Almanya Baลbakan Angela Merkel, Cumhurbaลkanฤฑ Tayyip Erdoฤanโฤฑn รผlkesine yaptฤฑฤฤฑ โNaziโ benzetmesinin mazereti olamayacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Merkel ayrฤฑca basฤฑn รถzgรผrlรผฤรผ, kitlesel tutuklamalar ve gazeteci Deniz Yรผcel ile ilgili konular รผzerine iki รผlke arasฤฑnda รถnemli gรถrรผล ayrฤฑlฤฑklarฤฑ olduฤunu belirtti. Almanya Baลbakanฤฑ; Nazi kฤฑyaslamalarฤฑnฤฑn sadece, Nazilerin insanlฤฑฤa karลฤฑ iลlediฤi suรงlarฤฑ รถnemsizleลtirmeye yol aรงacaฤฤฑna dair gรถrรผลรผnรผ de yineledi.
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan, “Uygulamanฤฑz geรงmiลteki Nazi uygulamasฤฑ gibi. Ya ben istersem gelirim. Gelirim ve kapฤฑdan da sokmadฤฑฤฤฑnฤฑz zaman veya konuลturtmadฤฑฤฤฑnฤฑz zaman da ben dรผnyayฤฑ ayaฤa kaldฤฑrฤฑrฤฑm” demiลti.
ลimdiye kadar neler sรถylendi?
Merkel’in Sรถzcรผsรผ Steffen Seibert, Cumhurbaลkanฤฑ Tayyip Erdoฤan’ฤฑn, Tรผrk bakanlarฤฑn referandum etkinliklerinin iptali ile ilgili olarak Almanya’ya yaptฤฑฤฤฑ Nazi benzetmesine tepki gรถstermiลti. “Erdoฤan’ฤฑn bizim yรถnetimimizi Nazi dรถnemiyle karลฤฑlaลtฤฑran tavrฤฑnฤฑ reddediyoruz” diyen Seibert, “Almanya ve Tรผrkiye itidalli davranmalฤฑ” ifadesini kullanmฤฑลtฤฑ.
Alman Adalet Bakanฤฑ: Rezilce
Adalet Bakanฤฑ Heiko Maas da, Erdoฤan’ฤฑn sรถzleri iรงin ‘rezilce ve kabul edilemez’ aรงฤฑklamasฤฑ yaptฤฑ. Alman Birinci Televizyonu ARD’de Anne Will moderatรถrlรผฤรผndeki tartฤฑลma programฤฑna katฤฑlan Maas, konunun artฤฑk Almanya’daki referandum etkinlikleri olmadฤฑฤฤฑnฤฑ, Erdoฤan’ฤฑn amacฤฑnฤฑn kฤฑลkฤฑrtma olduฤunu belirterek, “Kฤฑลkฤฑrtmalara gelmemek iรงin dikkatli olmamฤฑz lazฤฑm” demiลti.
Diplomatik iliลkilerin kesilmesine kadar gidecek bir gerilimi kimsenin isteyemeyeceฤini belirten Maas, bu nedenle Almanya’da Tรผrk hรผkรผmet yetkililerinin etkinliklerine genel yasak getirilmesi taleplerine karลฤฑ olduฤunu sรถyledi. Adalet Bakanฤฑ, “Bu tรผr bir etkinliฤi yasaklamak iรงin Alman hรผkรผmetinin Erdoฤan ya da Tรผrk hรผkรผmet yetkililerine yรถnelik รผlkeye giriล yasaฤฤฑ getirmesi gerekir. ฤฐnanฤฑyorum ki, Erdoฤan’ฤฑn istediฤi de tam olarak bu” diye konuลmuลtu.
“Erdoฤan’ฤฑn sรถzleri utanmazca ve kibirli”
CDU Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Julia Klรถckner de Twitter hesabฤฑndan yaptฤฑฤฤฑ paylaลฤฑmda Erdoฤanโฤฑn sรถzlerini โutanmazcaโ ve โkibirliโ diye nitelendirmiลti. Klรถckner, konunun baลbakan Angela Merkel ve Birlik partileri Meclis Grup Baลkanฤฑ ile yedikleri akลam yemeฤinde de gรผndeme geldiฤini belirterek, โTutum net: Erdoฤanโฤฑn Nazi benzetmeleri tahammรผl gรถsterilemeyecek nitelikteโ paylaลฤฑmฤฑnda bulunmuลtu.
