Cumhurbaลkanฤฑย Recep Tayyip Erdoฤan, NATO Olaฤanรผstรผ Devlet ve Hรผkรผmet Baลkanlarฤฑ Zirvesi’nin ardฤฑndan dรผzenlediฤi basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda konuลtu.
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan, NATO Karargahฤฑnda dรผzenlediฤi basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda, NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’e kritik bir dรถnemde Zirve’ye รถncรผlรผk ettiฤi iรงin teลekkรผr etti.
Stoltenberg’i, gerek bu zorlu dรถnemde sergilediฤi dirayetli liderlik, gerekse Tรผrkiye’nin de kuvvetle desteklediฤi gรถrev sรผresinin uzatฤฑlmasฤฑ dolayฤฑsฤฑyla canฤฑgรถnรผlden tebrik eden Erdoฤan, “Belรงika makamlarฤฑna da zirveye baลarฤฑlฤฑ ev sahipliklerinden รถtรผrรผ tebrik ve takdirlerimi iletiyorum. Sadece Avrupa gรผvenlik mimarisinin deฤil, kรผresel gรผvenlik algฤฑsฤฑnฤฑn da kรถkten deฤiลtiฤi bir sรผreรงten geรงiyoruz.” diye konuลtu.
Ukrayna ve Rusya arasฤฑndaki savaลฤฑn bugรผn itibarฤฑyla birinci ayฤฑnฤฑ geride bฤฑraktฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatan Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan, ลรถyle devam etti:
“NATO mรผttefikleri olarak hem gรผncel geliลmeleri hem de ittifakฤฑn cari gรผvenlik ortamฤฑnda aldฤฑฤฤฑ tedbirleri deฤerlendirmek รผzere bir araya geldik. 25 ลubat’ta video konferans yรถntemiyle dรผzenlenen Zirve’nin ardฤฑndan NATO’nun bir kez daha birlik ve dayanฤฑลma mesajฤฑ vermesi anlamlฤฑdฤฑr. Tรผrkiye’nin, Ukrayna’nฤฑn toprak bรผtรผnlรผฤรผne ve egemenliฤine 2014’ten bu yana sergilediฤi kuvvetli destek, herkesin malumudur. Kฤฑrฤฑm’ฤฑn ilhakฤฑnฤฑ tanฤฑmadฤฑฤฤฑmฤฑzฤฑ ve tanฤฑmayacaฤฤฑmฤฑzฤฑ her fฤฑrsatta ifade ettik, etmeyi sรผrdรผrรผyoruz.
Zirve vesilesiyle Ukrayna’nฤฑn toprak bรผtรผnlรผฤรผne yรถnelik desteฤimizi bir kez daha gรผรงlรผ biรงimde vurguladฤฑm. Rusya’nฤฑn Ukrayna’ya saldฤฑrฤฑsฤฑyla ilgili tutumumuz da bu ilkeli politikamฤฑzla uyumludur ve nettir. Savaลฤฑn neden olduฤu yฤฑkฤฑm ve insani trajedi ortadadฤฑr. Tahrip olan ลehirler, adeta enkaza dรถnen hastaneler, okullar, evler, bรผtรผn varlฤฑฤฤฑnฤฑ bir bavula sฤฑฤdฤฑrmฤฑล gรถzรผ yaลlฤฑ mรผlteciler, korku ve endiลenin penรงesinde kฤฑvranan masum รงocuklar, savaลฤฑn kanlฤฑ yรผzรผnรผ bizlere tekrar hatฤฑrlatmฤฑลtฤฑr.”
“Yapฤฑcฤฑ ve karลฤฑlฤฑklฤฑ gรผvene dayalฤฑ diyalog iรงinde olmaya รถzen gรถsteriyoruz”
Ukrayna-Rusya savaลฤฑnฤฑn รถzellikle รงocuklar ve kadฤฑnlar รผzerinde izleri senelerce silinmeyecek, รงok aฤฤฑr travmalara yol aรงtฤฑฤฤฑnฤฑ vurgulayan Erdoฤan, “รatฤฑลmalar uzadฤฑkรงa maalesef her iki tarafta da savaลฤฑn yฤฑkฤฑcฤฑlฤฑฤฤฑ artฤฑyor. Bu sรผreรงte Tรผrkiye, gerek coฤrafi konumu, gerekse NATO mรผttefiki olarak รถzel ve istisnai bir yerde duruyor. รncelikle Ukrayna ve Rusya, Karadeniz’den komลumuz olan iki รผlkedir.
Ukrayna ile kรถklรผ, รงok boyutlu ve yakฤฑn iliลkilerimizin yanฤฑ sฤฑra stratejik ortaklฤฑฤฤฑmฤฑz vardฤฑr. Bir diฤer komลumuz Rusya ile yapฤฑcฤฑ ve karลฤฑlฤฑklฤฑ gรผvene dayalฤฑ diyalog iรงinde olmaya รถzen gรถsteriyoruz.” dedi.
