Orta Doฤu genelinde tansiyon yรผkselirken beklenen iran saldฤฑrฤฑsฤฑ ihtimali askeri ve lojistik hareketlilikle yeni bir boyuta ulaลฤฑyor. ฤฐsrail gรผvenlik kabinesinin ฤฐran’ฤฑn nรผkleer ve balistik fรผze tesislerine yรถnelik operasyon planlarฤฑnฤฑ onayladฤฑฤฤฑ yรถnรผndeki haberler stratejik dengeleri deฤiลtiriyor. Bรถlgeden gelen veriler kapsamlฤฑ bir taarruz hazฤฑrlฤฑฤฤฑna iลaret ederken iran saldฤฑrฤฑsฤฑ senaryolarฤฑ savunma stratejilerinin merkezine yerleลiyor. Trump yรถnetiminden gelen sert mesajlar ise olasฤฑ bir askeri mรผdahalenin siyasi zeminini her geรงen gรผn daha fazla netleลtiriyor.
ฤฐsrail gรผvenlik kabinesinin Demir Vuruล kod adlฤฑ yeni bir operasyon sรผrecini onayladฤฑฤฤฑ bildirildi. Bu hamle Haziran 2025 tarihindeki savaลฤฑn ardฤฑndan yarฤฑm kalan hedeflerin tamamlanmasฤฑ stratejisi olarak deฤerlendiriliyor. ฤฐsrail ordusu belirlenen kritik noktalarฤฑn imhasฤฑ iรงin operasyonel hazฤฑrlฤฑklarฤฑnฤฑ sรผrdรผrรผyor.
Lojistik adฤฑmlar ฤฐran saldฤฑrฤฑsฤฑ sinyallerini gรผรงlendiriyor
ฤฐngiltere’deki RAF Fairford รผssรผne son 48 saat iรงerisinde รงok sayฤฑda aฤฤฑr nakliye uรงaฤฤฑ iniล yapฤฑyor. Bu รผssรผn geรงmiลte sฤฑฤฤฑnak delici aฤฤฑr mรผhimmatlarฤฑn sevkiyatฤฑnda kullanฤฑldฤฑฤฤฑ biliniyor. Askeri kaynaklar bรถlgeye yapฤฑlan mรผhimmat sevkiyatฤฑnฤฑn yoฤunlaลtฤฑฤฤฑnฤฑ ifade ediyor.
Irak’taki Ayn el-Esad รผssรผnden hareket eden geniล bir askeri konvoyun Suriye ve Erbil yรถnรผne ilerlediฤi gรถzlemleniyor. Bu stratejik intikal olasฤฑ bir iran saldฤฑrฤฑsฤฑ sฤฑrasฤฑnda yerel gruplarฤฑn verebileceฤi tepkileri dizginlemeyi hedefliyor. Kara birlikleri stratejik noktalarda konuลlanmaya devam ediyor.
Havacฤฑlฤฑk verileri alarm veriyor
Havacฤฑlฤฑk dรผnyasฤฑnda son iki gรผnde yaลanan geliลmeler askeri harekat รถncesi bir รถn hazฤฑrlฤฑk niteliฤi taลฤฑyor. EASA ve FAA Tahran uรงuล koridorunu yรผksek risk statรผsรผnde tutmaya devam ediyor. Bazฤฑ havayolu ลirketleri gรผvenlik gerekรงesiyle rotalarฤฑnฤฑ Suudi Arabistan gรผneyine kaydฤฑrฤฑyor.
Orta Doฤu genelinde ve รถzellikle sฤฑnฤฑr hatlarฤฑnda GPS sinyallerinde ciddi yanฤฑltma faaliyetleri yaลanฤฑyor. Bu durum genellikle fรผze veya ฤฐHA operasyonlarฤฑ รถncesinde hava savunma sistemlerini ลaลฤฑrtmak amacฤฑyla tercih ediliyor. Yemen ve รงevresindeki รผlkelerde sivil uรงuล iptalleri bildirilirken iran saldฤฑrฤฑsฤฑ ihtimali hava sahasฤฑ gรผvenliฤini รถncelikli hale getiriyor.
Siyasi kararlar ฤฐran saldฤฑrฤฑsฤฑ ihtimalini somutlaลtฤฑrฤฑyor
Siyaset arenasฤฑndaki son geliลmeler askeri mรผdahalenin gerekรงelerini netleลtiriyor. Trump dรผn yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada sivil รถlรผmlerinin artmasฤฑ halinde mรผdahale edileceฤini ve ordunun hazฤฑr olduฤunu belirtti. Bu aรงฤฑklamalar operasyon iรงin siyasi bir yeลil ฤฑลฤฑk olarak yorumlanฤฑyor.
Netanyahu ve Trump arasฤฑnda Aralฤฑk 2025 tarihlerinde yapฤฑlan gรถrรผลmede harekat planlarฤฑ รผzerinde mutabakat saฤlanmฤฑลtฤฑ. Netanyahu o dรถnemde ฤฐran’ฤฑn nรผkleer kapasitesini engellemek iรงin hazฤฑrlanan raporlarฤฑ muhataplarฤฑna sunmuลtu. ABD yรถnetimi uranyum zenginleลtirme faaliyetlerine karลฤฑ ฤฐsrail’e tam destek verileceฤini belirtmiลti.
