ฤฐstanbul, beklenen 7,5 bรผyรผklรผฤรผndeki bir depreme hazฤฑrlฤฑksฤฑz yakalanฤฑrsa 48 bin bina yฤฑkฤฑlacak ya da aฤฤฑr hasar gรถrecek. Afet ve acil durum anฤฑnda hayati รถnem taลฤฑyan, bรถlgeye yardฤฑmlarฤฑn ve arama kurtarma ekiplerinin ulaลฤฑmฤฑ zorlaลacak. Bรถyle bir durumda yollarฤฑn en az yรผzde 30โunun kapanmasฤฑ รถngรถrรผlรผyor.
ฤฐstanbul ฤฐstatistik Ofisi, ‘ฤฐstanbulโun Deprem Raporu’na gรถre bรถyle bir durumda yaลanacak ekonomik kayฤฑp ise, en az 120 milyar lira olacak. Depremin gece olmasฤฑ halinde can kaybฤฑ sayฤฑsฤฑ รถnemli รถlรงรผde artabileceฤi de belirtildi. Ayrฤฑca, ฤฐstanbullularฤฑn yarฤฑsฤฑna yakฤฑnฤฑ depremi kader olarak gรถrรผyor.
ฤฐstanbul Bรผyรผkลehir Beledisi ฤฐstatistik Ofisi tarafฤฑndan yapฤฑlan araลtฤฑrmada ฤฐstanbul’un 7,5 bรผyรผklรผฤรผndeki depremde alabileceฤi hasar gรถzler รถnรผne serildi.
Araลtฤฑrmalara gรถre ฤฐstanbul, beklenen 7,5 bรผyรผklรผฤรผndeki bir depreme hazฤฑrlฤฑksฤฑz yakalanฤฑrsa 48 bin bina yฤฑkฤฑlacak ya da aฤฤฑr hasar gรถrecek. 194 bin bina orta ve รผstรผ hasar alacak.
YOLLARIN YรZDE 30’U KAPANACAK
Afet ve acil durum anฤฑnda hayati รถnem taลฤฑyan, bรถlgeye yardฤฑmlarฤฑn ve arama kurtarma ekiplerinin ulaลฤฑmฤฑ zorlaลacak.Bรถyle bir durumda yollarฤฑn en az yรผzde 30โunun kapanmasฤฑ รถngรถrรผlรผyor.
Ayrฤฑca yaลanacak ekonomik kaybฤฑn ise, en az 120 milyar lira olacaฤฤฑ tahmin ediliyor. ฤฐstanbul hanelerinde anlฤฑk nรผfusun gece 15 milyon, gรผndรผz 6 milyon kiลi olmasฤฑ nedeniyle beklenen depremin gece olmasฤฑ halindeyse, can kaybฤฑ sayฤฑsฤฑ รถnemli รถlรงรผde artabilir.
2000 YILI รNCESฤฐNDE YAPILAN BฤฐNALAR DAHA RฤฐSKLฤฐ
ฤฐBB’ye baฤlฤฑ ฤฐstanbul ฤฐstatistik Ofisiโnde gรถrevli Ekonomist ve Veri Gรถrselleลtirme Uzmanฤฑ Ertuฤrul Aฤlar, โBizim ฤฐstanbulโda ลu an elimizde olan verilere gรถre 2000-2019 yฤฑllarฤฑ arasฤฑnda tam 376 bin bina yapฤฑlmฤฑล. Ama sฤฑkฤฑntฤฑmฤฑz burada 2000 yฤฑlฤฑ รถncesinde yapฤฑlan binalarda baลlฤฑyor” diyerek uyarฤฑda bulundu.
48 BฤฐN BฤฐNA YA YIKILACAK YA DA AฤIR HASAR ALACAK
Aฤlar, ”2000 yฤฑlฤฑ รถncesinde yapฤฑlan binalar bizim iรงin daha bรผyรผk risk taลฤฑyorlar รงรผnkรผ eskiler ve 99 depremini de yaลamฤฑล bulunmaktalar. 1980 ve 2000 yฤฑllarฤฑ arasฤฑnda tam 538 bin 800 bina yapฤฑlmฤฑล ฤฐstanbul’da, bu binalar ลu an hala ayaktalar. Bununla birlikte 1980 รถncesinde de 255 bin binamฤฑz hala ฤฐstanbul’da mevcut bulunuyorlar. Bu yapฤฑlarฤฑmฤฑz, deprem iรงin ekstra bir risk taลฤฑmakla beraber gelecek 7,5 bรผyรผklรผฤรผndeki bir depremde, 48 bin binanฤฑn รงok bรผyรผk hasar gรถreceฤini veya yฤฑkฤฑlacaฤฤฑnฤฑ tahmin etmekteyiz. Sadece 48 bin binanฤฑn yฤฑkฤฑlacaฤฤฑnฤฑ veya aฤฤฑr hasar gรถreceฤini deฤil, aynฤฑ zamanda 194 bin binanฤฑn da orta ve รผstรผ derecede hasar gรถreceฤini tahmin ediyoruz” diye konuลtu.
