TSPB Baลkanฤฑ Dr. Alp Keler, 201’da pay senetleri piyasa deฤerinin milli gelirdeki payฤฑnฤฑn yรผzde 19โdan yรผzde 25โe yรผkseldiฤini belirterek bรผyรผmenin 2020 yฤฑlฤฑnda da gรผรงlรผ bir ลekilde devam etmesini beklediklerini vurguladฤฑ.
Tรผrkiye Sermaye Piyasalarฤฑ Birliฤi Baลkanฤฑ Dr. Alp Keler, CFA, ฤฐstanbul Wyndham Grand Leventโte yapฤฑlan basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda sermaye piyasalarฤฑnฤฑn 2019 yฤฑlฤฑnฤฑ deฤerlendirip, 2020 beklentilerini, gelecek dรถnem projelerini ve Birliฤin รถnceliklerini anlattฤฑ. Keler, sermaye piyasalarฤฑnฤฑn uzun vadeli kaynak yapฤฑsฤฑyla Tรผrkiye ekonomisine sunduฤu deฤeri arttฤฑracaฤฤฑ bir dรถneme girildiฤini sรถyledi. Tรผrkiye Sermaye Piyasalarฤฑ Birliฤi (TSPB) โ2019 yฤฑlฤฑ deฤerlendirme, 2020 beklentileriโ baลlฤฑklฤฑ basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda konuลan Keler, 2019 yฤฑlฤฑnda sermaye piyasalarฤฑnda รงok รถnemli bรผyรผmelerin yaลandฤฑฤฤฑna dikkat รงekerek, Tรผrkiye sermaye piyasalarฤฑnda geรงen yฤฑl yaลanan bรผyรผmenin 2020 yฤฑlฤฑnda da gรผรงlรผ bir ลekilde devam etmesini beklediklerini vurguladฤฑ.
Pay piyasasฤฑnda iลlem yapan yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑsฤฑ, iลlem hacmi arttฤฑ
2019 yฤฑlฤฑnda sermaye piyasalarฤฑnda รงok รถnemli bรผyรผmelerin yaลandฤฑฤฤฑna dikkat รงeken Keler โGeรงen yฤฑl yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn sermaye piyasasฤฑna olan ilgisi artarken, iลlem hacimleri de artmaya devam etti. 2018 yฤฑlฤฑ sonunda 336 bin olan pay piyasasฤฑnda iลlem yapan aktif yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑsฤฑ, 2019 yฤฑlฤฑ sonunda 489 bine, Vadeli ฤฐลlemler ve Opsiyon Piyasasฤฑโnda (VฤฐOP) iลlem yapan mรผลteri sayฤฑsฤฑ ise 17 binden 25 bine รงฤฑktฤฑ. Pay senetleri piyasa deฤerinin milli gelirdeki payฤฑ da yรผzde 19โdan yรผzde 25โe yรผkseldiโ dedi.
2019 yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑnฤฑn yฤฑlฤฑ oldu
2019 yฤฑlฤฑnda portfรถy yรถnetimine olan ilginin arttฤฑฤฤฑna dikkat รงeken Keler, geรงen yฤฑlฤฑn yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑ yฤฑlฤฑ olduฤunu belirtti. Keler ลunlarฤฑ sรถyledi; โGeรงen yฤฑl yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑ portfรถy bรผyรผklรผklerinde รถnemli bรผyรผme gรถrdรผk. 2018 yฤฑlฤฑ sonunda 57 milyar TL olan yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑ yรผzde 124 bรผyรผmeyle 2019 yฤฑlฤฑ sonunda 127.4 milyar TLโye yรผkseldi. Yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑndaki bรผyรผmede para piyasasฤฑ fonlarฤฑnฤฑn yanฤฑ sฤฑra, serbest fonlar ve alternatif yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑndaki bรผyรผmenin etkili olduฤunu gรถzlemliyoruz. Yine 2018 yฤฑlฤฑ sonunda 173 milyar TL olan kurumsal yatฤฑrฤฑmcฤฑ portfรถyรผ ise yรผzde 64 oranฤฑnda bรผyรผyerek 2019 yฤฑlฤฑ sonunda 284 milyar TLโye รงฤฑktฤฑ. Emeklilik yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑnda da devlet katkฤฑsฤฑ ve otomatik katฤฑlฤฑm sisteminin devreye girmesinin etkisiyle bรผyรผme trendi devam etti. Emeklilik yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑ geรงen yฤฑl yรผzde 37 bรผyรผyerek 93 milyar TLโden, 128 milyar TLโye รงฤฑktฤฑโ dedi. Keler, 2019 yฤฑlฤฑnda รถzel sektรถr borรงlanma araรงlarฤฑ stokunun da yรผzde 29 oranฤฑnda bรผyรผyerek 143 milyar TLโden 185 milyar TLโye รงฤฑktฤฑฤฤฑnฤฑ sรถzlerine ekledi.