Tรผrkiye’nin son 11 yฤฑldฤฑr Suriye’deki savaลฤฑn yรผkรผnรผ adeta tek baลฤฑna taลฤฑyan bir รผlke olarak, bรถlgedeki sulhu sรผkunun hakim kฤฑlฤฑnmasฤฑ iรงin รงalฤฑลtฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan, ลรถyle devam etti:
“Savaลฤฑn bir an รถnce sona erdirilmesine yรถnelik olarak iki รผlkeyle de yoฤun temas halindeyiz. Taraflar arasฤฑndaki mรผzakereleri yakฤฑndan takip ediyor ve destekliyoruz. Mรผzakere sรผrecini kolaylaลtฤฑrmak iรงin ลimdiye kadar birรงok adฤฑm attฤฑk. Antalya’da dฤฑลiลleri bakanlarฤฑnฤฑ bir araya getirmemiz ve bilahare Dฤฑลiลleri Bakanฤฑmฤฑn Moskova ve Lviv temaslarฤฑ, birer dรถnรผm noktasฤฑ oldu. Nihai รงรถzรผmรผn, her iki รผlkenin ve uluslararasฤฑ kamuoyunun kabul edeceฤi muteber bir formรผle dayanmasฤฑ gerektiฤini dรผลรผnรผyoruz.”
Ukrayna’nฤฑn egemenliฤi ve baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑn temel รถncelik olmasฤฑ gerektiฤini vurgulayan Erdoฤan, “Mรผzakerelerde bazฤฑ noktalarda ilerleme kaydedilmesini ihtiyatlฤฑ bir iyimserlikle karลฤฑlฤฑyoruz. Savaลฤฑn baลฤฑndan itibaren Montrรถ sรถzleลmesinin รผlkemize saฤladฤฑฤฤฑ yetkileri Karadeniz’de gerilimi dรผลรผrmek amacฤฑyla kullanฤฑyoruz.” dedi.
“Dostlarฤฑmฤฑzฤฑn iรงinde bulunduฤu zorluฤu gayet iyi anlฤฑyoruz”
Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan, insani yardฤฑmlar noktasฤฑnda da Tรผrkiye’nin, รผzerine dรผลeni fazlasฤฑyla yaptฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyerek, ลunlarฤฑ kaydetti:
“ลu ana kadar 56 tฤฑr bรถlgeye insani yardฤฑm gรถndermiล durumdayฤฑz ve gรถndermeye de devam ediyoruz. Ukraynalฤฑlar da dahil 63 binden fazla kiลinin, รงatฤฑลma bรถlgelerinden ayrฤฑlmasฤฑna yardฤฑmcฤฑ olduk. Tรผrkiye’ye giriล yapan Ukraynalฤฑlarฤฑn sayฤฑsฤฑ ise 60 bine yaklaลtฤฑ. Ukrayna ve komลularฤฑna bu insani yardฤฑmlarฤฑ bundan sonra da gรถndermeye devam edeceฤiz. Gerek AFAD, Tรผrk Kฤฑzฤฑlay gibi resmi kurumlarฤฑmฤฑz, gerekse sivil toplum kuruluลlarฤฑmฤฑz sahada รงok bรผyรผk bir รถzveriyle รงalฤฑลฤฑyor. Her tรผrlรผ riske ve tehdide raฤmen milletimizin alicenaplฤฑฤฤฑnฤฑ ve dayanฤฑลma ruhunu temsil eden tรผm kuruluลlarฤฑmฤฑzฤฑ buradan tebrik ediyorum. Avrupa Gรผvenlik ve ฤฐลbirliฤi Teลkilatฤฑ Ukrayna Gรถzlem Misyonu’nun 142 gรถrevlisini de ฤฐstanbul รผzerinden tahliye ettik. Son 8 yฤฑldฤฑr dรผnyada en fazla mรผlteciye ev sahipliฤi yapan ki yaklaลฤฑk 5 milyon mรผlteciye ev sahipliฤi yapan รผlkeyiz, dostlarฤฑmฤฑzฤฑn iรงinde bulunduฤu zorluฤu gayet iyi anlฤฑyoruz.
