S&P 500 endeksi, yapay zeka (AI) patlamasฤฑnฤฑn ekonomi, ลirket kรขrlฤฑlฤฑklarฤฑ ve iล gรผcรผ piyasasฤฑ รผzerindeki etkilerine dair artan belirsizliklerin tetiklediฤi sert satฤฑล dalgasฤฑnฤฑn ardฤฑndan Cuma gรผnรผ %1,97 oranฤฑnda yรผkselerek geรงtiฤimiz Mayฤฑs ayฤฑndan bu yana en iyi gรผnlรผk performansฤฑnฤฑ sergiledi.
Haftalฤฑk bazda teknoloji devlerinin devasa yatฤฑrฤฑm planlarฤฑ piyasalarda volatiliteyi artฤฑrsa da, haftanฤฑn son iลlem gรผnรผnde gelen alฤฑmlarla Nasdaq Bileลik endeksi %2,18 deฤer kazandฤฑ. Ancak bu genel yรผkseliล, hafta boyunca piyasa deฤerinden yaklaลฤฑk 310 milyar dolar kaybeden Amazon gibi dev isimlerin yaลadฤฑฤฤฑ sarsฤฑntฤฑyฤฑ gizlemeye yetmedi.
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar, teknoloji ลirketlerinin yapay zeka altyapฤฑsฤฑna ayฤฑrdฤฑฤฤฑ yรผz milyarlarca dolarlฤฑk bรผtรงenin geri dรถnรผล sรผresini sorgularken, bu harcamalarฤฑn doฤrudan faydalanฤฑcฤฑsฤฑ olan enerji ve sanayi sektรถrlerine yรถneldi.
Teknoloji devlerinin devasa harcama planlarฤฑ ve S&P 500 รผzerindeki baskฤฑsฤฑ
Haftanฤฑn en รงok konuลulan konusu, dรผnyanฤฑn en bรผyรผk beลinci halka aรงฤฑk ลirketi olan Amazonโun รถnรผmรผzdeki yฤฑl iรงin 200 milyar dolarlฤฑk bir sermaye harcamasฤฑ planladฤฑฤฤฑnฤฑ duyurmasฤฑ oldu. ลirketin bulut biliลim birimi AWSโnin kapasitesini artฤฑrmayฤฑ hedefleyen bu rekor bรผtรงe, yatฤฑrฤฑmcฤฑlar tarafฤฑndan “fazla agresif” bulunarak hisselerin %5,58 oranฤฑnda gerilemesine yol aรงtฤฑ.
Benzer bir kaderi paylaลan Microsoft ve Metaโnฤฑn da aralarฤฑnda bulunduฤu dรถrt bรผyรผk teknoloji devinin (Amazon, Microsoft, Meta ve Alphabet) bu yฤฑlki toplam yapay zeka yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn 650 milyar dolara ulaลmasฤฑ bekleniyor. Sรถz konusu dรถrt ลirket, sadece son beล iลlem gรผnรผnde piyasa deฤerinden toplamda yaklaลฤฑk 1 trilyon dolar kaybederek S&P 500 ve Nasdaq endekslerinin haftayฤฑ negatif bรถlgede kapatmasฤฑna neden oldu.
Piyasadaki bu sarsฤฑntฤฑnฤฑn bir diฤer tetikleyicisi ise yapay zeka geliลtiricisi Anthropicโin, veri analitiฤi gibi karmaลฤฑk gรถrevleri yerine getirebilen yeni “AI ajanlarฤฑnฤฑ” tanฤฑtmasฤฑ oldu. Bu geliลme, gayrimenkulden bankacฤฑlฤฑฤa kadar pek รงok sektรถre veri analizi hizmeti sunan yazฤฑlฤฑm ลirketlerinin iล modellerinin tehdit altฤฑnda olduฤu endiลesini yaratarak sektรถr genelinde paniฤe yol aรงtฤฑ.
รzellikle bu yazฤฑlฤฑm ve veri devlerine finansman saฤlayan รถzel kredi kuruluลlarฤฑ da satฤฑล baskฤฑsฤฑndan nasibini aldฤฑ. Ancak Apple, bulut biliลim kapasitesini kendi veri merkezlerini kurmak yerine diฤer firmalardan satฤฑn aldฤฑฤฤฑ iรงin bu maliyet artฤฑลlarฤฑndan ve AI kaynaklฤฑ satฤฑลlardan bรผyรผk รถlรงรผde etkilenmeyerek haftayฤฑ %7 yรผkseliลle tamamlamayฤฑ baลardฤฑ.