Hisse senetlerinin payฤฑnฤฑn artmasฤฑnฤฑ bekliyoruz
Alp Keler, โKolektif yatฤฑrฤฑmlarฤฑn varlฤฑk daฤฤฑlฤฑmฤฑna bakฤฑldฤฑฤฤฑnda, emeklilik yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑnda deฤerlendirilen tutarlarฤฑn yรผzde 15โinin, yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑnda deฤerlendirilen tasarruflarฤฑn ise yรผzde 8โinin pay senetlerine yรถnlendirildiฤini gรถzlรผyoruz. Tรผrkiye gibi bรผyรผyen bir ekonomide bu payฤฑn artmasฤฑnฤฑ bekliyoruzโ diye konuลtu.
Tรผrkiye Sermaye Piyasalarฤฑ Birliฤiโnin finans sektรถrรผnde en geniล รผye yapฤฑsฤฑna sahip รถzdรผzenleyici meslek รถrgรผtรผ olduฤunu hatฤฑrlatan Keler, sermaye piyasalarฤฑnฤฑn ลirketlere ve ekonomiye katkฤฑsฤฑnฤฑn gรผรงlรผ bir ลekilde sรผrdรผrdรผฤรผnรผ sรถyledi. Keler, sรถzlerine ลรถyle devam etti: โSektรถr olarak 2019 yฤฑlฤฑnda halka arzlar kฤฑsฤฑtlฤฑ kalsa dahi ลirketlerimize 6 milyar TLโlik รถzkaynak saฤlamasฤฑna aracฤฑ olduk. Diฤer yandan 2019 sonu itibariyle tahvil ihraรงlarฤฑyla ลirketlerimizin yatฤฑrฤฑmcฤฑlardan 185 milyar TL tutarฤฑndaki borรงlanmasฤฑna katkฤฑda bulunduk.โ
โSermaye piyasalarฤฑnฤฑn ekonomiye katkฤฑsฤฑnฤฑn artacaฤฤฑ bir dรถnem olacakโ
Tรผrkiye sermaye piyasalarฤฑnda geรงen yฤฑl yaลanan bรผyรผmenin 2020 yฤฑlฤฑnda da gรผรงlรผ bir ลekilde devam etmesini beklediklerini vurgulayan Keler, sermaye piyasalarฤฑnฤฑn uzun vadeli kaynak yapฤฑsฤฑyla Tรผrkiye ekonomisine sunduฤu deฤeri arttฤฑracaฤฤฑ bir dรถneme girildiฤini kaydetti. Keler,โSermaye piyasasฤฑnฤฑn sunduฤu uzun vadeli fon yapฤฑsฤฑ, gรถreli olarak dรผลรผk maliyetli kaynak yapฤฑsฤฑ, bรผyรผmenin olumlu etkisinden tรผm yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn yararlanmasฤฑnฤฑ saฤlamasฤฑ, ลirketlerin kurumsallaลmasฤฑna ve kayฤฑt iรงinde olmaya yol aรงmasฤฑ gibi รถzellikler รผlkemizin saฤlฤฑklฤฑ ve sรผrdรผrรผlebilir bรผyรผmesine katkฤฑ saฤlayacaฤฤฑna inanฤฑyoruzโ dedi.
