Asya borsalarฤฑ, ABD’li teknoloji devlerinin bรถlgedeki รงip รผreticilerine doฤrudan katkฤฑ saฤlamasฤฑ beklenen devasa sermaye harcamasฤฑ planlarฤฑnฤฑ duyurmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan Perลembe gรผnรผ yรผkseliล kaydetti.
Diฤer yandan Orta Doฤu’da tฤฑrmanan รงatฤฑลmalarฤฑn kรผresel tedarik zincirlerini tehdit etmesi, petrol fiyatlarฤฑ seviyesini son altฤฑ haftanฤฑn zirvesine taลฤฑdฤฑ. Enerji maliyetlerindeki bu yukarฤฑ yรถnlรผ ivme, kรผresel รถlรงekte enflasyonist endiลeleri yeniden tetiklerken, kฤฑsa vadeli ABD Hazine tahvili getirilerini 17 haftanฤฑn en yรผksek seviyesine รงฤฑkardฤฑ.
Piyasalar, artan fiyat baskฤฑlarฤฑ karลฤฑsฤฑnda ABD Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (Fed) faiz artฤฑลฤฑna beklenenden daha erken gitmek zorunda kalabileceฤini fiyatlamaya baลladฤฑ.
Kฤฑzฤฑldeniz ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ hatlarฤฑnda askeri gerilimin artmasฤฑ piyasa fiyatlamalarฤฑnฤฑ doฤrudan etkiliyor. ABD’nin ฤฐran’a yรถnelik yeni hava saldฤฑrฤฑlarฤฑ dรผzenlemesi ve Yemen’deki Husilerin Kฤฑzฤฑldeniz’deki petrol tankerlerini hedef almaya devam etmesiyle birlikte Brent ham petrol vadeli iลlemleri erken saatlerde yรผzde 2 oranฤฑnda deฤer kazanarak varil baลฤฑna 96 dolara ulaลtฤฑ.
รatฤฑลmalarฤฑn etki alanฤฑnฤฑn geniลlemesi, kรผresel piyasalarฤฑn รผzerine gรถlge dรผลรผren jeopolitik risk primini belirgin ลekilde artฤฑrdฤฑ. Macquarie Group Kรผresel Dรถviz ve Faiz Stratejisti Thierry Wizman, petrol fiyatlarฤฑ tarafฤฑndaki bu sert tฤฑrmanฤฑลฤฑn kรผresel ekonomik bรผyรผme รผzerindeki olumsuz etkilere dair kaygฤฑlarฤฑ yeniden alevlendirdiฤini vurguladฤฑ. Yaklaลฤฑk beล aydฤฑr sรผren savaล halinin kรผresel stoklarฤฑ tรผkettiฤini ve dรผnya genelinde enflasyonu kรถrรผklediฤini belirten analistler, hem Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn hem de Kฤฑzฤฑldeniz’deki Babรผlmendep Boฤazฤฑ’nฤฑn kapanmasฤฑ durumunda dรผnya petrol ve doฤalgaz arzฤฑnฤฑn dรถrtten birinden fazlasฤฑnฤฑ saฤlayan deniz sevk hatlarฤฑnฤฑn tamamen kilitleneceฤi uyarฤฑsฤฑnda bulunuyor.
Wizman, kรผresel bรผyรผmeye iliลkin piyasada oluลan bu endiลelerin oldukรงa haklฤฑ gerekรงelere dayandฤฑฤฤฑ deฤerlendirmesinde bulundu.
Yapay zeka harcamalarฤฑ Asya borsalarฤฑ iรงin itici gรผรง oldu
Teknoloji sektรถrรผnden gelen gรผรงlรผ bilanรงolar, piyasalarda jeopolitik krizin yarattฤฑฤฤฑ baskฤฑyฤฑ bir miktar dengelemeyi baลardฤฑ. Alphabet ve Tesla tarafฤฑndan aรงฤฑklanan son รงeyrek finansal sonuรงlarฤฑ, yapay zeka altyapฤฑsฤฑna yรถnelik devasa harcamalarda herhangi bir yavaลlama olmadฤฑฤฤฑnฤฑ net bir ลekilde ortaya koydu.
Google’ฤฑn รงatฤฑ ลirketi Alphabet, bu yฤฑla iliลkin sermaye harcamasฤฑ planlarฤฑnฤฑ yukarฤฑ yรถnlรผ revize ederek yฤฑllฤฑk bazda 195 milyar ila 205 milyar dolar arasฤฑnda bir harcama รถngรถrdรผฤรผnรผ duyurdu. Bu devasa bรผtรงenin รถnemli bir kฤฑsmฤฑnฤฑn Asyalฤฑ รงip รผreticilerine aktarฤฑlacaฤฤฑ beklentisi bรถlge piyasalarฤฑna gรผรงlรผ bir alฤฑm getirdi.
Gรผney Kore’de KOSPI endeksi, SK Hynix ve Samsung Electronics รถncรผlรผฤรผnde yรผzde 3’รผn รผzerinde deฤer kazandฤฑ. Japonya’da Nikkei endeksi yรผzde 1 yรผkselirken, MSCI Japonya Dฤฑลฤฑ Asya-Pasifik Hisseleri Endeksi ilk iลlemlerde yรผzde 1 prim yaparak iki haftalฤฑk kayฤฑp serisini sonlandฤฑrdฤฑ ve haftalฤฑk bazda yรผzde 3’lรผk bir kazanca yรถneldi. Allspring Global Investments Portfรถy Yรถneticisi Gary Tan, gรผรงlรผ bulut teknolojileri bรผyรผmesinin yรผksek yapay zeka sermaye harcamalarฤฑnฤฑ meลrulaลtฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ ve dev teknoloji ลirketlerinin harcama dรถngรผsรผnรผn devam ettiฤini doฤruladฤฑฤฤฑnฤฑ kaydetti.