ฤฐran iรงerisindeki halk ayaklanmalarฤฑnฤฑn rejimin savunma kapasitesini zayฤฑflatabileceฤi deฤerlendiriliyor. Bu durum ฤฐsrail Gรผvenlik Kabinesi’ni operasyonel zamanlamayฤฑ erkene almaya itiyor. Bรถlgedeki askeri yฤฑฤฤฑnak ve stratejik onayฤฑn ardฤฑndan planlanan iran saldฤฑrฤฑsฤฑ operasyonu artฤฑk uygulama aลamasฤฑna geรงiyor gรถrรผntรผsรผ oluลuyor.
Senatรถr Lindsey Graham, ABD Baลkanฤฑ ile yaptฤฑฤฤฑ gรถrรผลmeden sonra elinde “ฤฐran’ฤฑ Yeniden Bรผyรผk Yap” yazฤฑlฤฑ bir ลapka tutarken รงekilmiล bir fotoฤrafฤฑnฤฑ paylaลtฤฑ.
Birkaรง saat รถnce Fox News’te “ฤฐran’ฤฑ Yeniden Bรผyรผk Yapalฤฑm” ลapkasฤฑyla gรถrรผnen Senatรถr Graham, Donald Trump’ฤฑn yanฤฑnda รงekilmiล bir fotoฤrafฤฑnฤฑ paylaลarak ลunlarฤฑ yazdฤฑ: “Tanrฤฑ, zulme karลฤฑ duran cesur ฤฐran halkฤฑnฤฑ korusun ve muhafaza etsin.”
Ayrฤฑca ลunlarฤฑ yazdฤฑ: “Amerika Birleลik Devletleri Baลkanฤฑ ile harika bir gรผn daha geรงirdik; kendisi Amerika’yฤฑ hem yurt iรงinde hem de yurt dฤฑลฤฑnda her zamankinden daha gรผรงlรผ hale getirdi. Baลkomutanฤฑmฤฑzฤฑ ve onun emrinde hizmet eden tรผm cesur erkek ve kadฤฑnlarฤฑ Tanrฤฑ korusun.”
Eldeki veriler planlanan iran saldฤฑrฤฑsฤฑ planฤฑnฤฑn artฤฑk bir zamanlama meselesine dรถnรผลtรผฤรผnรผ gรถsteriyor. ฤฐsrail’in operasyonel onayฤฑ ve ABD’nin mรผhimmat sevkiyatฤฑ cerrahi bir hava harekatฤฑnฤฑn yakฤฑn olduฤunu kanฤฑtlฤฑyor. รnรผmรผzdeki saatlerde hava sahasฤฑnฤฑn tamamen kapatฤฑlmasฤฑ durumunda operasyon sรผreci resmen baลlamฤฑล sayฤฑlฤฑyor. Bรถlgedeki bu gerginlik kรผresel enerji piyasalarฤฑnฤฑ ve jeopolitik ittifaklarฤฑ uzun vadeli bir belirsizlik dรถngรผsรผne sรผrรผklรผyor.
Saldฤฑrฤฑ olmasฤฑ halinde piyasalar ne tepki verebilir
Olasฤฑ bir ฤฐran saldฤฑrฤฑsฤฑnฤฑn bir kara harekatฤฑna baฤlanmasฤฑ halinde hem iรง piyasada hem de kรผresel piyasalarda sert hareketlere neden olmasฤฑ beklenebilir. ฤฐรง piyasa aรงฤฑsฤฑndan, sฤฑnฤฑr komลumuzda yaลanabilecek geniล รงaplฤฑ bir savaล sermaye piyasalarฤฑnda olumsuz tepki bulacaktฤฑr. Ancak bu tepkinin ne boyutta olacaฤฤฑ ve ne kadar sรผreyle etkili olacaฤฤฑ operasyonun boyutlarฤฑna baฤlฤฑ olacak. Kฤฑsa sรผreli bir operasyon รงok ciddi bir etki yaratmayabilir. Ancak bir hava harekatฤฑnฤฑn ardฤฑndan kara harekatฤฑnฤฑn baลlamasฤฑ ve sรผrecin haftalar veya aylar almasฤฑ halinde, faizlerde ve dรถviz kurunda yรผkseliล kaรงฤฑnฤฑlmaz olacaktฤฑr. Bu durum BฤฐST tarafฤฑna da satฤฑล getirecektir. Ancak operasyonun kฤฑsa sรผrede sonuรงlanmasฤฑ bu tip olumsuzluklarฤฑ sฤฑnฤฑrlayacak ve geรงici bir etkiye neden olacaktฤฑr.
รte yandan olasฤฑ saldฤฑrฤฑlar baลlayacak olursa en hฤฑzlฤฑ tepkiyi altฤฑn, gรผmรผล gibi deฤerli madenler ve petrol fiyatlarฤฑ verecek, her รผรงรผnde de hฤฑzlฤฑ bir yรผkseliล gรถrรผlebilecek. Yine saldฤฑrฤฑlarฤฑn ne kadar sรผreceฤine baฤlฤฑ olarak bundan sonraki sรผreรง ลekillenecektir. Bir kaรง gรผnlรผk bir operasyonun ardฤฑndan fiyatlar eski seviyelerine dรถnebilir, ancak haftalar ya da aylar sรผrecek bir operasyon bu kez kalฤฑcฤฑ bir yรผkseliล trendine neden olacaktฤฑr.