TBMM gรผndeminde olan deฤiลikliklerle sektรถr derinleลecek
Tรผrkiye sermaye piyasasฤฑnda, gerek Avrupa Birliฤi mevzuatฤฑna uyumlu yasal altyapฤฑ gerekse teknik altyapฤฑnฤฑn gรผรงlรผ olmasฤฑnฤฑn avantajlarฤฑnฤฑn dalgalanmalarฤฑn arttฤฑฤฤฑ geรงmiล dรถnemde gรถrรผldรผฤรผne dikkat รงeken Keler, โBizler sermaye piyasanฤฑn aktรถrleri olarak bu yasal รงerรงevenin gรผรงlendirilerek sektรถrรผn ekonomimize katkฤฑsฤฑnฤฑ artฤฑrmasฤฑnฤฑ arzu ediyoruz. Nitekim TSPB olarak kuruluลumuzdan bu yana mevzuat geliลtirmelerinde รผyelerimizle beraber ilgili kurumlar nezdinde รถneri ve taleplerimizi paylaลฤฑyoruz.Hรผkรผmetimizin de plan ve programlarฤฑnda reel sektรถrรผn finansmanฤฑ, tasarruflarฤฑn arttฤฑrฤฑlmasฤฑ, finansal teknoloji faaliyetlerinin geliลtirilmesi gibi birรงok alanda sermaye piyasasฤฑnฤฑ geliลtirmeye รถncelik verdiฤini ve sermaye piyasasฤฑnฤฑ ajandasฤฑnฤฑn รผst sฤฑralarฤฑna aldฤฑฤฤฑnฤฑ gรถrmek bizleri mutlu ediyorโ diye konuลtu.
Tรผrkiye Sermaye Piyasalarฤฑ Birliฤi olarak son 2-3 yฤฑldฤฑr sivil toplum kuruluลlarฤฑ, sermaye piyasasฤฑ kurumlarฤฑ ve halka aรงฤฑk ลirketlerin temsilcilerini de dahil ederek sermaye piyasasฤฑ mevzuatฤฑnฤฑn iyileลtirmesine yรถnelik kapsamlฤฑ รงalฤฑลmalar yaptฤฑklarฤฑnฤฑ belirten Keler, bu รงalฤฑลmalar ve Sermaye Piyasasฤฑ Kuruluโnun sฤฑkฤฑ iลbirliฤi ile hazฤฑrlanan Sermaye Piyasasฤฑ Kanunuโnda bazฤฑ deฤiลiklikler รถngรถren yasa taslaฤฤฑnฤฑn yakฤฑn zamanda Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโne sunulduฤu bilgisini verdi. Meclise sunulan yasa tasarฤฑsฤฑnฤฑn sermaye piyasalarฤฑnฤฑn geliลimi aรงฤฑsฤฑndan รงok รถnemli deฤiลiklikler รถngรถrdรผฤรผnรผ vurgulayan Keler, tasarฤฑnฤฑn yasalaลmasฤฑyla sektรถrรผn yeni olanaklarla derinleลmesinin รถnรผnรผn aรงฤฑlacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Tรผrkiye sermaye piyasalarฤฑnฤฑn derinleลmesinin devamฤฑ iรงin รถnรผmรผzdeki dรถnemde bazฤฑ alanlarda yeni adฤฑmlarฤฑn atฤฑlmasฤฑ gerektiฤini vurgulayan Alp Keler, kฤฑsa vadede yapฤฑlacak iyileลtirmelerle sermaye piyasalarฤฑnฤฑn ekonomiye saฤladฤฑฤฤฑ katma deฤerin daha da gรผรงleneceฤini ileri sรผrdรผ.