NATO mรผttefikinin bunu yapmasฤฑโฆ
ARDโde “Bericht aus Berlin” adlฤฑ programa konuk olan Hristiyan Demokrat Birlik Partisi Grup Baลkanฤฑ Volker Kauder (CDU) de Nazi benzetmesine tepki gรถsterdi. Kauder, “NATO mรผttefiki bir รผlkenin Cumhurbaลkanฤฑnฤฑn baลka bir รผye รผlke hakkฤฑnda sรถyledikleri inanฤฑlmaz ve kabul edilemez” dedi. Kauder, “รstelik bunu hukuk devleti konusunda รถnemli sorunlarฤฑ olan bir รผlkenin lideri yapฤฑyorsa” diye konuลtu.
CDU Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Julia Klรถckner ise, twitter hesabฤฑndan yaptฤฑฤฤฑ paylaลฤฑmda, Nazi benzetmesini “รirkin ve tarih bilmezlik” olarak nitelendirdi. Passauer Neuen Presse gazetesine konuลan Hristiyan Sosyal Birlik Partisi CSU Genel Sekreteri Andreas Scheuer ise, โBoฤazฤฑn despotu raydan รงฤฑktฤฑโ sรถzleriyle tepki gรถsterdi.
“Geri Kabul Anlaลmasฤฑnฤฑ iptal edelim”
Nazi benzetmesine tepki gรถsteren Sol Parti Federal Parlamento Grup Baลkanฤฑ Dietmar Bartsch da Baลbakan Angela Merkelโi Geri Kabul anlaลmasฤฑnฤฑ iptal etmeye รงaฤฤฑrdฤฑ. “Tรผrkiye ile yapฤฑlan anlaลma Avrupaโyฤฑ ลantaja aรงฤฑk hale getirdi” diyen Bartsch, Redaktionsnetzwerk Deutschlandโa (RND) yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, Almanyaโnฤฑn geri kabul anlaลmasฤฑnฤฑn iptali iรงin รงalฤฑลmasฤฑ gerektiฤini sรถyledi.
Sol Parti Federal Parlamento Milletvekili Sevim Daฤdelen de ARDโde yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, Alman Hรผkรผmetini รถnlem almaya ve kฤฑrmฤฑzฤฑ รงizgi belirlemeye รงaฤฤฑrdฤฑ.
“Kesinlikle kubul edilemez”
Merkelโin Baลbakanlฤฑktan Sorumlu Bakanฤฑ Peter Altmaier de Nazi benzetmesini eleลtirdi. Bu sabah ARDโde yayฤฑnlanan “Morgenmagazin” programฤฑna katฤฑlan Altmaier, Nazi benzetmesini โKesinlikle kabul edilemezโ diye nitelendirdi.
“Almanya hukuk devleti, hoลgรถrรผ ve รถzgรผrlรผkler aรงฤฑsฤฑndan geรงilemez” ifadelerini kullanan Altmaier, Federal Hรผkรผmetin sorunun รงรถzรผmรผ konusunda Tรผrk makamlarฤฑyla sรผrekli irtibat iรงinde olduฤunu sรถyledi. Almanyaโnฤฑn son gรผnlerde yaลanan olaylarฤฑn anlamฤฑ ve ortaya รงฤฑkardฤฑฤฤฑ problemin Ankara tarafฤฑndan gรถrรผlmesi ve anlaลฤฑlmasฤฑ iรงin รงabalarฤฑnฤฑ sรผrdรผreceฤini kaydeden Altmaier, Tรผrk bakanlarฤฑn referandum toplantฤฑlarฤฑna katฤฑlmalarฤฑnฤฑn ise yasak olmamasฤฑ gerektiฤini belirtti.
“Federal Hรผkรผmet sansรผr merci deฤil”
“Biz baลka รผlkelerden insanlarฤฑn Almanyaโdaki konuลma รถzgรผrlรผฤรผnden yararlanmalarฤฑnฤฑ ilke olarak savunuyoruzโ diyen Altmaier, โAncak bu yasalar รงerรงevesinde olmalฤฑ. Mรผracaatฤฑ yapฤฑlmฤฑล ve kontrol edilmiล olmalฤฑโ diye konuลtu.
Federal Hรผkรผmetin sansรผr merci gibi hareket dip, Almanyaโda neyin sรถylenip sรถylenemeyeceฤini belirleme durumunda olmadฤฑฤฤฑnฤฑ da kaydeden Altmaier, buna gerekli mercilerin ve mahkemelerin karar vereceฤini sรถyledi.
