฤฑmฤฑz yasaฤฤฑn ilanihaye devam edeceฤini dรผลรผnรผyor. Sฤฑnฤฑrlฤฑ birikmenin nedeni budur. Ama ลundan eminim: Nasฤฑl bir yรถntem izlersek izleyelim muhakkak bir risk olacaktฤฑ. Sonuรงta o saatte sokaฤa รงฤฑkanlarฤฑn sayฤฑsฤฑ 250 bin-300 bin civarฤฑndadฤฑr. Sonuรง olarak baktฤฑฤฤฑmฤฑzda herkes evlerine รงekildi… Gece saat 00.05 itibariyle bu baลarฤฑyla saฤlandฤฑ. Sokaklarda kimse kalmadฤฑ.”