Geรงen yฤฑl geliลmekte olan รผlkelere yรถnelen portfรถy yatฤฑrฤฑmlarฤฑ arttฤฑ
Toplantฤฑda kรผresel ekonomi ve finansal piyasalara yรถnelik deฤerlendirmelerde de bulunan Keler, geรงen yฤฑla; รin-ABD ticaret savaลlarฤฑ, jeopolitik riskler, Brexit gibi politik belirsizliklerin damga vurduฤunu belirtti. Keler, bu tรผr politik belirsizliklerin de etkisiyle yaลanan gรผven sorunuyla ticaret ve yatฤฑrฤฑm harcamalarฤฑnฤฑn azaldฤฑฤฤฑnฤฑ ve kรผresel bรผyรผmenin kriz dรถnemindeki seviyelerine gerilediฤini sรถyledi. Bu nedenle geliลmiล รผlkelerin merkez bankalarฤฑnฤฑn 2019 yฤฑlฤฑnda geniลlemeci para politikalarฤฑnฤฑ sรผrdรผrdรผklerini hatฤฑrlatan Keler, yaลanan negatif faiz sorunu nedeniyle getiri arayฤฑลฤฑ iรงerisinde olan portfรถy yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn bir kฤฑsmฤฑnฤฑn geliลmekte olan รผlkelere yรถneldiฤini ifade etti. Keler, 2019 yฤฑlฤฑnda geliลmekte olan รผlkelere yรถnelen portfรถy yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn yรผzde 60 bรผyรผdรผฤรผne dikkat รงekti.
Kรผresel bรผyรผme hฤฑz kazanฤฑyor
2020 yฤฑlฤฑnda ise kรผresel anlamda bir sรผredir duraksayan yatฤฑrฤฑmlarฤฑn tekrar hayata geรงmesinin beklendiฤini kaydeden Keler, ลunlarฤฑ sรถyledi: โGeliลmiล รผlkelerin merkez bankalarฤฑ geniลlemeci para politikalarฤฑnฤฑ sรผrdรผrรผrken, belirsizliklerin azalmasฤฑ ile รถncรผ gรถstergelerde iyileลme baลladฤฑ. Kรผresel PMI endeksi ve global sรผrpriz endeksinde รถnemli artฤฑลlar gรถzlรผyoruz. Son gรผnlerde รถzellikle รinโdeki salgฤฑn hastalฤฑk nedeniyle endiลeler artsa da dรผลรผk faiz ortamฤฑ ve azalan ticaret belirsizlikleriyle 2020 yฤฑlฤฑnda kรผresel bรผyรผmenin รถzellikle geliลmiล รผlkelerden gelecek katkฤฑyla hฤฑz kazanmasฤฑ bekleniyor. Biz de 2020โye รผmitle bakฤฑyoruz.โ
Keler, geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑnฤฑn geniลlemeci para politikalarฤฑnฤฑn etkisiyle mevcut kรผresel finansal koลullarฤฑn geliลmekte olan รผlke finansal varlฤฑklarฤฑna yรถnelik risk iลtahฤฑnฤฑ desteklediฤini, 2020 yฤฑlฤฑnda da geliลmekte olan รผlkelere fon akฤฑลฤฑnฤฑn sรผreceฤini ifade etti.