Tan, yapay zekanฤฑn hฤฑzla altyapฤฑ aลamasฤฑndan mevcut platformlarฤฑ dรถnรผลtรผrme ve dรถnรผลtรผrรผcรผ gรผรง olma aลamasฤฑna geรงtiฤini ifade etti. Bu bilanรงo dรถneminde odak noktasฤฑ, yapay zekaya yapฤฑlan devasa yatฤฑrฤฑmlarฤฑn ลirket karlarฤฑnda belirgin bir artฤฑล saฤlayฤฑp saฤlamadฤฑฤฤฑ ve yรผksek piyasa deฤerlemelerinin haklฤฑ รงฤฑkฤฑp รงฤฑkmayacaฤฤฑ olacak. ATFX Global Kฤฑdemli Piyasa Stratejisti Nick Twidale ise bilanรงolardan gelen olumlu haberler ile Orta Doฤu’da tฤฑrmanan รงatฤฑลmalarฤฑn rekabet ettiฤi temkinli bir seyir izleneceฤini belirtti.
Dรถviz piyasalarฤฑnda ise Japon yeni odaฤฤฑnda baskฤฑ devam ediyor. Japon yeni, Japonya Merkez Bankasฤฑ (BOJ) yetkililerinin faiz artฤฑลlarฤฑnฤฑ daha hฤฑzlฤฑ bir tempoda yapmaya aรงฤฑk olduฤu yรถnรผndeki haberlerin ardฤฑndan elde ettiฤi kazanฤฑmlarฤฑ geri vererek dolar karลฤฑsฤฑnda 163,1 seviyesine geriledi. Para biriminin Aralฤฑk 1986’dan bu yana en dรผลรผk seviye olan 163,23’e kadar รงekilmesi, Tokyo yรถnetiminden mรผdahale gelebileceฤi yรถnรผndeki beklentileri artฤฑrdฤฑ.
Japonya Maliye Bakanฤฑ tarafฤฑndan yapฤฑlan รผst รผste sรถzel yรถnlendirmeler yen รผzerindeki deฤer kaybฤฑnฤฑ durdurmakta yetersiz kaldฤฑ. OCBC stratejistleri, kur mรผdahalesi veya yerel varlฤฑklara yรถnelik talebin yen’deki zayฤฑflฤฑฤฤฑ sฤฑnฤฑrlayabileceฤini ancak yen’in bir fonlama para birimi olma rolรผnรผ temelden deฤiลtirmeyeceฤini vurguladฤฑ. Stratejistler, yen’in bir yatฤฑrฤฑm aracฤฑ haline gelmesi iรงin Japonya Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn faiz artฤฑล temposunu belirgin ลekilde hฤฑzlandฤฑrmasฤฑ gerektiฤini aรงฤฑkladฤฑ. ABD dolarฤฑ ise hem gรผvenli liman talebi hem de Fed’in faiz artฤฑracaฤฤฑna dair bahislerin gรผรงlenmesiyle gรผรงlรผ duruลunu koruyor. Piyasalarda aktรถrler bu yฤฑl iรงin 42 baz puanlฤฑk bir faiz artฤฑลฤฑnฤฑ fiyatlarken, Eylรผl ayฤฑ iรงin bir faiz artฤฑลฤฑ kararฤฑ tamamen satฤฑn alฤฑnmฤฑล durumda.
Piyasa beklentileri ve jeopolitik risklerin ekonomik geleceฤi
Orta Doฤu’daki askeri tฤฑrmanฤฑลฤฑn deniz ticaret yollarฤฑ รผzerinde yarattฤฑฤฤฑ fiili tehdit ile kรผresel teknoloji sektรถrรผnรผn devasa altyapฤฑ yatฤฑrฤฑmlarฤฑ, piyasalarda iki farklฤฑ dinamik oluลturuyor. รatฤฑลmalarฤฑn Hรผrmรผz ve Babรผlmendep gibi kritik geรงiล noktalarฤฑnฤฑ kapanma noktasฤฑna getirmesi, kรผresel enerji tedarik zincirinde doฤrudan arz kฤฑsฤฑtlarฤฑna yol aรงarak enflasyonist baskฤฑlarฤฑ yeniden tฤฑrmandฤฑrma potansiyeline sahip. Tฤฑrmanan petrol fiyatlarฤฑ endiลesi, merkez bankalarฤฑnฤฑn sฤฑkฤฑ para politikasฤฑ duruลunu beklenenden daha uzun sรผre korumasฤฑna hatta yeni faiz artฤฑลlarฤฑnฤฑ gรผndeme almasฤฑna neden olabilir.
Diฤer taraftan, yapay zeka yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn sรผrdรผrรผlebilirliฤi Asya merkezli teknoloji ve รงip รผreticileri iรงin uzun vadeli bir bรผyรผme hikayesi sunmaya devam ediyor. Piyasa katฤฑlฤฑmcฤฑlarฤฑ ve ekonomi รงevreleri, kฤฑsa vadeli seyrin belirleyicisi olarak jeopolitik krizin fiili sevkiyatlar รผzerindeki boyutunu ve merkez bankalarฤฑnฤฑn enflasyona vereceฤi yanฤฑtฤฑ yakฤฑndan izlemeyi sรผrdรผrecek.
