ABD Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑ, รin merkezli teknoloji firmalarฤฑnฤฑn yurt dฤฑลฤฑndaki iลtirakleri aracฤฑlฤฑฤฤฑyla Nvidia baลta olmak รผzere geliลmiล yapay zeka รงiplerine ulaลmasฤฑnฤฑ engellemek amacฤฑyla hafta sonu kritik bir hamle yaptฤฑ.
Washington yรถnetimi, kรผresel รงip tedarik zincirindeki yasal boลluklarฤฑ kapatmaya yรถnelik yayฤฑmladฤฑฤฤฑ yeni kฤฑlavuzla, Nvidia‘nฤฑn en geliลmiล Blackwell iลlemcileri gibi kritik teknolojilerin รinli ลirketlerin รผlke dฤฑลฤฑndaki iลtiraklerine ihraรง edilmesini resmi lisans ลartฤฑna baฤladฤฑ.
Sรถz konusu adฤฑm, ABD’nin รinli firmalarฤฑn kritik yapay zeka yetenekleri geliลtirmesini engellemeye yรถnelik geniล kapsamlฤฑ ambargo politikasฤฑnฤฑn รถnemli bir parรงasฤฑ olarak deฤerlendiriliyor. Pazara sunulan bu yeni dรผzenleme, รถzellikle Malezya gibi รผlkelerde konuลlu รin menลeli ลirketlerin, bugรผne kadar yรผrรผrlรผkte olan kurallarฤฑn etrafฤฑndan dolaลarak kรผresel piyasadan geliลmiล yarฤฑ iletkenleri temin etmiล olabileceฤine iลaret ediyor.
Hafta sonu yayฤฑmlanan beklenmedik kฤฑlavuz, Washington’da bahse konu yasal boลluฤa dikkat รงeken kapsamlฤฑ bir raporun dolaลฤฑma girmesinin ardฤฑndan Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑ internet sitesinde resmiyet kazandฤฑ.
Sektรถr kaynaklarฤฑndan edinilen bilgilere gรถre, cuma tarihli imzasฤฑz bir raporda yasal boลluk nedeniyle adeta “baraj kapaklarฤฑnฤฑn sessizce aรงฤฑldฤฑฤฤฑ” ifadesi yer alฤฑyor. Trump yรถnetiminin son bir yฤฑldฤฑr aรงฤฑk bฤฑraktฤฑฤฤฑ bu kapฤฑdan yararlanฤฑlarak รinli iลtirakler tarafฤฑndan ne kadar geliลmiล รงip ihraรง edildiฤi henรผz net olarak bilinmiyor.
Ancak kรผresel tedarik zinciri sรผreรงlerine hakim รผst dรผzey bir sektรถr kaynaฤฤฑ, bu yolla ihraรง edilen iลlemci sayฤฑsฤฑnฤฑn yรผz binleri bulabileceฤini tahmin ediyor. Yaลanan bu รถnemli geliลme รผzerine Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑ bรผnyesindeki Sanayi ve Gรผvenlik Bรผrosu, genel merkezi รin’de bulunan ancak รผlke dฤฑลฤฑnda faaliyet gรถsteren tรผm tรผzel kiลiliklere yapฤฑlacak geliลmiล yapay zeka yarฤฑ iletken sevkiyatlarฤฑnda bundan bรถyle sฤฑkฤฑ bir lisans incelemesi uygulanacaฤฤฑnฤฑ resmen ilan etti.
Kurum sรถzcรผsรผ, 2023 yฤฑlฤฑndan bu yana yรผrรผrlรผkte olan ihracat lisansฤฑ gerekliliklerine netlik kazandฤฑrdฤฑklarฤฑnฤฑ ve kritik Amerikan teknolojilerini korumak amacฤฑyla ihracat kontrollerini tavizsiz bir ลekilde uygulamayฤฑ sรผrdรผreceklerini vurguladฤฑ.
NVIDIA: Operasyonlarฤฑmฤฑzda doฤrudan bir deฤiลiklik yaratmadฤฑ
Nvidia yetkilileri tarafฤฑndan yapฤฑlan deฤerlendirmede, yeni yayฤฑmlanan kฤฑlavuzun ลirket operasyonlarฤฑnda doฤrudan bir deฤiลiklik yaratmadฤฑฤฤฑ, zira Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑnฤฑn Nvidia’ya daha รถnce gรถnderdiฤi resmi bir mektupla lisans ลartฤฑnฤฑ halihazฤฑrda aรงฤฑkรงa tebliฤ ettiฤi belirtildi.