Tรผrkiye avantajlarฤฑyla รถne รงฤฑkabilir
2019 yฤฑlฤฑnฤฑ Tรผrkiye aรงฤฑsฤฑndan deฤerlendiren Alp Keler, ekonomi yรถnetiminin attฤฑฤฤฑ adฤฑmlar ve kรผresel geliลmelerin katkฤฑsฤฑyla 2019 yฤฑlฤฑnda Tรผrkiyeโnin risk priminin dรผลtรผฤรผnรผ belirterek, โEnflasyon beklentilerindeki ve รผlke risk primindeki iyileลme kฤฑsa vadeli politika faizinin indirilmesine olanak saฤlarken, uzun vadeli faizler de geriledi.Faiz oranlarฤฑndaki gerileme ve iรง talepteki toparlanma kredi bรผyรผmesi yoluyla bรผyรผmeye katkฤฑ saฤladฤฑโ diye konuลtu. Tรผrkiye ekonomisinin yeniden bรผyรผme patikasฤฑna dรถndรผฤรผnรผ vurgulayan Keler, ลรถyle devam etti: โBรผyรผmedeki toparlanmada, finansal koลullardaki iyileลme, belirsizliklerin azalmasฤฑ, en๏ฌasyondaki istikrar, tรผketici ve yatฤฑrฤฑmcฤฑ gรผvenindeki toparlanmanฤฑn etkili olduฤunu deฤerlendiriyoruz. Nitekim reel sektรถre yรถnelik anketler, geleceฤe yรถnelik beklentilerin olumlu olduฤuna iลaret ediyor. Bizler de finans kesimi olarak 2020โye iyimser bakฤฑyoruz. Tรผrkiyeโnin bu avantajlarฤฑ ile รถne รงฤฑkacaฤฤฑna inanฤฑyoruz.โ
Dijitalleลme sermaye piyasalarฤฑnฤฑ da dรถnรผลtรผrรผyor
Dijitalleลmenin sermaye piyasalarฤฑnda iล yapฤฑล biรงimlerini kรถkten deฤiลtirdiฤini belirten Dr. Alp Keler finans sektรถrรผnรผn dijital dรถnรผลรผmรผne yรถnelik ลunlarฤฑ sรถyledi: โFinans sektรถrรผnรผn mobil cรผzdanlar, รถdeme uygulamalarฤฑ, robo danฤฑลmanlฤฑk, รงevrimiรงi transfer platformlarฤฑ, algoritmik iลlemler, gibi birรงok yenilik ile gittikรงe dijitalleลtiฤini gรถrรผyoruz. Yapay zekรข ve bรผyรผk veri ile makine รถฤrenimi ve blok zinciri teknolojileri finans sektรถrรผnde de farklฤฑ kullanฤฑm alanlarฤฑ buluyor veya geleneksel finans kesimine alternatif oluลturuyor.โ
Dijitalleลmenin getirdiฤi yeniliklerin Tรผrkiyeโde de hayata geรงirildiฤine dikkat รงeken Keler, โNitekim รผyelerimiz de mรผลterilerine robo-danฤฑลmanlฤฑk gibi farklฤฑ รงรถzรผmler sunmaya baลladฤฑ. Finansal teknolojilerin rekabeti arttฤฑrarak yatฤฑrฤฑmcฤฑya daha dรผลรผk maliyetli ve daha iyi hizmet almasฤฑna yรถnelik รงรถzรผmleri, รงeลitli รผlkelerde elveriลli dรผzenleyici koลullarla destekleniyor. Nitekim hรผkรผmet de plan ve programlarฤฑnda finansal teknolojiler konusunda geliลtirmeler yapฤฑlabilmesini saฤlamak amacฤฑyla yurtdฤฑลฤฑnda kum havuzu olarak bilinen dรผzenleme deney alanฤฑ modellerinin รถngรถrรผldรผฤรผnรผ biliyoruz. Fintek ekosisteminin รผlkemizde geliลmesine yรถnelik รงabalarฤฑ memnuniyetle izliyoruz. รlkemizin, dijital dรถnรผลรผmรผn รถncรผ รผlkelerinden biri haline gelmesi ve uluslararasฤฑ bir finans merkezi olmasฤฑ iรงin benzer bir dรผzenleme yaklaลฤฑmฤฑnฤฑn benimsenmesini istiyoruz. Bรถylelikle ฤฐstanbul Finans Merkezi hedefine daha gรผรงlรผ bir ลekilde ilerleyeceฤimizi, daha gรผรงlรผ sermaye piyasalarฤฑ ekosistemi yaratacaฤฤฑmฤฑzฤฑ dรผลรผnรผyoruzโ diye konuลtu.