Sanayi ve enerji sektรถrรผnde yeni talep dalgasฤฑ
Teknoloji sektรถrรผndeki belirsizliฤe raฤmen, S&P 500 iรงerisindeki sanayi ve enerji ลirketleri haftanฤฑn parlayan yฤฑldฤฑzlarฤฑ oldu. Caterpillar gibi sanayi devleri ve enerji firmalarฤฑ, yapay zeka veri merkezlerinin inลasฤฑ ve iลletilmesi iรงin gereken devasa altyapฤฑ ve enerji ihtiyacฤฑnฤฑn kendi hizmetlerine olan talebi patlatacaฤฤฑ beklentisiyle gรผรงlรผ bir ralli sergiledi.
Cuma gรผnkรผ iลlemlerde sanayi ve enerji sektรถrleri endeksin en iyi performans gรถsteren birimleri arasฤฑnda yer alฤฑrken, รงip รผreticilerinden gelen olumlu haberler de bu yรผkseliลi destekledi. รzellikle Nvidia, %8โe yakฤฑn bir artฤฑลla piyasa deฤerini 4,5 trilyon dolarฤฑn รผzerine taลฤฑyarak yapay zeka donanฤฑmฤฑ konusundaki rakipsiz konumunu bir kez daha tescilledi.
Nvidia CEOโsu Jensen Huang, CNBCโye yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, sektรถrdeki satฤฑล dalgasฤฑnฤฑ “dรผnyanฤฑn en mantฤฑksฤฑz ลeyi” olarak nitelendirerek yapay zeka uygulamalarฤฑna olan talebin “inanฤฑlmaz derecede yรผksek” olduฤunu ve devasa yatฤฑrฤฑmlarฤฑn bu talebi karลฤฑlamak iรงin gerekli olduฤunu savundu.
รte yandan, orta ve kรผรงรผk รถlรงekli ลirketlerin yer aldฤฑฤฤฑ Russell 2000 endeksi de Cuma gรผnรผ %4โe yakฤฑn yรผkselerek dev rakiplerini geride bฤฑraktฤฑ. Bank of America analistleri, teknoloji devlerinin รผzerindeki baskฤฑ devam ederken yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn “Wall Streetโten Main Streetโe” (bรผyรผk finans merkezlerinden reel ekonomiye) bir rotasyon baลlattฤฑฤฤฑnฤฑ ve bu durumun yerel odaklฤฑ kรผรงรผk ลirketlere yaradฤฑฤฤฑnฤฑ bildirdi.
Dow Jones 50.000 puanฤฑ aลarken S&P 500 iรงin beklentiler
Cuma gรผnรผnรผn en รงarpฤฑcฤฑ manลetlerinden biri de Dow Jones endeksinin tarihte ilk kez 50.000 puan sฤฑnฤฑrฤฑnฤฑ aลmasฤฑ oldu. Her ne kadar bu tarihi milat bรผyรผk yankฤฑ uyandฤฑrsa da, uzmanlar Dow Jones’un sadece 30 hisse iรงermesi nedeniyle piyasanฤฑn genel gรผcรผnรผ yansฤฑtma konusunda S&P 500 kadar kapsamlฤฑ bir barometre olmadฤฑฤฤฑnฤฑ hatฤฑrlatฤฑyor.
ABD Baลkanฤฑ Donald Trumpโฤฑn Truth Social รผzerinden “Tebrikler Amerika!” mesajฤฑyla kutladฤฑฤฤฑ bu rekora raฤmen, piyasanฤฑn daha geniล bir kesimini temsil eden S&P 500 endeksi yฤฑl baลฤฑndan bu yana sadece %1โin altฤฑnda bir getiri saฤlayabildi. Bu durum, borsa genelinde yรผkseliลin ne kadar dar bir alana sฤฑkฤฑลtฤฑฤฤฑnฤฑ ve ana endeksin teknoloji dฤฑลฤฑndaki sektรถrlerin desteฤine ihtiyaรง duyduฤunu kanฤฑtlฤฑyor.
Kripto para piyasalarฤฑnda ise Bitcoin fiyatlarฤฑ son 24 saat iรงinde 10.000 dolarlฤฑk bir bantta dalgalanarak Perลembe gecesi 60.000 dolara geriledikten sonra Cuma gรผnรผ tekrar 70.000 dolar seviyesine ulaลtฤฑ. UBS Global Wealth Management ekonomistleri, kripto varlฤฑklarฤฑn genel tรผketici davranฤฑลlarฤฑ รผzerinde hisse senetleri veya tahviller kadar doฤrudan bir etkisinin olmadฤฑฤฤฑnฤฑ, ancak piyasadaki genel risk iลtahฤฑnฤฑ รถlรงmek iรงin bir gรถsterge olarak takip edildiฤini belirtiyor.
Gelecek projeksiyonlarฤฑ, yapay zeka yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn rasyonalize edilmesi ve enflasyon verilerinin Fed รผzerindeki baskฤฑyฤฑ hafifletmesi durumunda S&P 500 endeksinin 2026 yฤฑlฤฑ genelinde daha dengeli bir bรผyรผme sergileyebileceฤi yรถnรผnde.
