ABD borsalarında cuma günü derinleşen satış baskısı teknoloji ağırlıklı Nasdaq endeksini teknik düzeltme bölgesinin daha da içine çekerken, küresel piyasaların göstergesi konumundaki diğer endeks S&P 500‘ü de aynı eşiğe bir adım daha yaklaştırdı.
Yatırımcıların ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile yaşanan askeri gerilimi yatıştırmaya yönelik son açıklamalarını fiyatlamakta isteksiz davranması, savaşın daha da tırmanması halinde borsalarda ayı piyasasının başlayabileceği yönündeki beklentileri güçlendiriyor.
Washington öncülüğünde 28 Şubat tarihinde başlayan saldırılarla alevlenen çatışmadaki son gelişmeler, piyasa aktörleri tarafından yakından izleniyor. Sözü edilen belirsizlik ortamında gösterge endeks 200 günlük hareketli ortalamasından giderek uzaklaşıyor.
Aynı süreçte petrol fiyatları yükseliş ivmesini korurken, tahvil piyasaları dünya genelindeki ekonomiler için daha uzun süreli bir enflasyon sarmalını fiyatlamaya devam ediyor.
Jeopolitik gerilimler ve S&P 500’deki etkileri
ABD Başkanı Donald Trump, perşembe gecesi sosyal medya ağı Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, Tahran yönetiminin bir aydır süren savaşı sona erdirecek Amerikan şartlarını kabul etmesi için geçen hafta belirlediği süreyi üçüncü kez uzatacağını duyurdu.
Trump, İran hükümetinin talebi doğrultusunda enerji tesislerinin imhası sürecini 6 Nisan Pazartesi gününe kadar on gün süreyle askıya aldığını belirtti ve Tahran ile görüşmelerin devam ettiğini kaydetti.
Başkanın mesajı, pay piyasalarının günü ciddi kayıplarla tamamlamasının ve S&P 500 endeksinin savaş sonrası düşüşünü yüzde 5,8 seviyesine taşımasının hemen ardından geldi. Açıklama ilk etapta piyasalarda yukarı yönlü sınırlı bir tepki yaratsa da, rüzgar kısa sürede tersine döndü ve hisse senetleri cuma günü için ilave düşüşlere zemin hazırladı. Beyaz Saray cephesinden hem görüşmelerin içeriğine hem de katılımcılarına dair detaylı bilgi paylaşılmaması, piyasalardaki tedirginliği besleyen ana unsurlar arasında yer alıyor.
Basına yansıyan ve sayıları 10 bini bulan Amerikan askerinin Basra Körfezi’ne konuşlandırılabileceği yönündeki haberler, yatırımcıların Trump’ın son mesajına şüpheyle yaklaşmasına yol açtı.
Enerji piyasalarındaki fiyatlamalar da endişeleri doğrudan yansıtıyor; mart vadeli Brent ham petrolü varil başına yüzde 2 artışla 110,20 dolara, nisan vadeli kontratlar ise yüzde 1,8 yükselişle 103,17 dolara ulaştı. Deutsche Bank stratejisti Jim Reid, ilk andaki refleksle Brent petrolün varil fiyatında 4,50 dolarlık bir gerileme görüldüğünü, ancak söz konusu hareketin geçici kaldığını ifade etti.
Reid, Brent petrolün halihazırda Trump’ın mesajı öncesindeki seviyelerine son derece yakın bir noktadan işlem gördüğünü vurguladı. Stratejist, sürecin ertelenmesinin acil tırmanma riskini bir miktar azaltabileceğini, fakat Tahran’ın görüşmeleri reddetmesi ve Hürmüz Boğazı’nın büyük ölçüde kapalı kalması sebebiyle çözüme giden yolda yeni bir vizyon sunmadığını değerlendirmesinde bulundu.
Tüm gelişmeler ışığında yatırımcıların risk iştahında belirgin bir daralma gözlemleniyor.
Tahvil getirilerindeki tırmanış ve S&P 500 beklentileri
Pay piyasalarındaki karamsar tabloya paralel biçimde tahvil piyasalarında da sert satış dalgası yaşanıyor. Gösterge niteliğindeki iki yıllık ABD Hazine tahvili getirileri perşembe günü yüzde 4 sınırını aşarak en son yüzde 4,021 seviyesinden işlem gördü. Sözü edilen sıçrama, çatışmaların başlangıcından itibaren yaklaşık 63 baz puanlık devasa bir artışa işaret ediyor.
Uzun vadeli kağıtlarda gözlemlenen hareketlerle birlikte değerlendirildiğinde tahvil piyasası, dünyanın en büyük ekonomisinin petrol fiyatı şokunun bir sonucu olarak uzun süreli bir stagflasyon dönemine girebileceğini fiyatlıyor. Küresel ekonomideki yavaşlama sinyalleri hisse senedi piyasalarına doğrudan yansıyor. S&P 500 endeksi perşembe günü 4 Eylül tarihinden itibaren ilk kez 6500 puan sınırının altında kapanış gerçekleştirdi.
Söz konusu düşüş, gösterge endeksi şubat ayındaki tüm zamanların en yüksek seviyesinin yüzde 7,2 altına taşıyarak, ilk çeyreğin son işlem günlerine girilirken güçlü bir şekilde düzeltme bölgesine yaklaştırdı. Nasdaq endeksi ise 29 Ekim’de ulaştığı zirvenin yaklaşık yüzde 10,6 altında kapanarak, teknoloji odaklı gösterge için resmi bir düzeltme geri çekilmesini tescilledi.
Fundstrat yetkilisi Tom Lee, yatırımcılar için zorlu ve sancılı bir hafta yaşandığını belirtmesine rağmen, S&P 500 endeksinin geçtiğimiz cuma günkü kapanışına kıyasla sadece yüzde 0,45 oranında ekside olduğuna dikkat çekti. Lee, mart ayının pozitif bir kapanış yapabileceğine dair umudunu koruduğunu ifade ederek, satış dalgasının yüzde 95’lik kısmının halihazırda geride kaldığını düşündüğünü açıkladı.
Yine de Trump’ın son hamlesinin ardından kalıcı bir toparlanma emaresi görülmemesi piyasaları baskılıyor. Petrolün yaz aylarına kadar varil başına 90 doların üzerinde işlem göreceğine işaret eden vadeli işlemler piyasası ve ABD Merkez Bankası’nın yıl içinde faiz indirimine gitme ihtimalini zayıflatan tahvil getirileri, genel risk iştahı açısından olumsuz bir tablo çiziyor.
Teksas merkezli GDS Wealth Management’ten Glen Smith, piyasaların bir süre daha petrol yukarı, hisse senetleri aşağı dinamiğini sürdüreceğini, ancak eninde sonunda bir toparlanma yaşanacağı konusunda iyimser olduğunu kaydetti. Smith, son haftalardaki piyasa düşüşlerinin hızının ve korkunun temelinde sadece jeopolitik gerilimlerin yatmasının, hisse senetlerinin ayı piyasasından ziyade bir düzeltme sürecinin ortasında olduğunu gösterdiğini vurguladı.