DEPREM KADER Mฤฐ YOKSA ฤฐHMAL Mฤฐ?
Geรงmiล depremlerde yapฤฑlan รงeลitli araลtฤฑrmalarฤฑ derlediklerinde ulaลtฤฑklarฤฑ verileri paylaลan Aฤlar, ลunlarฤฑ sรถyledi:
โฤฐnsanlar genellikle orta ve รผstรผ hasar alan ancak yฤฑkฤฑlmayan binalarda hayatlarฤฑnฤฑ kaybediyorlar. Can kaybฤฑmฤฑz bu tarz binalarda รงok daha fazla artฤฑyor. Bu konuda da tabii ki eฤitim ve tatbikatlar bizim iรงin ekstradan bir รถnem arz ediyor. Yine bununla birlikte sosyal hasar gรถrebilirlik araลtฤฑrmamฤฑzda mahalle mahalle insanlara sorulan bir soruyu รถne รงฤฑkartmamฤฑz gerekiyor. Soru ลu: ‘Sizce depremde kader yรผzรผnden mi yoksa ihmal ya da รถnlem alฤฑnmamasฤฑ yรผzรผnden mi hayatlarฤฑmฤฑzฤฑ kaybediyoruz”
ฤฐSTANBULLULARIN YARISINA YAKINI, DEPREMฤฐ KADERE BAฤLIYOR
Sorunun ardฤฑndan ulaลtฤฑklarฤฑ sonucun รผzรผcรผ olduฤunu belirten Aฤlar, ”รรผnkรผ ฤฐstanbullularฤฑn yรผzde 42’si depremde yaลanacak kayฤฑplarฤฑ tamamen kader olarak gรถrรผyorlar. Bizde bu รงalฤฑลmayฤฑ kamuoyu yaratmak amacฤฑyla insanlara sunmak ihtiyacฤฑnda bulunduk รงรผnkรผ depremin geleceฤi zaman kader olabilir ancak depremden yaลanacak can kayฤฑplarฤฑ tamamen ihmal ile alakalฤฑ ลeyler” dedi.
โDENETฤฐMLER TAM YAPILMIYOR”
Binalarฤฑn yapฤฑldฤฑฤฤฑ sฤฑrada daha iyi denetlenmesi gerektiฤini ifade eden ฤฐsmail Kaya, โBenim oturduฤum bina nereden baksan 40 yฤฑllฤฑk. Bence 2000โden sonra yapฤฑlan binalar da riskli รงรผnkรผ denetimler tam yapฤฑlmฤฑyor. Bazฤฑ mรผteahhitler saฤlam yapฤฑyor tabii ki ama denetimler sฤฑklaลฤฑrsa, bizim iรงin daha iyi olur.” diye konuลtu.
Beylikdรผzรผโnde yaลayan ve yaลadฤฑฤฤฑ binanฤฑn gรผvenli olmadฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผndรผฤรผnรผ kaydeden Recep Gรผlgen ise, โEn son ฤฐzmir depreminde 2 yฤฑllฤฑk bina รงรถkme derecesine geldikten sonra, bizimkilerin de risk altฤฑnda olduฤunu dรผลรผnรผyorum. Ben Beylikdรผzรผโnde oturuyorum. 12 katlฤฑ. Tabii yรผksekte oturduฤumuz iรงin sฤฑkฤฑntฤฑ. Bina gรผvenli mi deฤil mi diye test yaptฤฑrmadฤฑk, kimsenin umurunda deฤil aรงฤฑkรงasฤฑ. Biz Tรผrkler olarak baลฤฑmฤฑza gelince anlฤฑyoruz malum” dedi.
โDURUMUN KRฤฐTฤฐK OLDUฤUNU DรลรNรYORUM”
Samatyaโda 20 yฤฑllฤฑk bir binada yaลayan ve yaลadฤฑฤฤฑ binanฤฑn deprem gรผvenli olup olmadฤฑฤฤฑnฤฑ bilmediฤini sรถyleyen Selin Atak, ลunlarฤฑ sรถyledi:
โลu an bulunduฤumuz semt oldukรงa eski yapฤฑlara sahip. Bir denetlenmesi gerektiฤini dรผลรผnรผyorum. Hiรงbirimiz gรผvende deฤiliz. ฤฐzmir depreminden sonra binaca test yaptฤฑrmak gibi bir giriลimimiz olacak. Bu mahallede de durumun kritik olduฤunu dรผลรผnรผyorum.