Mรผltecilere sahip รงฤฑkma konusunda uluslararasฤฑ toplumun iyi bir imtihan veremediฤini de geรงmiลteki acฤฑ tecrรผbelerimizden รงok iyi biliyoruz. Evini ve yurdunu terk etmek zorunda kalan รงaresiz insanlarฤฑn gรถz rengine, diline, inancฤฑna, kรผltรผrรผne gรถre ayrฤฑmcฤฑlฤฑฤa uฤramasฤฑnฤฑ esefle karลฤฑlฤฑyoruz. Baลta Avrupa รผlkeleri olmak รผzere herkes kapฤฑsฤฑna gelen mรผltecileri desteklemeli, sฤฑkฤฑntฤฑlarฤฑnฤฑn hafifletilmesi iรงin elini taลฤฑn altฤฑna koymalฤฑdฤฑr. Bizi insan kฤฑlan, bizi diฤer canlฤฑlardan ayฤฑran sadece kendi acฤฑmฤฑza deฤil, baลkalarฤฑnฤฑn acฤฑsฤฑna yรถnelik hassasiyetimizdir, empati duygumuzdur. 11 yฤฑldฤฑr Suriyeli kardeลlerimizin, son 1 aydฤฑr Ukrayna halkฤฑnฤฑn yaลadฤฑฤฤฑ zorluklarฤฑn, gelecekte bir baลka รผlkenin baลฤฑna gelmeyeceฤinin hiรงbir garantisi yoktur. Tรผrkiye olarak, ‘insanฤฑ yaratฤฑlmฤฑลlarฤฑn en ลereflisi gรถren’ medeniyet anlayฤฑลฤฑmฤฑz รงerรงevesinde, hiรงbir ayrฤฑm yapmadan, ihtiyaรง sahiplerinin yanฤฑnda olmayฤฑ sรผrdรผreceฤiz.”
“ฤฐzlediฤimiz aktif ve ilkeli politikayฤฑ mรผttefiklerimizle paylaลtฤฑm”
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan, zirvede, izledikleri aktif ve ilkeli politikayฤฑ ve sarf ettikleri etkin diplomatik gayretleri kapsamlฤฑ biรงimde mรผttefikleriyle paylaลtฤฑklarฤฑnฤฑ bildirdi.
ฤฐttifakฤฑn, Avrupa-Atlantik gรผvenliฤine yรถnelik tehditler karลฤฑsฤฑnda nasฤฑl mukabele edeceฤine dair kapsamlฤฑ gรถrรผล alฤฑลveriลinde bulunduklarฤฑnฤฑ dile getiren Erdoฤan, “NATO’nun, mevcut savaล ortamฤฑnda Ukrayna’ya siyasi ve pratik desteฤini sรผrdรผrรผrken gerรงekรงi ve stratejik bir yaklaลฤฑmla hareket etmesi ลarttฤฑr.” diye konuลtu.
Zirvede aldฤฑklarฤฑ kararlarฤฑn tamamen NATO’nun caydฤฑrฤฑcฤฑlฤฑk ve savunma yapฤฑlanmasฤฑnฤฑ gรผรงlendirmeye yรถnelik adฤฑmlar olduฤunu vurgulayan Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan, sรถzlerini ลรถyle sรผrdรผrdรผ:
“ฤฐttifakฤฑn, Rusya’ya ya da baลka bir รผรงรผncรผ รผlkeye tehdit oluลturacak bir yapฤฑlanma iรงinde olmadฤฑฤฤฑnฤฑn altฤฑnฤฑ bu ลekilde bir kez daha รงizmiล olduk. Muhtemel รงatฤฑลmalar ve krizler karลฤฑsฤฑnda, mรผttefiklerin etkin biรงimde korunmasฤฑna yรถnelik tedbirler alฤฑnฤฑrken, gรผvenliฤin bรถlรผnmezliฤi ilkesinin รถnemine รถzellikle dikkat รงektim. 360 derece gรผvenlik anlayฤฑลฤฑnฤฑn temel dรผstur olduฤunu vurguladฤฑm. Bu vesileyle terรถrizmle mรผcadele dahil olmak รผzere milli รถnceliklerimizi ve hassasiyetlerimizi mรผttefiklerimiz nezdinde bir kez daha dile getirdim.
Tรผrkiye, ittifak dayanฤฑลmasฤฑ ruhunu esas alarak, NATO’nun caydฤฑrฤฑcฤฑlฤฑk ve savunma tedbirlerine gerekli katkฤฑyฤฑ vermeye devam edecektir. Mรผttefiklerimizden de aynฤฑ dayanฤฑลmayฤฑ bekliyoruz. Tรผrk savunma sanayi รผrรผnlerinin baลarฤฑlarฤฑ ortadayken, bu alanda karลฤฑlaลtฤฑฤฤฑmฤฑz engellemelerin hiรงbir makul gerekรงesi olamaz. Savunma sanayimizin รถnรผne bizzat bazฤฑ mรผttefiklerimiz tarafฤฑndan konan kฤฑsฤฑtlamalarฤฑn artฤฑk kaldฤฑrฤฑlmasฤฑ ortak menfaatimizedir. Mรผttefikler arasฤฑnda gizli-aรงฤฑk ambargolarฤฑn bฤฑrakฤฑn uygulanmasฤฑnฤฑ, konuลulmamasฤฑ, hatta gรผndeme dahi gelmemesi gerekir. Bu konudaki beklentilerimizi liderlerle aรงฤฑkรงa paylaลtฤฑm.”