Nvidia dฤฑลฤฑnda piyasanฤฑn bir diฤer bรผyรผk yapay zeka iลlemcisi รผreticisi olan AMD ise konuya iliลkin yorum taleplerine henรผz yanฤฑt vermedi. Sรถz konusu yasal boลluk, Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑnฤฑn Mayฤฑs 2025’te yaptฤฑฤฤฑ bir aรงฤฑklamayla, Biden yรถnetiminin son gรผnlerinde yรผrรผrlรผฤe koyduฤu ve yapay zeka รงiplerine kรผresel eriลimi dรผzenleyen “Yapay Zeka Difรผzyon Kuralฤฑ”nฤฑ uygulamayacaฤฤฑnฤฑ duyurmasฤฑyla ortaya รงฤฑkmฤฑลtฤฑ.
Eski Dฤฑลiลleri Bakanlฤฑฤฤฑ yetkilisi ve teknoloji gรผvenliฤi uzmanฤฑ Chris McGuire, sosyal medya รผzerinden yaptฤฑฤฤฑ analizde, bu boลluฤun รinli firmalarฤฑn denizaลฤฑrฤฑ uzantฤฑlarฤฑna lisanssฤฑz ลekilde Nvidia Blackwell iลlemcileri satฤฑn alma imkanฤฑ tanฤฑdฤฑฤฤฑnฤฑ ve bunun ulusal gรผvenlik aรงฤฑsฤฑndan รงok bรผyรผk bir sorun teลkil ettiฤini kaydetti.
McGuire, son hamleyle bu aรงฤฑฤฤฑn kapandฤฑฤฤฑnฤฑ ifade etse de Tayvan merkezli TSMC gibi kรผresel dรถkรผmhanelerin, รผrettikleri รผst segment รงiplerin paravan รinli ลirketlerin eline geรงmediฤinden emin olmak iรงin ek durum tespiti yapma zorunluluฤunun kaldฤฑrฤฑlmฤฑล olmasฤฑnฤฑn hala ciddi bir risk barฤฑndฤฑrdฤฑฤฤฑna dikkat รงekti.
TSMC sรถzcรผsรผ konuya dair aรงฤฑklama yapmaktan kaรงฤฑnฤฑrken, yeni mevzuatฤฑn veri merkezlerinin mevcut รงipleri kullanmayฤฑ durdurmasฤฑnฤฑ ya da sunucular gibi geliลmiล bilgi iลlem donanฤฑmlarฤฑna yรถnelik bakฤฑm ve servis hizmetlerinin kesilmesini zorunlu kฤฑlmadฤฑฤฤฑ gรถrรผlรผyor.
Kรผresel piyasalarฤฑn geleceฤe yรถnelik risk analizleri ve teknoloji savaลlarฤฑ
Teknoloji dรผnyasฤฑndaki korumacฤฑ hamleler, Washington ve Pekin arasฤฑndaki ekonomik gรผรง savaลฤฑnฤฑn รถnรผmรผzdeki dรถnemde daha volatil bir yapฤฑya bรผrรผneceฤini gรถsteriyor. ABD’nin รinli firmalarฤฑn kรผresel iลtiraklerini de kapsayacak ลekilde geniลlettiฤi bu ihracat kฤฑsฤฑtlamalarฤฑ, yapay zeka odaklฤฑ yazฤฑlฤฑm ve donanฤฑm geliลtirme sรผreรงlerinin kรผresel รงapta yavaลlamasฤฑna yol aรงabilir.
Analistler, yarฤฑ iletken sektรถrรผnde lisans sรผreรงlerinin sฤฑkฤฑlaลtฤฑrฤฑlmasฤฑnฤฑn, baลta Dow Jones endeksi altฤฑndaki teknoloji hisseleri olmak รผzere kรผresel borsalarda iลlem gรถren teknoloji devlerinin gelir tahminlerini doฤrudan etkileyebileceฤini deฤerlendiriyor. Tedarik zincirindeki denetimlerin artmasฤฑ, kฤฑsa vadede arz lojistiฤinde ek maliyetler yaratฤฑrken, uzun vadede รin’in kendi yerli รงip รผretim yeteneklerini hฤฑzlandฤฑrma stratejisine daha fazla yatฤฑrฤฑm yapmasฤฑna neden olabilir.
Yasal boลluklarฤฑn kapatฤฑlmasฤฑna raฤmen donanฤฑm servislerinin ve mevcut veri merkezlerinin muaf tutulmasฤฑ, piyasalarda sert bir arz ลokunun รถnรผne geรงmek amacฤฑyla dengeli bir geรงiล stratejisinin izlendiฤini ortaya koyuyor. รnรผmรผzdeki sรผreรงte, kรผresel teknoloji รผreticilerinin bu yeni hukuki รงerรงeveye uyum saฤlama hฤฑzฤฑ ve Tayvan ile Malezya gibi kritik รผretim รผslerindeki yeni sipariล dengeleri, uluslararasฤฑ ticaret politikasฤฑnฤฑn en รถnemli belirleyicilerinden biri olmaya devam edecek.
